Για ποιά επικοινωνία να μιλήσουμε;

Σίγουρα για την επικοινωνία μεταξύ των ανθρώπων ! Αυτό είναι το μόνο σίγουρο.. Είναι οι κανόνες, όμως, της επικοινωνίας οι ίδιοι όταν αναφερόμαστε στις οικογενειακές και τις φιλικές σχέσεις, τις συνεργατικές και τις τυπικές ; Ασφαλώς υπάρχουν ομοιότητες, αλλά και διαφορές. Και τι γίνεται με την επικοινωνία μεταξύ των δύο φύλων και την επικοινωνία μεταξύ ανθρώπων διαφορετικής ράτσας, εθνικότητας, θρησκείας, κοινωνικής τάξης και πολιτικών πεποιθήσεων; Δεν θα έπρεπε επίσης να εξετάσουμε το λεγόμενο επικοινωνιακό χάσμα των γενεών ;

Θα ήταν, επίσης, σωστό να διερευνήσουμε τη σχέση του σύγχρονου ανθρώπου τόσο με το άμεσο όσο και με το ευρύτερο φυσικό του περιβάλλον. Τέλος δεν θα πρέπει να αγνοήσουμε το τεράστιο θέμα της επικοινωνίας του πολίτη με τις κρατικές υπηρεσίες.

Θα μου πείτε βέβαια ότι όλα αυτά τα διλήμματα είναι κάπως ρητορικά, αφού είναι αυτονόητο ότι ο εκάστοτε "ειδικός" καλείται να περιορισθεί στην ειδική οπτική γωνία που διαθέτει και να μην εισχωρεί σε ξένα χωράφια, κάτι που θα δημιουργούσε ενδεχομένως σύγχιση. Aν τελικά επιλέξουμε να περιορισθούμε στην ανθρώπινη επικοινωνία θα πρέπει να αποφασίσουμε σε ποιό επίπεδο θα κινηθούμε . Θα μελετήσουμε την βιολογική επικοινωνία, την συναισθηματική, την λογικο-συμβολική, την μη λεκτική, την διαισθητική, την πνευματική ή όλες αυτές μαζί συν την έμμεση ηλεκτρονική ( τηλέφωνο, φαξ, ίντερνετ, κ.λ.π.) ;

Σαν να μην έφτανε όλο αυτό το μπλέξιμο προσθέσαμε και ένα άλλο. Θα πρέπει να εξετάσουμε την κρίση της επικοινωνίας στη σύγχρονη εποχή!

Εδώ θα καταθέσουμε μερικές σύντομες σκέψεις, που δεν έχουν την απαίτηση να καλύψουν το θέμα μας ούτε σε βάθος, ούτε σε έκταση. Ελπίζω τα δικά σας σχόλια να εμπλουτίσουν και να εμβαθύνουν το θέμα μας, ακόμα περισσότερο...

Είναι πραγματικά παράδοξο να μιλάμε για κρίση της επικοινωνίας στην εποχή της πληροφορικής, του διαδικτύου, των δορυφορικών διασυνδέσεων, των κινητών τηλεφώνων και των υπερηχητικών πτήσεων. Ο πλανήτης έχει μεταμορφωθεί σ'ένα μεγάλο χωριό. Οι αποστάσεις έχουν σημαντικά συρρικνωθεί. Οι πληροφορίες μεταβιβάζονται από το ένα σημείο της υδρογείου στο άλλο σε χρόνο μηδέν.

Και όμως, ποτέ μέχρι σήμερα δεν ήταν τόσο έντονο το φαινόμενο της μοναξιάς και της έλλειψης ουσιαστικής επικοινωνίας μεταξύ των ανθρώπων! Με βάση δημοσκοπήσεις που έγιναν σε αντιπροσωπευτικά δείγματα πολλών Δυτικών κοινωνιών, βρέθηκε ότι περίπου το ένα τέταρτο του συνολικού πληθυσμού υποφέρει από μεγάλη μοναξιά. Σε προηγούμενες γενιές ο άνθρωπος έχοντας παθητικά υιοθετήσει τις αξίες που του είχαν διδάξει, διέθετε ισχυρά κίνητρα και ξεκάθαρους στόχους, έστω και αν αυτοί ήταν ριζωμένοι στην εξωτερική συμβατική πραγματικότητα. Αυτοί οι κοινοί κώδικες έπαιζαν τον ρόλο του συνδετικού ιστού στην ανθρώπινη επικοινωνία. Τις τελευταίες δεκαετίες, μετά την κατάρρευση των ιδεολογιών και των συλλογικών μύθων, ο άνθρωπος έμεινε τραγικά μόνος και αποπροσανατολισμός.

Δε θρηνούμε το θάνατο των απόλυτων πεποιθήσεων του παρελθόντος, που προκάλεσαν μεγάλα δεινά στην ανθρωπότητα, ούτε νοσταλγούμε την παρουσία "ισχυρών ανδρών", που θα μπορούσαν με αυταρχισμό να μας απαλλάξουν από το βάρος της προσωπικής μας ευθύνης... Όπως κάθε κρίση, έτσι και η παρούσα μπορεί , αν κάνουμε τις σωστές επιλογές, να αποτελέσει τον προθάλαμο για ένα ανώτερο επίπεδο κοινωνικής οργάνωσης και αυθεντικότερης ανθρώπινης επικοινωνίας.

Είναι εύκολο να καταλάβει κανείς πως μια περίοδος κενότητας θ' ακολουθούσε υποχρεωτικά το τέλος της εποχής των σιδερένιων ανθρώπων που είχαν τη δύναμη, αλλά όχι και την ικανότητα να μαθαίνουν και να εξελίσσονται. Η κενότητα έχει περάσει από το στάδιο της πλήξης στο στάδιο της ματαιότητας και απελπισίας, πράγμα που εγκυμονεί μεγάλους κινδύνους. Η πλατιά διαδεδομένη χρήση των ναρκωτικών μεταξύ των νέων, συσχετίζεται ακριβώς με το γεγονός ότι διαθέτουν πολύ λίγα σημαντικά πράγματα να προσδοκούν στη ζωή τους, πέρα από την καριέρα και την υλική επιτυχία. Βρίσκονται χωρίς θετικούς και δημιουργικούς στόχους. Ο άνθρωπος όμως δεν μπορεί να ζήσει σε κατάσταση κενότητας για πολύ. Αν δεν τείνει προς κάποιο ανώτερο, υπερπροσωπικό σκοπό, δεν τελματώνει απλώς, αλλά επιπλέον, οι καταπιεσμένες δημιουργικές δυνατότητές του γίνονται νοσηρότητα, απελπισία και τελικά εκτονώνονται με καταστροφική δραστηριότητα.

Η εμπειρία της κενότητας προέρχεται, συνήθως, από το αίσθημα ότι κάποιος βρίσκεται σε παντελή αδυναμία να κάνει οτιδήποτε αποτελεσματικό για τη ζωή του και τον κόσμο γενικότερα. Εφόσον αυτό που θέλουν και αισθάνονται δεν έχει καμιά πραγματική σημασία, παύουν να έχουν επιθυμίες και αισθήματα. Η αδιαφορία και η ισοπέδωση είναι μια μορφή άμυνας ενάντια στο άγχος. Ο Έριχ Φρομ, έχει καταδείξει ότι οι άνθρωποι δε ζουν πια κάτω από την εξουσία των ηθικών νόμων, αλλά κάτω από τον έλεγχο της <<ανώνυμης εξουσίας>>, όπως είναι η κοινή γνώμη. Η εξουσία αυτή αποτελείται από εμάς τους ίδιους, που όμως έχουμε χάσει την ατομικότητά μας. Με άλλα λόγια φοβόμαστε την ίδια τη συλλογική μας κενότητα!

Στα 1925 ο Τ.Σ.Έλιοτ έγραψε τα ακόλουθα προφητικά λόγια που ταιριάζουν περίφημα στον σύγχρονο άνθρωπο :

Είμαστε οι κούφιοι άνθρωποι

οι παραγεμισμένοι άνθρωποι

που προσπαθούμε ν' ακουμπήσουμε ο ένας

πάνω στον άλλο.

Με κεφαλομάντηλο γεμάτο άχυρο,

Αλίμονο!

Μορφή χωρίς σχήμα, σκιά χωρίς χρώμα,

παραλυμένη δύναμη, χειρονομία χωρίς κίνηση.

Ο Κίρκεργκαρντ, ο Νίτσε και ο Κάφκα προέβλεψαν την καταστροφή των αξιών που θα συνέβαινε στην εποχή μας. Τη μοναξιά, την κενότητα και το άγχος που θα καταδυνάστευαν τον εικοστό αιώνα. Ο Νίτσε φοβόταν ότι η μεγάλη πρόοδος του ανθρώπου στην τεχνική, χωρίς παράλληλη εξέλιξη στην ηθική και την αυτογνωσία, θα οδηγούσε στον μηδενισμό. Το κύμα σφαγών, διωγμών και τυραννίας στο μέσον του εικοστού αιώνα, αποτελεί επαλήθευση της προφητείας του.

Ανάμεσα στις αξίες που κλονίστηκαν ανεπανόρθωτα στην εποχή μας είναι η πίστη στην αξία του ατομικού ανταγωνισμού και η πίστη στην παντοδυναμία της ατομικής λογικής. Μετά την Αναγέννηση επικράτησε η αντίληψη, ότι όσο περισσότερο εργαζόταν κάποιος για να προωθήσει το δικό του οικονομικό συμφέρον και να γίνει πλούσιος, τόσο περισσότερο συνεισέφερε στην υλική πρόοδο της κοινότητας. Αν αυτός ο συλλογισμός ίσχυε στα πρώτα στάδια της βιομηχανικής εξέλιξης, σήμερα στην εποχή των πολυεθνικών και του μονοπωλιακού καπιταλισμού, είναι μάλλον καταστροφικός. Ο άνθρωπος πρέπει να μάθει να συνεργάζεται με τον διπλανό του για το κοινό συμφέρον. Παρομοίως, τα μεγάλα παγκόσμια προβλήματα που η φεουδαρχική απληστία δημιούργησε ( οικολογικές καταστροφές,

οικονομική ανισότητα, πόλεμοι, γενοκτονίες κ.λ.π.), απαιτούν την ειλικρινή επικοινωνία και συνεργασία όλων των λαών για να αντιμετωπιστούν επιτυχώς.

Όταν ο Σπινόζα, το 17ο αιώνα, χρησιμοποιούσε τον όρο λόγος, εννοούσε μια στάση απέναντι στη ζωή σύμφωνα με την οποία το πνεύμα εναρμονίζει τα συναισθήματα με τους ηθικούς στόχους και με άλλες πλευρές του <<ολοκληρωμένου ανθρώπου>>.. Όταν οι σύγχρονοι χρησιμοποιούν αυτό τον όρο, εννοούν συχνά την ψυχρή λογική του στυγνού συμφέροντος, που υποβιβάζει τον άνθρωπο σε αριθμό και τις αξίες σε οικονομικούς δείκτες.

Όταν ο άνθρωπος απανθρωπίζεται χάνει την πίστη στην αξιοπρέπειά, την μοναδικότητα και την την ελευθερία του.

Όπως στο μυθιστόρημα του Αλμπέρ Καμύ <<Ο Ξένος>>, ο σύγχρονος Σίσυφος ζει σαν μέσα σ' ένα όνειρο, χωρίς ν' αποκτά πραγματική σχέση με τον κόσμο και τις πράξεις του, γιατί δεν έχει συνείδηση του εαυτού του. Ο διαμελισμός της ψυχής και του νου, του πνεύματος και του σώματος, που άρχισε με τον Καρτέσιο, οδήγησε σε κατακερματισμό της προσωπικότητας του ανθρώπου. Το αποτέλεσμα είναι η καταπίεση και η σύγκρουση ανάμεσα στο ένστικτο, το εγώ και το υπερεγώ, όπως λέει ο Φρόιντ. Οι άνθρωποι οι οποίοι φθάνουν μέχρι τον συμβουλευτικό θάλαμο του ψυχοθεραπευτή, δεν αποτελούν αποκλειστικά παθολογικές εξαιρέσεις. Πολύ συχνά είναι από τα πιο ευαίσθητα και προικισμένα μέλη της κοινωνίας. Είναι, κυρίως, εκείνοι για τους οποίους η συμβατική προσποίηση και νευρωτική άμυνα δε λειτουργεί πια. Χρειάζονται βοήθεια γιατί είναι λιγότερο επιτυχημένοι στην εκλογίκευση από τον <<καλά προσαρμοσμένο>> πολίτη, που είναι σε θέση προς το παρόν να καλύπτει τις εσωτερικές του συγκρούσεις.

Μαζί με την απώλεια της αίσθησης του ενωτικού εγώ, συμπορεύεται και η έκπτωση της γλώσσας, ως μέσου διαπροσωπικής επικοινωνίας. Ας πάρουμε τη λέξη <<αγάπη>>, για παράδειγμα, μια λέξη που, όπως είναι φανερό, θα έπρεπε να είναι πολύ σπουδαία για τη μεταβίβαση των ανθρωπίνων συναισθημάτων. Όταν τη χρησιμοποιείται, ο συνομιλητής σας μπορεί να νομίζει ότι εννοείται Χολιγουντιανούς έρωτες ή συναισθηματισμούς λαϊκών τραγουδιών, ή φιλανθρωπία ή φιλία ή σεξουαλική ορμή ή οτιδήποτε. Το ίδιο ισχύει σχεδόν για κάθε σπουδαία λέξη, που αναφέρεται σε τομείς όπως <<αλήθεια>>, <<ελευθερία>>, <<ακεραιότητα>>, <<πνεύμα>>, <<ελευθερία>>, <<ανθρωπισμός>>, ακόμα και η λέξη <<εγώ>>. Οι περισσότεροι άνθρωποι αποδίδουν κάποιο προσωπικό νόημα σ'αυτούς τους όρους, που μπορεί να είναι πολύ διαφορετικό από αυτό που δίνει ο διπλανός του. Η απώλεια της αποτελεσματικότητας της γλώσσας είναι σύμπτωμα μιας εκφυλισμένης ιστορικής περιόδου. Στην άνοδο διαφόρων ιστορικών εποχών η γλώσσα είναι δυνατή και δεσμευτική. Παράδειγμα η Ελληνική του 5ου π.χ. αιώνα, στην οποία ο Αισχύλος και ο Σοφοκλής έγραψαν τις κλασικές τραγωδίες τους. Αντίθετα σε περιόδους κατάπτωσης η γλώσσα γίνεται αδύναμη, αόριστη και μη δεσμευτική.

Υπάρχουν και άλλες μορφές διαπροσωπικής επικοινωνίας εκτός από τις λέξεις, όπως οι εικαστικές τέχνες και η μουσική. Πολλά μοντέρνα ρεύματα είναι τόσο δυσνόητα και χρησιμοποιούν μια τόσο προσωπική γλώσσα, που δεν πετυχαίνουν να μεταφέρουν κανένα μήνυμα, αν υποθέσουμε ότι περιέχουν κάτι τέτοιο. Πρέπει όμως να ομολογήσουμε ότι αυτές ακριβώς οι δυσαρμονικές και κενές εικόνες, που συχνά εμφανίζονται στα μουσεία μοντέρνας τέχνης, απεικονίζουν τίμια της αποκαλυπτικές συνθήκες διαμελισμού της εποχής μας. Ο ηθικός σεισμός έφερε στο φως όλα τα απωθημένα σκοτεινά πλάσματα του ασυνειδήτου. To άσχημο, το άμορφο, το ασεβές και το χυδαίο πέρνουν την εκδίκησή τους από το κάλλος, την αρμονία και το ιδανικό.

Ελλείψει μιας κοινής γλώσσας καλύπτουμε την μοναξιά μας φλυαρώντας με τους άλλους για πράγματα για τα οποία διατηρούμε ακόμα κάποια γλωσσική ικανότητα. Για τα καθημερινά γεγονότα, τις τιμές του χρηματιστηρίου και για τα τελευταία δελτία καιρού. Υπνωτισμένοι μπροστά στις οθόνες των τηλεοράσεων έχουμε χάσει και το τελευταίο προπύργιο της ανθρωπινότητάς μας, που είναι η αίσθηση του τραγικού. Αυτή η αίσθηση είναι η άλλη πλευρά της πίστης που έχει κάποιος στη σπουδαιότητα της ανθρώπινης ύπαρξης. Εμείς καθισμένοι αναπαυτικά στις πολυθρόνες μας καταναλώνουμε σιωπηλοί τα δείπνα μας, μαζί με μια εκατόμβη διαμελισμένων κορμιών από τον τελευταίο βομβαρδισμό ή την τελευταία τρομοκρατική ενέργεια.. Επειδή και αυτό το προϊόν έπαψε να έχει υψηλή τηλεθέαση τώρα προετοιμαζόμαστε για τις νέες κανιβαλιστικές-ηδονοβλεπτικές περιπέτειες του Μεγάλου αδερφού. Και έπεται συνέχεια ...; Η εξάρτηση από την επίπεδη εικονική πραγματικότητα μας κάνει τελικά αναίσθητους στην ζωντανή πραγματικότητα

# Ο Ραμπού, η Μόνικα και ο Ραμόν ήταν μια ήρεμη, αν όχι ιδιαίτερα τρυφερή,οικογένεια ουραγκοτάγκων.. Οι υπεύθυνοι του ζωολογικού κήπου της Πετρούπολης έβλεπαν τον ηλικίας δύο μηνών Ραμόν να βαριέται και σκέφτηκαν ότι μια τηλεόραση θα τον βοηθούσε να περάσει πιο ευχάριστα τους ατέλειωτους χειμωνιάτικους μήνες.Είδαν το θέμα όμως και από παιδαγωγική πλευρά : εάν οι γονείς έβλεπαν σε βιντεοκασέτες πως συμπεριφέρονται οι όμοιοί τους στη φύση, ίσως να πρόσεχαν περισσότερο το παιδί τους, προς το οποίο ομολογουμένως δεν έδειχναν ιδιαίτερη στοργή. Το μόνο που δεν πέρασε από το μυαλό των υπευθύνων ήταν η πραγματική αιτία αυτής της συμπεριφοράς : η αιχμαλωσία. Όπως και ν'άχει, η πρωτοβουλία τους έκανε τα πράγματα χειρότερα. Ο πατέρας περνάει πλέον όλη τη μέρα μπροστά στο γυαλί, αδιαφορώντας παντελώς για τα υπόλοιπα μέλη της οικογένειας. Η μητέρα, που πριν γεννήσει είχε πλούσια καλλιτεχνική δραστηριότητα, έχει πέσει σε κατάθλιψη. Και τον μικρό Ραμόν τον φροντίζει και τον ψυχαγωγεί το προσωπικό του ζωολογικού κήπου. Ο Καρλ Πόπερ δικαιώνεται, γράφουν στο σχετικό τους ρεπορτάζ οι <<Τάιμς της Μόσχας>>. Η τηλεόραση αποβλακώνει, υπνωτίζει, διαλύει τον οικογενειακό ιστό, σκοτώνει κάθε ενδιαφέρον. Κι ας μη βιαστούμε να υποθέσουμε ότι αυτά αφορούν μόνο τους ουραγκοτάγκους! Τι διαφορά έχει η πάρα πάνω περίπτωση από μια τριμελή ανθρώπινη οικογένεια που ζει σ'ένα διαμέρισμα-κλουβί μιας μεγαλούπολης; Δεν αναζητούν κι αυτοί μια φαινομενική διέξοδο από την αιχμαλωσία τους στα ντοκιμαντέρ, τα τοκ-σόου και τις σαπουνόπερες ; #

O Γουίλιαμ Τζέιμς παρατήρησε κάποτε ότι αυτοί που ενδιαφέρονται για την εξυγίανση του κόσμου, καλά θα κάνουν ν'αρχίσουν από τον εαυτό τους. Η διέξοδος βρίσκεται, λοιπόν, στην ανακάλυψη ενός νέου ενοποιητικού κέντρου αξιών μέσα μας. Η κατανόηση του ανθρώπινου ψυχισμού, που οι μεγάλες φιλοσοφικές παραδόσεις και η ανθρωπιστική ψυχολογία μας παρέχουν, μπορούν να αποτελέσουν σήμερα τα θεμέλια και την κατευθυντήρια πορεία για την ίδρυση μιας πραγματικά ανθρώπινης κοινωνίας. Ο Μάσλοου διακρίνει τις καθαρά ανθρώπινες ανάγκες σε ανάγκη ενότητας, δημιουργίας, νοήματος προσανατολισμού, αυτοπραγμάτωσης και υπέρβασης.

*Η ανάγκη ενότητας με τα άλλα όντα και με τη Φύση είναι επιτακτική ανάγκη, από την εκπλήρωση της οποίας εξαρτάται η επιβίωση του ανθρώπου. Είναι η εμπειρία της συμμετοχής και της άμεσης επικοινωνίας, που ξεπερνώντας τον στείρο ναρκισσισμό, επιτρέπει την πλήρη ανάπτυξη του ατόμου.

*Μέσω της δημιουργίας ο άνθρωπος ξεπερνά τον παθητικό ρόλο του πλάσματος, για να υψωθεί στο βασίλειο της σκοπιμότητας και της ελευθερίας. Η καταστροφικότητα είναι αποτέλεσμα της μη βιωμένης δημιουργικά ζωής.

*Αν ο άνθρωπος δεν διαθέτει ένα υποκειμενικά ικανοποιητικό πλαίσιο προσανατολισμού δεν μπορεί να ζει μια υγιή ζωή. Ανεξάρτητα από το περιεχόμενό τους, όλα τα συστήματα αναφοράς ανταποκρίνονται στην ανάγκη του ανθρώπου να έχει όχι μόνο ένα νοητικό σύστημα, αλλά και ένα αντικείμενο αφοσίωσης,που δίνει νόημα στην ύπαρξή του και στη θέση που κατέχει στον κόσμο. Ας θυμηθούμε τα λόγια του Καζαντζάκη που περιγράφει έξοχα την ανάγκη για νόημα στην "Αναφορά στον Γκρέκο" : << Κάθε άρτιος άνθρωπος έχει μέσα του, στην καρδιά της καρδιάς του, ένα κέντρο μυστικό και γύρα του περιστρέφονται τα πάντα. Ο μυστικός αυτός στρόβιλος δίνει ενότητα στο στοχασμό και στην πράξη μας και μας βοηθάει να βρούμε ή να εφεύρουμε την αρμονία του κόσμου.. Αλίμονο στον άνθρωπο που μέσα του δε νιώθει να τον κυβερνάει ένας απόλυτος μονάρχης: η ζωή του κατασκορπίζεται ακυβέρνητη και ασυνάρτητη σε όλους τους ανέμους>>.

*Το ανθρωπιστικό πρότυπο της ψυχικής υγείας δεν είναι ο μέσος νευρωτικά προσαρμοσμένος άνθρωπος, αλλά ο ολοκληρωμένος, αυτοπραγματωμένος ή εξατομικευμένος κατά τον Γιουνγκ. : ο άνθρωπος αυτός, δηλαδή, που έχει ενεργοποιήσει και αναπτύξει όλες τις ικανότητές του σε μέγιστο βαθμό.

 κατά την άποψη του γράφοντος…

Ο κολοφώνας της αυτοπραγμάτωσης είναι η αυτο-υπέρβαση. Η αυτο-υπέρβαση δεν είναι ένα όνειρο, μια ουτοπία. Είναι εκείνο το εξελικτικό άλμα του ανθρώπου, που ξεπερνώντας τα στενά όρια της ξεχωριστής του υπόστασης, ανυψώνεται στη λυτρωτική σύνδεση με το Όλον : ο μεταξοσκώληκας που γίνεται πεταλούδα ...;

O ι ιδιότητες της ελευθερίας, της υπευθυνότητας, του θάρρους της αγάπης και της εσωτερικής ακεραιότητας είναι ιδανικά που κανείς δεν τα φτάνει εύκολα. Αποτελούν όμως τους ψυχολογικούς στόχους που δίνουν νόημα στην πορεία μας προς την ολοκλήρωση και την αυθεντική επικοινωνία. Όταν ο Σωκράτης περιέγραφε τον ιδεώδη τρόπο ζωής και την ιδανική κοινωνία, ο Γλαύκων είπε : << Σωκράτη, δεν πιστεύω πως υπάρχει μια τέτοια Πόλη του Θεού πουθενά στη γη>>. Και ο Σωκράτης του απήντησε : <<Ανεξάρτητα από το αν μια τέτοια πόλη υπάρχει στον ουρανό ή θα υπάρξει ποτέ στη γη, ο συνετός άνθρωπος πρέπει να ζει σύμφωνα με τα ήθη αυτής της πόλης. Έτσι μόνο θα χτίσει σωστά το σπίτι του>>.

Με βάση δημοσκοπήσεις που έγιναν σε αντιπροσωπευτικά δείγματα πολλών Δυτικών κοινωνιών, βρέθηκε ότι περίπου το ένα τέταρτο του συνολικού πληθυσμού υποφέρει συχνά από μεγάλη μοναξιά.

Στις Ηνωμένες Πολιτείες το πρόβλημα είναι τόσο διαδεδομένο, που έχει δημιουργηθεί μια ολόκληρη βιομηχανία με προϋπολογισμό της τάξεως δισεκατομμυρίων δολαρίων για να ικανοποιήσει τις ανάγκες τόσων ατόμων, που επιθυμούν να ξεπεράσουν τη μοναξιά. Παρά την ανησυχητική αύξηση του φαινομένου και των σοβαρών επιπτώσεών του επί της σωματικής και της ψυχικής υγείας, η μοναξιά έχει παραμεληθεί από την επιστήμη σαν ξεχωριστό αντικείμενο μελέτης. Η έρευνα στην ψυχολογία και στις κοινωνικές επιστήμες επί των αιτίων της μοναξιάς εμποδίστηκε, κατά κύριο λόγο, από τον υποκειμενικό χαρακτήρα και την ποικιλία των εκδηλώσεών της. Αν και πρόκειται για ένα κοινό συναίσθημα, τα άτομα το βιώνουν με πολλούς διαφορετικούς τρόπους και κάτω από πολύ διαφορετικές καταστάσεις. Ο Jeffrey Young, ένας ψυχολόγος του Columbia University, περιγράφει τρείς τύπους μοναξιάς:στιγμιαία, περιστασιακή και χρόνια. Η "στιγμιαία μοναξιά" διαρκεί από μερικά λεπτά έως κάποιες ώρες και από τη στιγμή που τα συμπτώματα δεν είναι βαριά, δεν της αφιερώνεται μεγάλη προσοχή. Η "περιστασιακή μοναξιά" προέρχεται από ένα σημαντικό γεγονός:διαζύγιο, οικογενειακό πένθος, αλλαγή διαμονής κ.λ.π. Τα αποτελέσματα μπορούν να γίνουν αισθητά τόσο στο φυσικό όσο και στο ψυχικό επίπεδο (κεφαλαλγία, αϋπνία, άγχος, κατάθλιψη) και διαρκούν μέχρι και ένα έτος. Για μερικούς ανθρώπους το πρόβλημα του βάθους δεν ανευρίσκεται στις περιστασιακές συνθήκες. Αυτά τα άτομα δυσκολεύονται να εγκαταστήσουν κοινωνικές επαφές και να έλθουν σε στενή επαφή με τους άλλους ακόμη και όταν οι καταστάσεις είναι ευνοϊκές. Ο J.Young ονομάζει "χρόνια μοναξιά" εκείνη που παρατείνεται για περισσότερο από δύο χρόνια σε μια περίοδο ελεύθερη από τραυματικά γεγονότα. Τα άτομα σε χρόνια μοναξιά, ενοχοποιούν τον εαυτό τους και μπορούν να πιστέψουν ότι δεν υπάρχει σχεδόν τίποτε που θα βελτίωνε την κατάστασή τους. Πολλοί απ'αυτούς υποφέρουν από κοινωνική φοβία, ενώ άλλοι αισθάνονται ανίκανοι να σταθούν στο ύψος των δικών τους προσδοκιών σε καταστάσεις μεγαλύτερης οικειότητας. Εάν αυτή η αίσθηση ανικανοποίησης διαρκέσει για μεγάλο χρονικό διάστημα, καταλήγουν να αποφεύγουν να εμβαθύνουν οποιαδήποτε σχέση τυχόν δημιουργήσουν και έτσι οδηγούνται σε πλήρη απομόνωση. Ο αριθμός των κοινωνικών επαφών είναι μόνο ένας από τους παράγοντες που παρεμβαίνουν στη μοναξιά. Η ψυχολόγος Cecilia Solano (Wake Forest University) επισημαίνει ότι η μοναξιά είναι σε μεγάλο βαθμό, μια υπόθεση προσδοκιών: εξαρτάται δηλαδή όχι τόσο από την ποσότητα των επαφών που ένας έχει με τους άλλους, αλλά από τον αριθμό των επαφών που πιστεύει ότι του χρειάζονται. Συνθήκες που κάνουν ένα άτομο να αισθάνεται μοναξιά, μπορούν για κάποιο άλλο να είναι αποπνικτικές εξ αιτίας της υπερβολικής προσοχής των άλλων. Παρομοίως, είναι οι διαφορετικές στιγμές που έχουν διαφορετικά αποτελέσματα. Έτσι, το να μείνει μόνος το Σάββατο βράδυ μπορεί να φαίνεται μια τραγωδία για ένα νέο, ενώ το να παραμείνει στο σπίτι μόνος το βράδυ της Πέμπτης μπορεί να θεωρηθεί ανάπαυση. << Τα άτομα που υποφέρουν από μοναξιά (χρόνια) δεν έχουν υποχρεωτικά λιγότερες επαφές συνολικά από τους άλλους, ισχυρίζεται η ψυχολόγος Carolyn Cutrona ( Iowa University), αλλά αυτό που έχει σημασία είναι ότι η ποιότητα των ανθρώπινων επαφών τους είναι πιο φτωχή>>. Τα προβλήματα της χρόνιας μοναξιάς μπορούν να εμφανισθούν από την παιδική και την εφηβική ηλικία. Τα παιδιά που απομονώνονται από τους συνομηλίκους τους, εξ αιτίας της επιθετικότητάς τους, έχουν πολλές πιθανότητες να αισθανθούν μοναξιά. Άλλες μελέτες υπογραμμίζουν ότι και τα ενδοστρεφή και ντροπαλά παιδιά διατρέχουν παρόμοιο κίνδυνο.Επίσης, στο ιστορικό των χρόνιων μοναχικών, ανιχνεύονται συχνά γονείς ψυχροί και απόμακροι, απόντες ή διαζευγμένοι.Η μοναξιά αυξάνεται στις περιόδους κρίσεων και ανακατατάξεων. Αυτό είναι ιδιαίτερα εμφανές στους εφήβους και τους νέους που είναι ιδιαίτερα επιρρεπείς στη μοναξιά, κυρίως περιστασιακού τύπου. Ορισμένοι έγκυροι μελετητές υποστηρίζουν ότι η αύξηση του φαινομένου των αυτοκτονιών στους εφήβους είναι μια θλιβερή ένδειξη της έντασης, που αυτό το συναίσθημα μπορεί να φτάσει. Πολλοί πιστεύουν ότι οι ηλικιωμένοι που ζουν μόνοι πρέπει υποχρεωτικά να υποφέρουν από μοναξιά. Οι μελετητές της συμπεριφοράς που ανέλυσαν το πρόβλημα είναι βέβαιοι ότι πρόκειται για μια εσφαλμένη θεώρηση.Η Judy Rollins (Kansas University) παρατηρεί ότι τα τρία τέταρτα των ηλικιωμένων που ζούσαν μόνοι απήντησαν, ότι ήταν ευχαριστημένοι με την ιδέα να μη παντρευτούν ή να μη ξαναπαντρευτούν.

Υπάρχουν στιγμές στις οποίες η μοναξιά δεν αποτελεί ένα πρόβλημα που πρέπει να επιλυθεί πάσει θυσία…… αλλά μια απάντηση τελείως φυσιολογική κάτω από ορισμένες συνθήκες.

Ο Albert Cain, καθηγητής της ψυχολογίας στο Michigan University, είναι πεπεισμένος ότι η μοναξιά μπορεί να είναι γόνιμη σε κάποιες στιγμές. "Δεν θα πρέπει να υποθέτουμε ότι η μοναξιά είναι αυτόματα παθολογική και επιζήμια, δεδομένου ότι μπορεί να χρησιμοποιηθεί σαν μια περίοδος ανάκαμψης, ανάκτησης εσωτερικών δυνάμεων, επαναπροσδιορισμού των στόχων." Ο A.Storr υποστηρίζει ότι η μοναξιά, όπως ο φυσικός πόνος, λειτουργεί σαν ένα είδος συναγερμού. Δίνει το μήνυμα ότι κάτι δεν πάει καλά και μας ενεργοποιεί για να μεταβάλουμε μια άσχημη κατάσταση. Η μοναξιά γίνεται πρόβλημα μόνο όταν μακρόχρονα δεν έχουμε τρόπους να ανακουφιστούμε από αυτήν. Υπάρχουν διάφοροι τρόποι να ανακουφιστεί κανείς από τη μοναξιά. Οι περισσότεροι άνθρωποι, μη αντέχοντας αυτή την αίσθηση της απομόνωσης, την καταπνίγουν, ξεφεύγουν απ'αυτήν, χάνουν τον εαυτό τους σε κάποια μορφή δραστηριότητας. Στο φόβο της μοναξιάς, του να αισθάνονται αποκομμένοι, άλλοι πίνουν, άλλοι παίζουν χαρτιά, παίρνουν ναρκωτικά ή ναρκώνονται μπροστά στην Τ.V. Άλλοι πάλι στρέφονται στην "εργασιοθεραπεία", στα αθλητικά ή στο κοινωνικό έργο. Μπορεί συχνά να φαίνονται ανιδιοτελείς, αλλά στην πραγματικότητα εξακολουθούν να ασχολούνται με τον εαυτό τους. Μόλις πάψουν οι διασκεδάσεις και οι δραστηριότητες επιστρέφει και πάλι αυτή η γνώριμη αίσθηση του κενού, το ανικανοποίητο και η ανάγκη για νέα απόδραση. Πριν προσπαθήσουμε να αποτινάξουμε βιαστικά αυτό το ενοχλητικό συναίσθημα θα πρέπει να το κοιτάξουμε με προσοχή και ενδιαφέρον, να διεισδύσουμε μέσα του, να το κατανοήσουμε και έτσι να μπορέσουμε να το θεραπεύσουμε. Αναφερόμαστε εδώ, κυρίως στη στιγμιαία και συνηθέστερη μορφή μοναξιάς, που δεν υποκρύπτει κάποια σοβαρή ψυχοπαθολογία. Η έγκαιρη φαρμακευτική και ψυχοθεραπευτική αντιμετώπιση της κατάθλιψης, του άγχους και σε μερικές περιπτώσεις των ψυχώσεων, μπορεί να αποκαταστήσει σε μεγάλο βαθμό την ικανότητα ενός ατόμου να δημιουργεί σχέσεις σύνδεσης με τον κόσμο. Τι γίνεται όμως με τα "υγιή" άτομα που υποφέρουν από μοναξιά; Όπως χαρακτηριστικά λένε οι .Schwartz και Olds (Harvard Rev.Psychiatry,vol.5): << H μοναξιά μπορεί να είναι τόσο οδυνηρή και είναι τόσο δύσκολο να παραδεχτούμε την ύπαρξή της κάτω από τους εγκωμιασμούς της κοινωνίας μας για την αυτάρκεια, που οι άνθρωποι είναι συχνά πρόθυμοι να ανακαλύψουν μέσα τους οποιαδήποτε παθολογία μπορεί να τους επιτρέψει να αισθανθούν ότι είναι απλά άρρωστοι και όχι εγκλωβισμένοι στην παγερή μοναξιά τους>>.

Ας κοιτάξουμε τώρα λίγο βαθύτερα μέσα σ'αυτό το βίωμα που ονομάζουμε μοναξιά. Μοναξιά είναι η εμπειρία της πλήρους απομόνωσης, το αίσθημα του να μη μπορείς να βασιστείς σε τίποτα, του να είσαι αποκομμένος από κάθε σχέση.

Στην καθημερινή ζωή ο καθένας είναι αφοσιωμένος στα δικά του συμφέροντα, στις φιλοδοξίες και τις επιθυμίες του, που συχνά ανταγωνίζονται εκείνες των άλλων. Η τάση να δίνουμε εξαιρετική σημασία στον εαυτό μας υπό μορφή του εγώ, οδηγεί τελικά σε μια φυλακή που χτίζουμε με τα ίδια μας τα χέρια. Ολόκληρη η κίνηση του εγώ οδηγεί στην απομόνωση. Καθώς αποκτάει επίγνωση της απομόνωσής του, ο άνθρωπος αρχίζει να συνταυτίζεται με την περιουσία, με άλλα πρόσωπα, με μια ιδεολογία με "ιδανικά", όμως αυτή η ίδια η συνταύτιση αποτελεί μέρος της κίνησης της απομόνωσης. Διαφεύγοντας με κάθε δυνατό τρόπο από τον πόνο της μοναξιάς, δεν έχουμε ποτέ την άμεση εμπειρία της. Αν θέλουμε να διαφύγουμε από τον πόνο της μοναξιάς τότε ένα χάπι, μιά προσευχή, μια διασκέδαση μπορεί να βοηθήσουν, με την αναπόφευκτη συνέπεια της εξάρτησης και του φόβου. Αν όμως θέλουμε να ελευθερωθούμε από τη μοναξιά πρέπει να σταματήσουμε να ξεφεύγουμε και να αποκτήσουμε την άμεση επίγνωσή της, χωρίς θεωρητικολογίες και λεκτικές φαντασιώσεις. Σύμφωνα με τον Κρισναμούρτι, << η μοναξιά είναι η σκιά της εγωικής ματαιοδοξίας και χωριστότηταςμοναχικότητας, που δεν κατακτιέται με την πυρετώδη κίνηση του νου>> που σέρνει το φορτίο της θλίψης και τον πόνο της ύπαρξης.Ο θόρυβος της μοναξιάς δεν έχει πρόσβαση στο βάθος της ύπαρξης όπου βασιλεύει η γαλήνη της άχρονης αιωνιότητας.Όσο ζούμε στην επιφάνεια είναι ανώφελο να επιζητούμε την ευδαιμονία της . Αναγνωρίζουμε λοιπόν την ύπαρξη μιας άλλης έννοιας, της μοναχικότητας, που δεν είναι η μοναξιά, αυτή η αίσθηση της απομόνωσης.Το να "είσαι μόνος"(To be alone) δεν είναι ταυτόσημο με το να "αισθάνεσαι μοναξιά"(to feel lonely). Θα λέγαμε μάλιστα, ότι το αίσθημα της μοναξιάς είναι το αποτέλεσμα της άρνησης του φυσικού και αναπόδραστου γεγονότος της υπαρξιακής μοναδικότητας-μοναχικότητας. Η μοναξιά, με το φόβο της και τον πόνο της, είναι απομόνωση, η αναπόφευκτη δράση του επιφανειακού εαυτού. Η απομόνωση δεν μπορεί ποτέ να γεννήσει τη μοναχικότητα που ανήκει στο "Είναι". Το ότι είμαστε μόνοι δεν είναι κάτι που μπορούμε να πάρουμε ή να το αφήσουμε.Είμαστε μόνοι. Μπορούμε βέβαια να ξεγελιόμαστε και να πορευόμαστε σα να μην ήταν έτσι τα πράγματα. Όταν αναγνωρίζουμε με βεβαιότητα ότι κατ'ουσίαν είμαστε μόνοι ο φόβος εξαφανίζεται. Ο φόβος συνοδεύει την επιθυμία, το όνειρο, τη φαντασίωση της δυνατότητας ότι κάποιος μπορεί να είναι μαζί σου τόσο βαθιά. Η πρώτη ουσιαστική, πρόσωπο με πρόσωπο συνάντηση με την υπαρξιακή μοναχικότητα μπορεί να είναι τρομακτική.Ίσως να νιώσουμε ίλιγγο, γιατί θα'χουμε χάσει από μπροστά μας όλα τα γνώριμα σημεία αναφοράς που μας δίνουν "ταυτότητα"και το πιο οδυνηρό απ'όλα δεν θα υπάρχει έξοδος κινδύνου! <<Μονάχα ο άνθρωπος που θα τον έπαιρνες, άξαφνα κι απροετοίμαστον, απ'την κάμαρά του και θα τον τοποθετούσες πάνω σε μια τετράψηλη βουνοκορφή, μονάχα αυτός θα μπορούσε να νιώσει κάτι παρόμοιο>> Rainer M.Rilke(Γράμματα σ'ένα νέο ποιητή). Για εκείνον που προσηλυτίζεται στη μοναξιά αλλάζουν όλες οι αποστάσεις και όλα τα μέτρα χώρου και χρόνου. Πολλές από αυτές τις αλλαγές είναι ξαφνικές και απότομες που αψηφούν κάθε όριο της αντοχής μας, όμως πρέπει να αποδεχτούμε την υπόστασή μας στην πληρότητά της και σε ολόκληρο το βάθος και το μεγαλείο της. Αν πλάσουμε τη ζωή μας σύμφωνα με την αρχή πως πρέπει πάντα ν'αποζητάμε το αληθινό, ακόμα κι αν φαντάζει δύσκολο, τότε όλα εκείνα που σήμερα μας φαίνονται τόσο ξένα, θα πλημμυρίσουν εμπιστοσύνη και πίστη. Για να χρησιμοποιήσουμε τα λόγια του Osho: << Eίσαι μόνος.Είσαι η μοναχικότητα και δεν υπάρχει κανείς που να μπορεί να μολύνει ή να διαφθείρει αυτή τη μοναχικότητα: είναι απόλυτη αγνότητα, αθωότητα και ομορφιά. Αυτή η μοναχικότητα είναι διαλογισμός>>. Δεν είναι δυνατόν να επιθυμήσει ή να χρησιμοποιήσει κανείς αυτή τη μοναχικότητα, γιατί κάθε τέτοια προσπάθεια είναι μια απασχόληση για να την αποφύγει και να την ξεχάσει Η μοναχικότητα είναι η κάθαρση απ'όλα τα κίνητρα και όλες τις επιδιώξεις-επιθυμίες του νου. Οφείλουμε να βυθισθούμε μέσα της, να παραμείνουμε σ'αυτή, να τη ζήσουμε ακόμα και μέσα στο πλήθος! Κατανοώντας βιωματικά τη μοναχικότητα αποκτούμε συναίσθηση και της μοναχικότητας των άλλων. Όταν χρησιμοποιούμε τους άλλους για να ξεφύγουμε από τον εαυτό μας δεν μπορούμε να νιώσουμε αληθινή κατανόηση, συμπάθεια και αγάπη γι'αυτούς. Ο ένας προσκολλάται στον άλλο και γίνεται κτητικός, εκδικητικός, καταπιεστικός. Οι σύζυγοι φοβούνται την εγκατάλειψη γιατί έτσι θα έμεναν μόνοι με τον εαυτό τους και αυτό τους τρομάζει. Ο καθένας τους λοιπόν προσπαθεί να πνίξει τη μοναχικότητά του μέσα στον άλλο. Είναι τραγικό το πόσο δε θεωρούμε τον εαυτό μας καλή παρέα! Όταν είμαστε μόνοι πλήττουμε. Ένα άτομο βαριεστημένο πηγαίνει σε ένα άλλο βαριεστημένο και μαζί προσπαθούν να ξεγελάσουν την πλήξη τους. Από μαθηματική άποψη είναι πιο πιθανό να συμβεί το αντίθετο: η πλήξη θα διπλασιαστεί και ο ένας θα κατηγορεί τον άλλο γι αυτό!..Έτσι αρχίζει η κριτική και επακολουθεί η σύγκρουση.

  Από την σκοπιά του γράφοντος

Το μονοπάτι της Ανάπτυξης είναι πάντα μοναχικό. Πρέπει να βρούμε το κουράγιο να είμαστε ο εαυτός μας, να αποδεχτούμε τη μοναχικότητά μας.Εισχωρώντας βαθιά μέσα στη μοναχικότητα ανακαλύπτουμε την ατομική αυθεντική πραγματικότητα. Πίσω από την πολυμορφία και την ποικιλία των αυθεντικών ατομικών μορφών εδρεύει η ΕΝΟΤΗΤΑ της μιας ΟΥΣΙΑΣ από την οποία όλα εκπορεύονται Αυτή η αίσθηση της κοινωνίας με το ΟΛΟΝ δίνει στην ύπαρξη μια απελευθερωτική πνοή χωρίς να εκμηδενίζει την ίδια την ατομικότητα! Η αίσθηση των ορίων του εγώ είναι που εγκλωβίζει τον άνθρωπο στην μοναξιά. Όταν υπερβαίνεται η φυλακή της χωριστικότητας τότε η Ζωή Είναι σε μια εκστατική Ολότητα.

Όπως περίφημα εκφράζει ο Νικηφόρος Βρετάκος στο "Βάθος του κόσμου":

Μοναξιά δεν υπάρχει εκεί που ένας άνθρωπος

σκάφτει η σφυρίζει η πλένει τα χέρια του.

Μοναξιά δεν υπάρχει εκεί που ένα δέντρο σαλεύει τα φύλλα του.

Εκεί που ένα ανώνυμο έντομο βρίσκει λουλούδι και κάθεται,

που ένα ρυάκι καθρεφτίζει ένα άστρο,

εκεί που βαστώντας το μαστό της μητέρας του

μ'ανοιγμένα τα δυό μακάρια χειλάκια του

κοιμάται ένα βρέφος, μοναξιά δεν υπάρχει.

Μάτια: Ο καθρέπτης του μυαλού

Ίσως τα μάτια να είναι ο καθρέπτης της ψυχής μας, όμως οι επιστήμονες σήμερα ισχυρίζονται ότι μπορεί να είναι και το παράθυρο που βλέπει στον ανθρώπινο νου...

Χάρη στην τεχνολογία των υπερήχων, είναι πιθανός τώρα πια ο εντοπισμός και η παρακολούθηση της ανάπτυξης εγκεφαλικών όγκων, καθώς και η διάγνωση νευρογενετικών εκφυλίσεων όπως η πολλαπλή σκλήρυνση, η νόσος Alzheimer και Parkinson, όλες μέσω των ματιών.

«Ο εγκέφαλος συνδέεται με κάθε μάτι μέσω ενός οπτικού νεύρου έτσι ώστε οποιοσδήποτε εκφυλισμός, που προκαλείται από ασθένειες, μπορεί να προκαλέσει ζημιά στα κύτταρα των νεύρων και μέσα στον αμφιβληστροειδή,» αναφέρει η Helen Danesh-Meyer, χειρουργός και οφθαλμολόγος από το πανεπιστήμιο του Auckland στη Νέα Ζηλανδία.

Όπως είναι γνωστό, η απώλεια όρασης είναι ένα από τα πρώτα συμπτώματα σε πολλούς ανθρώπους που πάσχουν από τέτοιου είδους ασθένειες. Αν και οι ενδείξεις για την ύπαρξη σχέσης ανάμεσα στον εκφυλισμό του οπτικού νεύρου και ασθενειών όπως η νόσος του Αλτσχάιμερ υπάρχουν από το 1980, χωρίς κατάλληλα όργανα για τη μέτρηση των αλλαγών στον αμφιβληστροειδή, μόνο πρόσφατα μπορέσαμε να αποδείξουμε και να χρησιμοποιήσουμε τη μέθοδο.

Η ακρίβεια των οφθαλμολογικών εργαλείων, έχει αυξηθεί κατά πολύ τα τελευταία χρόνια. Σε αυτά συμπεριλαμβάνονται οι τεχνικές της Τομογραφίας αμφιβληστροειδούς (Heidelberg Retinal Tomography) και μιας συσκευής λέιζερ αποκαλούμενη GDx. Επίσης, πολλοί είναι οι άνθρωποι που πάσχουν από τη νόσο του Αλτσχάιμερ και εμφανίζουν ένα ευδιάκριτο σχήμα οπτικού τους δίσκο.

Μετά από αυτή την ανακάλυψη, οι ερευνητές άρχισαν να χρησιμοποιούν ακόμα πιο ακριβή όργανα για να εντοπίσουν διαφορές στην περιοχή του οπτικού δίσκου κατά την πορεία της ασθένειας. Η εμφάνιση της μεθόδου της Οπτικής Τομογραφία Συνοχής (OCT) δείχνει να είναι πολλά υποσχόμενη.

Η Οπτική Τομογραφία Συνοχής είναι μια νέα απεικονιστική και διαγνωστική μέθοδος του οφθαλμού. Επιτυγχάνει υψηλής ανάλυσης διαστρωματικές εικόνες του αμφιβληστροειδούς, χωρίς να έρθει σε επαφή με το μάτι. Μπορεί να απεικονίσει τις επιμέρους στιβάδες του αμφιβληστροειδούς, καθώς και να αναλύσει ποιοτικά και ποσοτικά την ωχρά κηλίδα και το οπτικό νεύρο.

Έτσι μας επιτρέπει να διαγνώσουμε και να παρακολουθήσουμε μια μεγάλη ποικιλία παθήσεων όπως π.χ. οίδημα ωχράς, οπή ωχράς, ηλικιακή εκφύλιση ωχράς, επιαμφιβληστροειδική μεμβράνη, χοριοειδική νεοαγγείωση ωχράς, κεντρική ορώδης χοριοειδοαμφιβληστροειδοπάθεια κ.ά.

«Όταν η μέθοδος αυτή εφαρμόζεται στον οπτικό δίσκο παράγει υψηλής λεπτομέρειας εικόνες δυο ή τριών διαστάσεων της επιφάνειας του ιστού του αμφιβληστροειδούς,» τονίζει η Denise Valenti.

Η παρακολούθηση των αλλαγών στον οπτικό δίσκο μπορεί να βοηθήσει στην εξέταση της προόδου ασθενειών χωρίς να υπάρξει κάποια επέμβαση, ενώ το κόστος είναι πολύ χαμηλό. Σε αντίθεση με την μέθοδο της Μαγνητικής Τομογραφίας (MRI), η οποία είναι ακριβή και απαιτεί από τους ασθενείς να παραμένουν ακίνητοι για ώρες, η μέθοδος OCT εφαρμόζεται όλο και πιο συχνά σε κλινικές και ολοκληρώνεται μέσα σε λίγα λεπτά.

Μια από τις επιλογές είναι η χρήση της μεθόδου για την παρατήρηση των αποτελεσμάτων που μπορεί να έχουν θεραπείες για ορισμένες ασθένειες.

«Τα φάρμακα μπορεί να έχουν πολλές παρενέργειες και αν δεν έχουν τα επιθυμητά οφέλη για τον ασθενή, δεν θα πρέπει να χορηγούνται.»

Η νέα τεχνολογία αποδεικνύει την αξία της και ως εργαλείο παρακολούθησης εγκεφαλικών όγκων, οι οποίοι μπορεί να επηρεάσουν την όραση, πιέζοντας ένα οπτικό νεύρο. Ο απώτερος στόχος, όμως, της μεθόδου είναι η διάγνωση ασθενειών πριν από την εμφάνιση των συμπτωμάτων.

Η δυσκολία με αυτό το επίτευγμα είναι ότι το πάχος των οπτικών ινών του αμφιβληστροειδούς, το οποίο διαφέρει από άτομο σε άτομο.

«Παρόλα αυτά, λόγω του χαμηλού κόστους και της απλότητας της τεχνολογίας, είναι πολύ εύκολο να κάνει κάποιος αυτό τον έλεγχο σε κάθε μάτι ξεχωριστά και σε νεαρή ηλικία, ώστε να έχουν οι γιατροί στη διάθεσή τους το ιστορικό του υγειούς αμφιβληστροειδούς νεύρου,» σχολιάζει η Danesh-Meyer.

Με συχνή παρακολούθηση, κάποιες νευρολογικές καταστάσεις μπορεί να παρατηρηθούν πολύ νωρίς.

Οι μέλισσες εξαφανίζονται!

Λέγεται, πως κάποτε είχε προβλέψει ο Albert Einstein, πως όταν οι μέλισσες θα εξαφανιστούν, ο άνθρωπος θα πεθάνει στα αμέσως επόμενα τέσσερα χρόνια από την εξαφάνισή τους. Είτε πρόκειται για αστικό μύθο, είτε για μια πραγματική δήλωση του μεγάλου επιστήμονα, σήμερα οι μέλισσες σε όλη την έκταση του πλανήτη φαίνεται να πεθαίνουν. Τι συμβαίνει λοιπόν;

Έχουν αναφερθεί τέσσερις πιθανές αιτίες που ίσως σχετίζονται με τον θάνατο των μελισσών:

• Τα υβριδικά, γενετικά μεταλλαγμένα φυτά που έχουν αναπτυχθεί τα τελευταία χρόνια

• Η πιθανότητα ότι οι συχνότητες που χρησιμοποιούνται για τα κινητά τηλέφωνα μπορεί να εμποδίζουν τις μέλισσες να εντοπίσουν τις κυψέλες τους

• Η πιθανότητα ύπαρξης ενός ιού

• Η πιθανότητα να υπάρχει κάποιο ζωύφιο που να μολύνει τις μέλισσες

Υπάρχουν για παράδειγμα 130.000 φυτά για την επικονίαση των οποίων οι μέλισσες είναι απαραίτητες, από πεπόνια μέχρι κολοκύθες, μούρα και κάθε είδους δέντρο που βγάζει φρούτα, ή ακόμα και φυτά που χρησιμοποιούνται ως τροφή για ζώα όπως το τριφύλλι. Οι μέλισσες είναι πιο σημαντικές ακόμα και από τα πουλερικά, αν τις δει κανείς από την άποψη της ανθρώπινης διατροφής. Ο μέλισσες από μια κυψέλη μπορούν να επισκεφτούν εκατομμύρια άνθη σε μια περιοχή 400 τετραγωνικών χιλιομέτρων και αυτό στη διάρκεια μόνο μιας ημέρας.
Αναφορές που προέρχονται από την Ευρώπη και τη Μέση Ανατολή είναι ιδιαίτερα ανησυχητικές: οι μέλισσες αρχίζουν να εξαφανίζονται. Σε κάποιες περιοχές παραπάνω από το 40% των κυψελών είναι πλέον άδειες. Στην Ισπανία εκατοντάδες χιλιάδες αποικίες έχουν χαθεί, στην Πολωνία το ποσοστό απώλειας των μελισσών υπερβαίνει το 40%, ενώ ανάλογα προβλήματα αναφέρονται και από την Ελλάδα, τη Σουηδία, την Ιταλία και την Πορτογαλία. Αυτό αποτελεί πρόβλημα γιατί δίχως τις μέλισσες που γονιμοποιούν τα φυτά η συνέχεια βασικών συνθηκών για τη διατήρηση της ανθρώπινης ζωής απειλείται. Οι μέλισσες είναι ζωτικής σημασίας για τον εφοδιασμό μας με τροφή. Αλλά που βρίσκονται οι μέλισσες που λείπουν; Κανείς δε φαίνεται να γνωρίζει.
Ο Jerry Bromenshenk, πρόεδρος του 'Bee Alert Technology', μιας ερευνητικής εταιρίας που σχετίζεται με το πανεπιστήμιο του Μανχάταν, δηλώνει:
"Τη μια ημέρα κοιτάζεις τις μέλισσες και είναι καλά. Την επόμενη φορά που κοιτάζεις στην κυψέλη σηκώνεις το κάλυμμα και μπορεί να βρεις μόνο μια βασίλισσα και τρεις νεαρές μέλισσες που πασχίζουν να διατηρήσουν τη ζωή της κυψέλης. Εάν επρόκειτο για κάποιον ιό θα περίμενε κανείς να βρει νεκρές μέλισσες στην κυψέλη ή στο λιβάδι όπου βρίσκεται η κυψέλη. Αλλά η εικόνα είναι σαν κάποιος να έχει σκουπίσει και να έχει αφήσει πεντακάθαρο τον πάτο του κουτιού.
Μέλισσες που είναι άρρωστες συνήθως δεν επιστρέφουν στην κυψέλη. Αυτό θα μπορούσε να είναι μια φυσική συμπεριφορά που έχει σχεδιαστεί για να προστατέψει την κυψέλη από την παραπέρα μόλυνση ή θα μπορούσε ακόμα να συμβαίνει επειδή οι άρρωστες μέλισσες δεν μπορούν να βρουν το δρόμο για να γυρίσουν πίσω. Ότι και να συμβαίνει, οι μέλισσες δεν βρίσκονται εκεί που θα έπρεπε να είναι.
Με τις αναφορές που υποδηλώνουν ότι μια άγνωστη μάστιγα έχει πλήξει τις μέλισσες οι ερευνητές έχουν ξεκινήσει μια εκστρατεία για να βρουν την αιτία της εξαφάνισής τους. Οι αιτίες για την γρήγορη κατάρρευση των αποικιών δεν είναι ξεκάθαρες. Παλιές ασθένειες, παράσιτα και νέες ασθένειες έχουν εξεταστεί αλλά η αιτία φαίνεται πως είναι κάτι καινούργιο και σαρωτικό.

Εδώ και πάνω από 100 χρόνια

οι μελισσοκόμοι έχουν συναντήσει απώλειες αποικιών

λόγω βακτηριακών παραγόντων,

ζωυφίων και άλλων παρασίτων ή παθογόνων παραγόντων

.

Αντιμετώπισαν αυτά τα πρόβλήματα χρησιμοποιώντας αντιβιοτικά, εντομοκτόνα και άλλες μεθόδους. Αλλά το νέο πρόβλημα είναι πιο περίπλοκο. Σε πολλές περιπτώσεις οι επιστήμονες έχουν βρει στις λίγες μέλισσες που επιβίωσαν, στοιχεία ύπαρξης όλων σχεδόν των γνωστών ιών που προσβάλλουν τις μέλισσες, ενώ οι υπόλοιπες έχουν εξαφανιστεί. Κάποιες είχαν προσβληθεί από πέντε ή έξι ασθένειες ταυτόχρονα και κατακλύζονταν από μύκητες, ένα σημάδι που σύμφωνα με τους επιστήμονες υποδηλώνει την κατάρρευση του ανοσοποιητικού τους συστήματος.
Ένας επιστήμονας ισχυρίζεται, "Μοιάζει σαν οι μέλισσες να απέκτησαν AIDS!"
Άλλες αναφορές είναι εξίσου τρομακτικές. Επιστήμονες αναφέρουν ότι οι μέλισσες και άλλα έντομα συνήθως αφήνουν τις εγκαταλειμμένες κυψέλες άθικτες. Κοντινοί πληθυσμοί από μέλισσες ή παράσιτα θα κυρίευαν φυσιολογικά μια τέτοια κυψέλη για να εκμεταλλευτούν τις προμήθειες μελιού και γύρης από τις μέλισσες που πέθαναν για κάποιους λόγους, όπως το υπερβολικό κρύο του χειμώνα. Η αποφυγή όμως που δείχνουν οι μέλισσες και τα παράσιτα για τις άδειες κυψέλες μοιάζει σα να υπάρχει κάτι τοξικό στην αποικία που απομακρύνει όποιον πλησιάσει.
Τη στιγμή που οι απώλειες, κυρίως στον βαρύ χειμώνα, αποτελούν μια χρόνια συνθήκη, οι περισσότεροι μελισσοκόμοι έχουν μάθει να περιορίζουν τις απώλειές τους χρησιμοποιώντας συμβουλές από εντομολόγους. Σε αντίθεση με τα περισσότερο συνηθισμένα προβλήματα, αυτή η πραγματικά μεγάλη μαζική καταστροφή των μελισσών έχει συμβεί ακαριαία σε πολλές περιοχές χωρίς να διασπείρεται με τον συνηθισμένο τρόπο που κάνουν οι κλασικές ασθένειες.
Ο John McDonald είναι μελισσοκόμος στην Pennsylvania. Έχοντας κάποιο υπόβαθρο στη βιολογία και με έντονο ενδιαφέρον για τις μέλισσες ο McDonald είναι τρομερά ανήσυχος. Ερευνά για σοδειές που είναι γενετικά μεταλλαγμένες, καθώς πιστεύει ότι εκεί μπορεί να κρύβεται η αιτία του φαινομένου. Αν και οι περισσότερες έρευνες που έχουμε στη διάθεσή μας έχουν δείξει ότι τέτοιες γενετικές επεμβάσεις είναι ασφαλείς και για τον άνθρωπο αλλά και για το περιβάλλον, ο McDonald ερευνά πιο επισταμένα το φαινόμενο ως πιθανή ένδειξη λάθους των ερευνών αυτών.
Οι πιο συνήθεις περιπτώσεις γενετικής μηχανικής αφορούν γονίδια από ένα γνωστό βακτήριο, τον Βάκιλο 'Thuringiensis' (Bt), που έχει χρησιμοποιηθεί εδώ και δεκαετίες από αγρότες και κηπουρούς για να ελέγξουν την καταστροφή λάχανων και μπρόκολων από λεπιδόπτερα. Αντί να ψεκαστεί διάλυμα του βακτηρίου στα λαχανικά και να φαγωθεί από τα έντομα που τα προσβάλλουν, η τεχνική συνίσταται στην εμφύτευση των γονιδίων του βακτηρίου στα λαχανικά έτσι ώστε μεγαλώνοντας κάθε φυτό να παράγει το βακτήριο που δηλητηριάζει τα έντομα που το προσβάλλουν.
Στην περίπτωση των αγρών με καλαμπόκια τα έντομα σε μορφή κάμπιας που τρώνε κάποια περιοχή του φυτού απορροφούν το γονίδιο του βακτηρίου που στη συνέχεια προκαλεί μια κρυστάλλωση στα εντόσθια της κάμπιας και έτσι τις σκοτώνει. Αυτό που δεν είναι γενικά γνωστό στο κοινό αφορά στο ότι διατίθενται ποικιλίες του Bt που μπορούν να στοχεύσουν και σε κολεόπτερα (σκαθάρια) και δίπτερα (μύγες και κουνούπια). Υποθέτουμε πως η οικογένεια των μελισσών, τα υμενόπτερα, δεν προσβάλλονται. Το εάν υπάρχει Bt στις κυψέλες δεν αποτελεί καν ερώτημα. Οι μελισσοκόμοι το ψεκάζουν στις κυψέλες συχνά για να ελέγξουν τον σκόρο του κεριού, ένα έντομο που η κάμπια του δημιουργεί άτακτους ιστούς στο μέλι.
Οι μέλισσες λεηλατούν με μανία άνθη καλαμποκιού για να εξασφαλίσουν γύρη που χρησιμοποιούν για να θρέψουν τις νεαρές μέλισσες και αυτοί οι κόκκοι γύρης εμπεριέχουν επίσης το γονίδιο Bt του φυτού. Δεν είναι πιθανό, ενώ δεν υπάρχει κάποια θανάσιμη επίπτωση στις νεαρές μέλισσες, να υπάρχει κάποια άλλη επίπτωση όπως η καταστολή του αμυντικού συστήματος των μελισσών, που να επιδρά επιφέροντας έναν αργό θάνατο;

Από την σκοπιά του γράφοντος

Σύμφωνα με στατιστικές από αγροκτήματα, η καλλιέργεια μεταλλαγμένου καλαμποκιού και σόγιας έχει αυξηθεί υπερβολικά. Εκατομμύρια εκτάρια από μεταλλαγμένες σοδειές περιέχουν γονίδια Bt. Εάν υπάρχει πρόβλημα με τις γενετικά μεταλλαγμένες σοδειές θα πρέπει να το ανακαλύψουμε πολύ σύντομα. Θα πρέπει να γίνουν έρευνες και να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή στο γεγονός πριν προσβληθούν οι προμήθειες που έχουμε για την τροφή μας και απειληθεί η επιβίωση του πολιτισμού μας.

Sol Invictus - ο Ανίκητος Ήλιος και τα Χριστούγεννα

Χειμερινό ηλιοστάσιο: το φυσικό φαινόμενο, οι μύθοι και οι παραδόσεις

Η προβολή του ηλιακού φωτός στη γη

 Κάποτε υπήρχαν δέκα Ήλιοι, που διέτρεχαν τον Ουρανό ο ένας μετά τον άλλο, τη μία μέρα μετά την άλλη. Κάθε μέρα μονάχα ένας Ήλιος μπορούσε να εμφανίζεται στον Ουρανό, ενώ οι υπόλοιποι Ήλιοι θα έπρεπε να περιμένουν τη σειρά τους. Ύστερα από λίγο καιρό όμως, οι Ήλιοι αποφάσισαν ότι θα εμφανιζόντουσαν όλοι μαζί στον Ουρανό και η Γη ζεστάθηκε τόσο πολύ, που τόση θερμότητα οι άνθρωποι δεν μπορούσαν να την αντέξουν. Ζήτησαν από τους Ήλιους να εμφανίζονται μοναχοί τους, αλλά εκείνοι αρνήθηκαν. Κι έτσι, ο πατέρας των ανθρώπων ζήτησε στον τοξότη Yi να κατέβει από τους Ουρανούς για να επιπλήξει τους ανυπάκουους Ήλιους. Εκείνος, σκότωσε τους εννέα και έμεινε μονάχα ένας, αυτός που ακόμα και σήμερα βασιλεύει στον Ουρανό. (Κινέζικος μύθος)

Το χειμερινό ηλιοστάσιο ως φυσικό φαινόμενο

Στο ετήσιο ταξίδι της Γης γύρω από τον Ήλιο, η μέρα και η νύχτα ανταλλάζουν ρόλους με έναν ρυθμό που κορυφώνεται στα δύο ηλιοστάσια και ισορροπεί στις δύο ισημερίες. Για το βόρειο ημισφαίριο η μεγαλύτερη ημέρα του χρόνου συμπίπτει με το θερινό ηλιοστάσιο (21 Ιουνίου) ενώ η μικρότερη ημέρα τοποθετείται στο χειμερινό ηλιοστάσιο (21 Δεκεμβρίου). Αυτός ο ρυθμός που είναι υπεύθυνος και για την αλλαγή των εποχών, ερμηνεύτηκε από την αρχαιότητα ως ένα συμβολικό ταξίδι του ήλιου, ή ακόμα και ως μία διαδικασία θανάτου και επαναγέννησής του. Για την φυσική επιστήμη, συνιστά απλά το αποτέλεσμα ενός φυσικού φαινομένου, που οφείλεται στην κλίση του άξονα της γης.
Η γη περιστρέφεται γύρω από τον ήλιο κινούμενη σε μία κυκλική τροχιά που βρίσκεται σε ένα νοητό επίπεδο που τον περιβάλλει. Η γη περιστρέφεται και γύρω από τον εαυτό της με άξονα που βρίσκεται σε κλίση 23 μοιρών και 27 λεπτών της μοίρας σε σχέση με το επίπεδο της τροχιάς της γύρω από τον ήλιο. Επειδή η ιδιοπεριστροφή της μοιάζει με αυτήν ενός γυροσκοπίου, ο άξονάς της δείχνει συνεχώς σε ένα σημείο του ουρανού που βρίσκεται κοντά στον Πολικό Αστέρα (Βόρειος Ουράνιος Πόλος).
Λόγω της κλίσης του άξονά της, καθώς η Γη κάνει το ταξίδι της γύρω από τον ήλιο, το φως που δέχεται από αυτόν το βόρειο και το νότιο ημισφαίριο δεν είναι πάντοτε το ίδιο. Στη διάρκεια του χειμώνα, στο βόρειο ημισφαίριο ο άξονας της γης είναι στραμμένος με τέτοιο τρόπο, ώστε οι περιοχές αυτού του ημισφαιρίου να βρίσκονται πιο μακριά από τον ήλιο, ενώ αντίθετα οι περιοχές του νότιου ημισφαιρίου βρίσκονται πιο κοντά (στις περιοχές αυτές υπάρχει καλοκαίρι όταν στο βόρειο ημισφαίριο υπάρχει χειμώνας). Η κορύφωση αυτού του φαινομένου συμβαίνει στα ηλιοστάσια.
Έτσι στο χειμερινό ηλιοστάσιο η προβολή του ηλιακού φωτός στην επιφάνεια της γης που βρίσκεται στο βόρειο ημισφαίριο έχει το μικρότερο πλάτος σε σχέση με όλον τον χρόνο και κάθε περιοχή φωτίζεται από τον ήλιο για χρονικό διάστημα που είναι μικρότερο από κάθε άλλη μέρα του χρόνου. Επίσης, ο ήλιος βρίσκεται χαμηλότερα στον ορίζοντα σε σχέση με το καλοκαίρι και οι σκιές των αντικειμένων το μεσημέρι εμφανίζονται πιο μακριές. Αυτή είναι και η μικρότερη ημέρα του χρόνου. Μετά τις 21 Δεκεμβρίου, το βόρειο ημισφαίριο έρχεται πιο κοντά στον ήλιο και η ημέρα μεγαλώνει, για να φτάσει στην κορύφωσή της στις 21 Ιουνίου, οπότε θα ξεκινήσει και πάλι η ελάττωσή της.

Παραδόσεις που συνδέονται με το χειμερινό ηλιοστάσιο και τον εορτασμό των Χριστουγέννων

Ο εντοπισμός των ηλιοστασίων αποτελεί μία γνώση που μπορεί να ανιχνευτεί σε πολύ αρχαίες εποχές. Μνημεία που η σκοπιμότητα της κατασκευής τους αποτελούν ένα αίνιγμα μέχρι και σήμερα, φαίνεται πως είναι κατασκευασμένα με τρόπο τέτοιο που να λαμβάνει υπόψη του αστρονομικά φαινόμενα όπως αυτά των ηλιοστασίων. Δύο τέτοια μνημεία της αρχαιότητας είναι το Stonehenge της Αγγλίας και το Newgrange της Ιρλανδίας, στα οποία κάθε χρόνο συγκεντρώνονται χιλιάδες άνθρωποι από όλον τον κόσμο (στο Stonehenge για το θερινό και στο Newgrange για το χειμερινό ηλιοστάσιο) για να παρακολουθήσουν τα συμβολικά μηνύματα του φωτός, που είναι αποτυπωμένα στην κατασκευή των μνημείων αυτών εδώ και χιλιάδες χρόνια. Επίσης, στις παραδόσεις διάφορων λαών βλέπουμε να εορτάζεται το χειμερινό ηλιοστάσιο με ποικίλους τρόπους, δίνοντας στοιχεία του εορτασμού τους και στις γιορτές των Χριστουγέννων.
Οι Ρωμαίοι τιμούσαν το χειμερινό ηλιοστάσιο με μία γιορτή που λεγόταν Saturnalia. Στη γιορτή αυτή κατείχαν εξέχουσα θέση τα αειθαλή δέντρα όπως το έλατο, οι σκλάβοι έτρωγαν στο ίδιο τραπέζι με τους κυρίους τους και εκλεγόταν ένας βασιλιάς καρικατούρα, που προέδρευε στη γιορτή. Η ημέρα ήταν αργία, δεν επιτρεπόταν η εκτέλεση κρατουμένων και οι άνθρωποι παρέλαυναν στους δρόμους φορώντας μάσκες, ενώ αντάλλαζαν μεταξύ τους δώρα. Η γιορτή αυτή ήταν αφιερωμένη στον θεό Σατούρνους, που αντιστοιχεί στον θεό Κρόνο.

Στους Σκανδιναβούς ο εορτασμός του χειμερινού ηλιοστασίου συνέπιπτε με τον εορτασμό της θεάς Γιούλ (η Γιούλ είναι θεότητα της θρησκείας Αζατρού, που είναι μία εκ των δύο αναγνωρισμένων θρησκειών της Ισλανδίας, μαζί με τον Λουθηρανισμό). Το όνομα της Γιούλ προέρχεται από τη νορβηγική λέξη 'Jul' που σημαίνει τροχός. Η νορβηγική θεά Φρέγια, καθόταν και ύφαινε στον τροχό (Γιούλ) τις μοίρες των ανθρώπων. Ο εορτασμός της Γιούλ συνδέεται με τον κύκλο των εποχών και την συνέχεια της ζωής και αποτελεί μία εκ των τεσσάρων σημαντικών γιορτών της Αζατρού, που αφορούν τα ηλιοστάσια και τις ισημερίες. Η Γιούλ γιορτάζεται στο χειμερινό ηλιοστάσιο και ο εορτασμός της είναι μια οικογενειακή γιορτή. Στη γιορτή αυτή παραδοσιακά έκαιγαν ένα κούτσουρο και πίστευαν ότι το έθιμο αυτό θα έφερνε καλή τύχη σε κάθε νοικοκυριό. Επίσης άναβαν κεριά και κρέμαγαν καμπανάκια στα κλαδιά των δέντρων, για να μπορούν να αντιληφθούν την εμφάνιση κάποιου καλού πνεύματος. Για τα καλά πνεύματα κρέμαγαν ακόμα γλυκά και φαγώσιμα στα δέντρα, ενώ στην κορφή τοποθετούσαν ένα αστέρι που συμβόλιζε τα πέντε στοιχεία. Θεωρείται ότι η γιορτή αυτή έχει τις ίδιες ρίζες με τη χριστιανική εορτή των Χριστουγέννων, γιατί παλαιότερα ο εορτασμός των Χριστουγέννων δε γινόταν σε μία δεδομένη ημερομηνία. Η εδραίωση της 25ης Δεκεμβρίου ως ημέρας για τη γιορτή των Χριστουγέννων οφείλεται στον Πάπα Ιούλιο τον 1ο, που τον 4ο αιώνα μ. Χ. καθιέρωσε την ημερομηνία αυτή ώστε να αντικατασταθούν οι 'παγανιστικές' εορτές με τη χριστιανική εορτή.
Στη νορβηγική μυθολογία ο Μπάλντρ, γιος του Οντίν και της Φριγκ και θεός του ηλίου του καλοκαιριού, σκοτώνεται από ένα βέλος που είναι φτιαγμένο από φύλλο γκυ. Ο Λόκι, το πνεύμα του κακού, έφτιαξε το βέλος και το έδωσε στον αδελφό του Μπαλντρ, τον Όντουρ, ο οποίος είναι ο θεός του χειμώνα. Η Φριγκ προσπαθώντας να τον επαναφέρει στη ζωή έκλαψε και τα δάκρυά που έριξε γι' αυτόν έγιναν μούρα που άνθισαν στα κλαδιά του γκυ. Ο Μπαλντρ παρέμεινε στον κόσμο των νεκρών και περιμένει την επαναγέννησή του στο νέο κόσμο που θα δημιουργηθεί μετά το Ραγκναρόκ (η μάχη του τέλους του κόσμου). Σύμφωνα με μια άλλη εκδοχή όμως, η ιστορία του θανάτου του Μπαλντρ είχε αίσιο τέλος, αφού η μητέρα του κατάφερε να τον επαναφέρει στη ζωή και έτσι τα μούρα στα κλαδιά του γκυ είναι δάκρυα χαράς και κάθε φορά που συναντιούνται άνθρωποι κάτω από ένα γκυ, αγκαλιάζονται και φιλιούνται γιορτάζοντας την επαναφορά του θεού του φωτός.
Πολλές παραδόσεις που συνδέονται με τον εορτασμό των Χριστουγέννων προέρχονται από τη θρησκεία του θεού Μίθρα. Στις 25 Δεκεμβρίου οι Ρωμαίοι είχαν μια γιορτή που ονομαζόταν 'Dies Natalis Solis Invicti' και αντιστοιχούσε στη γέννηση του ανίκητου Ήλιου, του ήλιου της Δικαιοσύνης που κάθε χρόνο ξαναγεννιόταν για να επαναφέρει τον κόσμο την τάξη. Επίσης, η ημέρα αυτή θεωρούνταν ότι αντιστοιχούσε στο χειμερινό ηλιοστάσιο, που οι Ρωμαίοι το ονόμαζαν 'Μπρούμα'. Παράλληλα, η γιορτή του ανίκητου ήλιου συνέπιπτε με τα Σιγκιλάρια, στη διάρκεια των οποίων οι Ρωμαίοι έκαναν στα παιδιά τους δώρα όπως πήλινα σκεύη, δαχτυλίδια και σφραγίδες. Συχνά δε, στόλιζαν τα σπίτια τους με πράσινα φυτά.

Ο Ήλιος ως θεότητα

Ο Ήλιος αποτελεί θεϊκό σύμβολο από την αρχαιότητα μέχρι και σήμερα. Οι Έλληνες τιμούσαν τον θεό 'Ήλιο' και θεωρούσαν ότι διέσχιζε τον ουρανό από την ανατολή στη δύση κάθε μέρα καθισμένος επάνω σε ένα χρυσό άρμα και στο ηλιοβασίλεμα χανόταν πίσω από τον ωκεανό. 

Ο αιγυπτιακός θεός Ρα ήταν ο θεός Ήλιος και θεωρούνταν ως δημιουργός του φωτός και του κόσμου. Από τον θεό Ρα γεννήθηκε το ζεύγος Σου και Τεφνούτ, που αντιστοιχούν στη γη και στον ουρανό. Ο θεός Ρα απεικονίζεται συχνά ως ένας ηλιακός δίσκος με φτερά ή ως ένα θεϊκό ηλιακό μάτι και τον συναντούμε σαν μυστηριακό θεό Ατούμ Ρα και δημιουργικό θεό Άμμων Ρα.

Ο Μίθρας που λατρευόταν από τους Ρωμαίους από τον 1ο π.Χ. μέχρι τον 5ο μ.Χ. αιώνα, ήταν αρχαίος περσικός θεός του φωτός και της σοφίας. Στην Αβέστα (ιερά συγγράμματα του Ζωροαστρισμού) εμφανίζεται ως πνεύμα του καλού, της αλήθειας και της τάξης. Μετά τον 7ο π.Χ. αιώνα ταυτίστηκε με τον θεό Ήλιο και ως τέτοιος λατρεύτηκε και από τους Έλληνες της Μικράς Ασίας. Ο Ήλιος έχει λατρευτεί και ως αρσενική, αλλά και ως θηλυκή θεότητα.

Για τους Εσκιμώους της Γροιλανδίας αντιστοιχεί στην ηλιακή θεά Μαλίνα. Η Μαλίνα και ο αδελφός της ο Ανινγκάν, θεός του φεγγαριού, ζούσαν μαζί. Μπλέχτηκαν όμως σε έναν τρομερό καυγά και η Μαλίνα λέρωσε το πρόσωπο του αδελφού της με μαύρη λάσπη. Τρομαγμένη από την πράξη της αυτή, έτρεξε και έφυγε όσο πιο μακριά μπορούσε πηγαίνοντας προς τον ουρανό, όπου έγινε ο ήλιος. Ο Ανινγκάν την κυνήγησε και έγινε το φεγγάρι. Αυτό το κυνηγητό συνεχίζει ακόμα και έτσι κάθε μέρα και κάθε νύχτα ο ήλιος και το φεγγάρι ανταλλάσσουν τις θέσεις τους στον ουρανό.

Στην Ιαπωνία επίσης, ο Ήλιος είναι γένους θηλυκού. Η Αματεράσου, η θεά του Ήλιου, γεννήθηκε από τις σταγόνες που έπεσαν από το δεξί μάτι του θεού Ιζανάκι, ήταν η ανώτερη των θεών και βασίλευε με δικαιοσύνη στον ουρανό, ενώ φώτιζε και ζέσταινε τη γη. Ο αδελφός της ο Σουσάνο Γούο όμως, ο θεός της καταιγίδας, συνεχώς την ενοχλούσε κι έτσι η Αματεράσου κρύφτηκε στη σπηλιά του ουρανού και έφραξε την είσοδο με έναν ογκόλιθο κι έτσι ο κόσμος βυθίστηκε στο σκοτάδι. Οι Θεοί προσπάθησαν να βρουν κάποιον τρόπο για να τη βγάλουν από τη σπηλιά. Οκτώ εκατομμύρια Θεοί συγκεντρώθηκαν απ' έξω έχοντας μαζί τους διάφορα απαραίτητα αντικείμενα για να τη δελεάσουν: έναν κόκορα, έναν καθρέφτη, ένα περιδέραιο με πολύτιμα πετράδια και μια ξύλινη σκάφη. Στην αρχή άναψαν μεγάλες φωτιές για να φωτίσουν καλά τον χώρο και κρέμασαν τον καθρέφτη και το περιδέραιο σ' ένα δέντρο ώστε τα πετράδια του να αστραποβολούν από τις φλόγες. Έπειτα έκαναν τον κόκορα να κακαρίζει σα να ξημέρωνε. Τα κόλπα αυτά έπεισαν την Αματεράσου ότι ένας καινούργιος ήλιος είχε εμφανιστεί στον ουρανό, που σύμφωνα με τα λεγόμενα των άλλων θεών ήταν πιο λαμπρός από εκείνη. Η Αματεράσου έσπρωξε τον βράχο που έκλεινε την είσοδο της σπηλιάς για να δει καλύτερα και έτσι κατάφεραν και την έβγαλαν έξω. Από τότε, ο ήλιος συνεχίζει καθημερινά το ταξίδι του στον ουρανό.

Πόσο έτοιμοι είμαστε ψυχολογικά για την αθανασία;

Στη νουβέλα του Oscar Wild, «το πορτραίτο του Ντόριαν Γκρέυ», ο κύριος χαρακτήρας του έργου πουλάει την ψυχή του για να αποκτήσει αιώνια νεότητα, αλλά στην πορεία η ζωή του γίνεται ανήθικη. Ο Leon Kass πιστεύει πως κινδυνεύουμε να ενσαρκώσουμε το μύθο του Φάουστ, εάν προσπαθήσουμε να επιμηκύνουμε τη διάρκεια της ζωής πολύ παραπάνω από το φυσιολογικό.

Εάν το είδος μας φτάσει στο σημείο να ξεκλειδώσει τα μυστικά της αιώνιας νεότητας και κατακτήσει την αθανασία του φυσικού σώματος, μπορεί να μη χάσουμε την ψυχή μας, αλλά όπως και ο Ντόριαν, κινδυνεύουμε να χάσουμε την ανθρωπιά μας. Αυτό υποστηρίζει ο Kass, βιοχημικός στο πανεπιστήμιο του Σικάγο, που εδώ και πολλά χρόνια, ασχολείται με την κριτική της έρευνας για τη μακροζωία. Για τον Kass, το ζήτημα δεν βρίσκεται στο εάν η ζωή είναι καλύτερη χωρίς το θάνατο. Αντιμετωπίζοντας το ενδεχόμενο της αθανασίας, διαπραγματευόμαστε την ανθρώπινη φύση μας, που μας θέλει να είμαστε θνητοί.

Αν και η θέση αυτή του Leon Kass είναι αμφισβητήσιμη, μας φέρνει ωστόσο αντιμέτωπους με σημαντικά ζητήματα που αφορούν την προσπάθεια για παράταση της ανθρώπινης ζωής: Τι είναι η γήρανση; Είναι μια ασθένεια που πρέπει να θεραπεύσουμε ή μια φυσιολογική διαδικασία της ζωής; Εάν είναι φυσιολογική, σημαίνει αυτό απαραίτητα πως είναι και ωφέλιμη για εμάς;

Ο εγκέφαλος βλέπει αυτά που δεν μπορούν να δουν τα μάτια

Τα φυσιολογικά οπτικά κυκλώματα του πρωτοταγούς οπτικού φλοιού μπορούν να παρακαμφθούν

Εδώ και αρκετό καιρό, άνθρωποι με απώλεια όρασης σε ποικίλους βαθμούς ισχυριζόντουσαν ότι μπορούσαν να νιώσουν κάποιο αντικείμενο που βρισκόταν τριγύρω τους, ακόμα και στην περίπτωση που δεν μπορούσαν στην πραγματικότητα να το δουν. Το φαινόμενο αυτό ονομάστηκε ʽτυφλή όρασηʼ (blindsight) και στη διάρκεια των περασμένων χρόνων γιατροί και επιστήμονες σχετικών πεδίων έχουν προσπαθήσει να βρουν μια εύλογη επιστημονική εξήγηση γιʼ αυτό. Τώρα, ιάπωνες επιστήμονες στο Εθνικό Ινστιτούτο Φυσιολογικών Επιστημών (National Institute for Physiological Sciences) κατάφεραν να προσδιορίσουν ότι η τυφλή όραση συμβαίνει όταν το φως μεταβιβάζεται στους οπτικούς υποδοχείς χωρίς να περνάει από τα συνήθη κανάλια του πρωτοταγούς οπτικού φλοιού.

Η ερευνητική ομάδα χρησιμοποίησε διάφορους πιθήκους για το πείραμα. Είχαν ποικίλες βλάβες στον πρωτοταγή οπτικό φλοιό και οι επιστήμονες εστίασαν στο να τους εκπαιδεύσουν ώστε να δουν αντικείμενα που βρισκόντουσαν ακριβώς μπροστά τους. Μετά από λίγο καιρό, οι πίθηκοι έδειξαν σημάδια που επέτρεψαν στην ομάδα να θεωρήσει ότι μπορούσαν πραγματικά να δουν αυτό που τους παρουσίαζαν. Η όρασή τους μπορούσε να αναγνωρίσει αντικείμενα που παρουσιάζονταν από έξι διαφορετικές κατευθύνσεις, κάτι που οδήγησε τον καθηγητή Tadashi Isa και τον δόκτορα Masatoshi Yoshida στο να θεωρήσουν ότι πιθανώς υπάρχουν ομοιότητες μεταξύ της τυφλής και της νυχτερινής όρασης.

Οι πίθηκοι συνήθως δυσκολεύονται να αναγνωρίσουν σκοτεινά αντικείμενα στο φυσιολογικό τους οπτικό πεδίο, έτσι οι ερευνητές χρησιμοποίησαν το δεδομένο αυτό ως ένα σημείο αναφοράς. Υποκείμενα ελέγχου που είχαν βλάβη στον πρωτοταγή οπτικό τους φλοιό επέδειξαν την ίδια συμπεριφορά όπως εκείνα που τους παρουσιάστηκαν σκοτεινά αντικείμενα, με δύο διαφορές: είχαν μια ευθεία τροχιά στην κίνηση των ματιών τους και έναν σύντομο χρόνο αντίδρασης για την κίνηση των ματιών. Οι επιστήμονες πιστεύουν ότι αυτές οι διαφορές δεν αποτελούν τόσο τη συνέπεια της βλάβης στο φλοιό των πιθήκων, όσο το γεγονός ότι τα κέντρα για τον έλεγχο της κίνησης των ματιών και τα κέντρα λήψης αποφάσεων είχαν επίσης επηρεαστεί.
Οι ιάπωνες επιστήμονες δηλώνουν ότι η εκπαίδευση που έκαναν στους πιθήκους αποδείχτηκε ότι είναι χρήσιμη στο να μάθουν πώς να ενεργοποιούν δευτερεύοντα εγκεφαλικά κυκλώματα ώστε να καταφέρουν να μεταφέρουν οπτικές πληροφορίες στον εγκέφαλό τους.

Τώρα  επεκτείνουν την έρευνά τους σε ανθρώπους σε μια προσπάθεια να προσφέρουν σε τυφλούς ασθενείς την ευκαιρία τουλάχιστον να νιώσουν τα αντικείμενα που βρίσκονται κοντά τους.
"Τα ευρήματά μας θα εξασφαλίσουν μια νέα μέθοδο για την αποκατάσταση σε άτομα που έχουν βλάβες στον πρωτοταγή οπτικό φλοιό. Αυτό σημαίνει, έναν τρόπο εκπαίδευσης ώστε να ενεργοποιηθούν εναλλακτικά εγκεφαλικά κυκλώματα ώστε να μπορεί κανείς να δει αυτά που δεν μπορούσε να δει", κατέληξε ο δόκτωρ Yoshida.

Το ανθρώπινο είδος σταματάει να εξελίσσεται!

Η εξέλιξη του ανθρώπινου είδους κοντεύει να σταματήσει λόγω έλλειψης ανδρών στη Δύση που να έχουν γίνει πατέρες σε μεγάλη ηλικία. Αυτό είναι το συμπέρασμα του κορυφαίου γενετιστή, καθηγητή Steve Jones του Πανεπιστημίου UCL στο Λονδίνο, ο οποίος επισημαίνει ότι οι άνδρες που έχουν ξεπεράσει την ηλικία των 35 ετών έχουν μεγαλύτερη πιθανότητα να μεταδώσουν μεταλλάξεις στους απογόνους τους.

Σε πρόσφατη ομιλία του στο UCL με τίτλο 'Η ανθρώπινη εξέλιξη σταμάτησε' ο καθηγητής Jones επισήμανε ότι υπάρχουν τρία βασικά συστατικά για την εξέλιξη: η φυσική επιλογή, η μετάλλαξη και η τυχαία μεταβολή. "Χωρίς πραγματικά να το περιμέναμε, έχουμε μειώσει τον ρυθμό των ανθρώπινων μεταλλάξεων λόγω αλλαγών που έχουν γίνει στα μοτίβα αναπαραγωγής" δήλωσε ο καθηγητής.
"Οι αλλαγές που συμβαίνουν στην ανθρώπινη κοινωνία συχνά επηρεάζουν και το γενετικό μας μέλλον" είπε, αναφερόμενος σε παραδείγματα όπως το πότε παντρεύονται οι άνθρωποι και στη χρήση αντισυλληπτικών. Αν και τα χημικά και η ραδιενεργός μόλυνση θα μπορούσαν να επηρεάσουν τη γενετική, ένας από τους σημαντικότερους παράγοντες που ενισχύει τις μεταλλάξεις είναι η προχωρημένη ηλικία των ανδρών.

"Κάθε φορά

που ένα κύτταρο υποδιαιρείται

υπάρχει πιθανότητα για ένα λάθος,

μια μετάλλαξη.........

Αυτό συμβαίνει διότι η διαίρεση των κυττάρων στους άνδρες αυξάνει με την ηλικία. "Κάθε φορά που ένα κύτταρο υποδιαιρείται υπάρχει πιθανότητα για ένα λάθος, μια μετάλλαξη. Για έναν πατέρα με ηλικία 29 ετών (η μέση ηλικία αναπαραγωγής στη Δύση) υπάρχουν περίπου 300 υποδιαιρέσεις μεταξύ του σπέρματος που γέννησε τον ίδιο και εκείνου που θα μεταδώσει ως πατέρας κάθε μία από αυτές έχει μια ευκαιρία να παρουσιάσει σφάλματα. Αλλά για έναν 50χρονο πατέρα ο αριθμός υπερβαίνει τις 1000. Μια μείωση στον αριθμό των μεγάλων σε ηλικία πατέρων θα έχει έτσι ένα μεγάλο αντίκτυπο στον βαθμό των μεταλλάξεων."
Ο καθηγητής Jones προσθέτει: "Στις παλιές μέρες, μπορούσε να συναντήσει κανείς έναν δυνατό πατέρα με εκατοντάδες παιδιά." Αναφέρεται στον γονιμότατο μουλά Ismail στο Μαρόκο, που πέθανε τον 18ο αιώνα και φημίζεται για τη μεγάλη του γονιμότητα: ήταν πατέρας 888 παιδιών. Για να επιτύχει αυτό το κατόρθωμα ο Ismail λέγεται ότι συνευρισκόταν με 1.2 γυναίκες (κατά μέσον όρο) την ημέρα για διάστημα 60 χρόνων.
Ένας άλλος παράγοντας είναι η εξασθένιση της φυσικής επιλογής. "Στους αρχαίους καιρούς τα μισά παιδιά θα είχαν πεθάνει μέχρι την ηλικία των 20 χρόνων. Σήμερα στον δυτικό κόσμο, το 98% από τα παιδιά ξεπερνούν το 21ο έτος." Η μείωση της τυχαιότητας είναι ένας τρίτος παράγοντας που συμβάλλει στην εκτιμούμενη μείωση της εξέλιξης. "Οι άνθρωποι είναι 10,000 φορές περισσότερο συνηθισμένοι απ' όσο θα έπρεπε, σύμφωνα με τους κανόνες του ζωικού βασιλείου και αυτό το χρωστάμε στη γεωργία. Χωρίς την αγροτική ανάπτυξη ο ανθρώπινος πληθυσμός θα είχε φτάσει στο μισό εκατομμύριο μέχρι σήμερα, δηλαδή σχεδόν όσο είναι ο πληθυσμός της Γλασκόβης.
"Μικροί και απομονωμένοι πληθυσμοί μπορούν να εξελιχθούν με τυχαίο τρόπο καθώς γονίδια χάνονται λόγω ατυχημάτων. 

 Σήμερα όλοι οι πληθυσμοί τείνουν να ενωθούν σε έναν παγκόσμιο και η ευκαιρία για τυχαίες αλλαγές μικραίνει  συνεχώς. Αναμειγνυόμαστε σε μια παγκόσμια μάζα και το μέλλον μας από εξελικτικής απόψεως είναι σκούρο.

Ψυχικές Ανακαλύψεις από την εποχή του ψυχρού πολέμου - Β' ΜΕΡΟΣ

Έλεγχος της μνήμης και αποκαλύψεις που σχετίζονται με θέασεις εξωγήινων σκαφών, εξωγήινων πλασμάτων ή ακόμα και ενδείξεις για πανάρχαια τεχνητά μνημεία στη Σελήνη. Όλα αυτά αποτελούν μέρος της εντυπωσιακής συλλογής αποκαλύψεων που προέρχονται από τη Σοβιετική Ένωση της εποχής του Ψυχρού Πολέμου.

Έλεγχος της μνήμης

Τουλάχιστον ένα ψυχικό πρόγραμμα των Ηνωμένων Πολιτειών, απ' όσο ξέρουμε, χρονολογείται πριν από την έκδοση των Ψυχικών Ανακαλύψεων. Στην 'Υπερ-μνήμη', οι συγγραφείς αποκαλύπτουν λεπτομέρειες από το πρόγραμμα EDOM της CIA. Τα αρχικά EDOM σημαίνουν Ηλεκτρονική Διάλυση της Μνήμης (Electronic Dissolution of Memory), και προφανώς αυτή η τεχνική είχε τελειοποιηθεί πριν από χρόνια. Η CIA μπορεί να καταστρέψει την μακρόχρονη μνήμη και να μεταβάλλει κάποιον σε ένα αμνησιακό ζόμπι, μπλοκάροντας το νευροδιαβιβαστή ακετυλοχολίνη και αλληλεπιδρώντας ηλεκτρονικά με το βιοπλασματικό σώμα. Προφανώς, χρησιμοποιούσαν επαναλαμβανόμενα αυτή την τεχνική για να εξουδετερώσουν πρώην άκρως απόρρητους πράκτορες, όπως στην ταινία Ολική Επαναφορά. Αυτή η ικανότητα αναπτύχθηκε στο πρόγραμμα MK-ULTRA, όταν στη δεκαετία του 60 εκτελούσαν παράξενα πειράματα μνήμης σε ψυχικά αρρώστους, σε φυλακισμένους και σε εθελοντές, πριν το πρόγραμμα σταματήσει από το Κογκρέσο το 1976.
Ίσως η πιο παράξενη ανάπτυξη στον έλεγχο της μνήμης είχε εμπνευστεί από τη διαταραχή πολλαπλών προσωπικοτήτων. Στην 'Υπερ-μνήμη' μαθαίνουμε ότι η CIA μπορεί με τεχνητά μέσα να εμφυτεύσει πολλαπλές προσωπικότητες στο ίδιο σώμα, κάθε μία με τη δική της τράπεζα μνήμης, που δε δίνει πρόσβαση στις άλλες. Ο Gil Jensen, ένας γιατρός της CIA στο Oakland της California, ισχυρίζεται ότι στις δεκαετίες του 50 και του 60 δημιούργησε μια προσωπικότητα με το όνομα Arlene Grant στο σώμα του διάσημου τοπ-μόντελ Candy Jones, χρησιμοποιώντας ύπνωση και φάρμακα που μετέβαλλαν τη μνήμη. Η Grant είχε εκπαιδευτεί ως υπερ-πράκτορας και της δόθηκε μια ολοκληρωμένη ιστορία για το παρελθόν της, καθώς και άκρως απόρρητες πληροφορίες, για τις οποίες η Jones δε γνώριζε τίποτε. Όταν η Jones πήγαινε σε δημόσια ταξίδια, προσκαλούσαν την Grant στο τηλέφωνο μέσω μιας σειράς ηλεκτρονικών ήχων και εκτελούσε τις κατασκοπευτικές της αποστολές. Η πρωτογενής προσωπικότητα δεν μπορεί ποτέ να αποκαλύψει πληροφορίες από τη δευτερεύουσα τράπεζα μνήμης, ακόμη και υπό την πίεση βασανιστηρίων και για το λόγο αυτό το άτομο με τις δύο προσωπικότητες αποτελεί τον τέλειο κατάσκοπο. Αυτό το πρόγραμμα ονομάζεται τώρα Ράδιο-Υπνωτικός Ενδο-Εγκεφαλικός Έλεγχος (Radio-Hypnotic Intra-Cerebral Control) και πιθανότατα βασίζεται σε σοβιετικές ανακαλύψεις σχετικές με τον ηλεκτρομαγνητικό χειρισμό του βιοπλασματικού σώματος.

Αποκάλυψη μυστικών σχετικά με τα ΑΤΙΑ

Αναμφίβολα, οι πιο εντυπωσιακές αποκαλύψεις που προέρχονται από τη Σοβιετική Ένωση της εποχής μετά τον Ψυχρό Πόλεμο, σχετίζονται με τα ΑΤΙΑ και τη Σελήνη. Στη νέα έκδοση των Ψυχικών Αποκαλύψεων μαθαίνουμε ότι πληροφορίες από τα, τώρα πλέον, προσπελάσιμα αρχεία της KGB, αναφέρουν ότι υπήρξαν εκτεταμένες θεάσεις ΑΤΙΑ, που αναφέρθηκαν στο σοβιετικό στρατό στα χρόνια που ακολούθησαν τις απίστευτες δημόσιες προσγειώσεις του Voronezh το Σεπτέμβριο του 1989, οι οποίες είχαν γίνει πρωτοσέλιδο σε όλο τον κόσμο. Εκατοντάδες ενήλικοι και παιδιά είδαν τα διαστημόπλοια να προσγειώνονται και γιγάντιους εξωγήινους και μικρά ρομπότ να κινούνται ελεύθερα κοντά στο κέντρο της πλατείας Zavodsk, στο άπλετο φως της ημέρας. Χιλιάδες περισσότεροι είδαν γιγάντιους δίσκους να αιωρούνται πάνω από το σταθμό πυρηνικής ενέργειας της πόλης. Σύμφωνα με τα αρχεία της KGB, το Μάρτιο του επόμενου έτους, στις Εναέριες Αμυντικές Δυνάμεις υπήρξαν πάνω από 100 στρατιωτικές αναφορές για παρατηρήσεις ΑΤΙΑ και για έναν δίσκο διαμέτρου 300 ποδιών, που αιωρούνταν πάνω από τα αρχηγεία των Εναέριων Αμυντικών Δυνάμεων, ο οποίος αναφέρθηκε τον Απρίλιο. Ακόμη, στα αρχεία της KGB, σύμφωνα με τον ούγγρο υπουργό άμυνας George Keleti, πρώην συνταγματάρχη του στρατού, ΑΤΙΑ συγκεντρώθηκαν πάνω από την Ουγγαρία ταυτόχρονα με τις προσγειώσεις στο Voronezh, και εξωγήινα σκάφη προσγειώθηκαν σε στρατιωτικές εναέριες βάσεις σε όλη τη χώρα. Ο Keleti ισχυρίστηκε ότι τα τετράποδα ρομπότ προσπάθησαν κυριολεκτικά να σκαρφαλώσουν στα ουγγαρέζικα MIGS και απώθησαν τους φύλακες με όπλα ακτινών! Μετά, τα δεκάποδα ανθρωποειδή έγιναν αόρατα όταν πυροβολήθηκαν με πολυβόλα όπλα. Σύμφωνα με τις Ψυχικές Ανακαλύψεις, ένα μεγάλο πλήθος θεάσεων, προσγειώσεων, κοντινών επαφών, απαγωγών κ.α. που μέχρι τότε είχαν παραμείνει κρυφά, διέρρευσαν στον τύπο και στις πρωτοσχηματισμένες από το 1990 ρώσικες ομάδες ΑΤΙΑ.
Αλλά τα μυστικά που προέρχονται από τα σοβιετικά διαστημικά προγράμματα είναι ακόμη πιο εντυπωσιακά. Σε ένα συνέδριο στο San Francisco το 1989, η Marina Popovich, συνταγματάρχης των Σοβιετικών Εναέριων Ενόπλων Δυνάμεων, έδειξε φωτογραφίες που πάρθηκαν από τη σοβιετική ερευνητική αποστολή Φόβος-2 και απεικόνιζαν ένα αντικείμενο μήκους 15 μιλίων, που πετούσε κοντά στον δορυφόρο του Άρη, Φόβο. Η σοβιετική ερευνητική αποστολή στη Σελήνη Luna 9, η οποία προσγειώθηκε στον 'Ωκεανό των Καταιγίδων' στις 4 Φεβρουαρίου του 1966, πήρε μερικές θεαματικές τρισδιάστατες φωτογραφίες πάνω από τη 'Θάλασσα της Ηρεμίας', οι οποίες έδειξαν μια ομάδα από κώνους, που απεδείχθησαν ότι είχαν σχήμα οβελίσκου και ήταν πιθανότατα τεχνητές κατασκευές. Ο σοβιετικός μηχανικός διαστήματος, Dr. Alexander Abramov, υπέβαλλε τις φωτογραφίες σε μια πολύπλοκη μαθηματική ανάλυση και κατέληξε στο συμπέρασμα ότι επρόκειτο για αρχαιολογικά ερείπια. Επιπλέον, είπε στους συγγραφείς ότι οι οβελίσκοι στη Σελήνη ήταν τοποθετημένοι με τον ίδιο ακριβώς τρόπο όπως οι πυραμίδες της Γκίζας, όταν αυτές τοποθετούνταν σε έναν άβακα, δηλαδή έναν αρχαίο αιγυπτιακό πλέγμα 49 τετραγώνων. Έπειτα, ο Dr. S. Ivanov, ένας από τους πιο διαπρεπείς επιστήμονες της Ρωσίας, δημοσίευσε μια ανάλυση στο σοβιετικό περιοδικό 'Τεχνολογία για τη Νεολαία', υποστηρίζοντας ότι τα μνημεία ήταν τοποθετημένα σύμφωνα με σαφείς γεωμετρικούς νόμους και ήταν προφανώς τεχνητές κατασκευές εξωγήινης προέλευσης.
Φωτογραφίες από τις Ηνωμένες Πολιτείες, που πάρθηκαν από τον Orbiter 2 στις 20 Νοεμβρίου του 1966 έτειναν να επιβεβαιώσουν τα σοβιετικά ευρήματα. Ο Δρ. Ivan T. Sanderson, επιστημονικός εκδότης του περιοδικού Argosy, ανέλυσε αυτές τις φωτογραφίες και υποστήριξε ότι η μεγαλύτερη κατασκευή είχε ύψος περίπου 15 ορόφων και η μικρότερη περίπου το ύψος ενός ελάτου. Οι συγγραφείς αργότερα ανακάλυψαν ότι η NASA είχε ταξινομήσει εκατοντάδες φωτογραφίες από τη Σελήνη, τις οποίες ακόμη αρνείται να τις δημοσιοποιήσει.

  Από την σκοπιά του γράφοντος

Το κοσμικό 'Watergate' των UFO, οι εξωγήινοι, ο νοητικός έλεγχος, η γενετική μηχανική, η ελεύθερη ενέργεια, η αντιβαρυτική προώθηση και άλλα μυστικά κάνουν το Watergate να μοιάζει με ασκήσεις νηπιαγωγείου μπροστά στις σκανδαλώδεις αλήθειες που αποκαλύπτονται. Αλλά, η αλήθεια πρέπει και θα γίνει τελικά γνωστή μέσα από τους δίαυλους όσων εργάζονται για αυτήν ...σαφώς στο ευρύ κοινό πάλι αδιάφορη θα είναι…!!! αλλά τουλάχιστον για όσους ανησυχούν και ψάχνουν θα είναι πραγματική αποκάλυψη ……..ε!!! εσύ εκεί έξω μην χαλαρώνεις για όσα δεν γνωρίζεις………….

Ψυχικές Ανακαλύψεις από την εποχή του ψυχρού πολέμου - Α' ΜΕΡΟΣ

Τον Ιούνιο του 1968 η Sheila Ostrander, μια Καναδή και ο Lynn Schroeder, ένας Αμερικάνος, ήταν προσκαλεσμένοι για να παρακολουθήσουν ένα παγκόσμιο συνέδριο σχετικό με την ESP (εξωαισθητήρια αντίληψη) στη Μόσχα. Η πρόσκληση προερχόταν από έναν από τους πιο ένθερμους ιεραπόστολους της σοβιετικής ψυχικής έρευνας, τον Edward Naumov, που ήταν τότε 36 ετών. Μερικά χρόνια νωρίτερα, όταν το φανερό ενδιαφέρον σε τέτοια θέματα μπορούσε εύκολα να οδηγήσει κάποιον σε μεγάλης διάρκειας ʽδιακοπέςʼ στη Σιβηρία, η πραγματοποίηση ενός τέτοιου συνεδρίου θα ήταν αδύνατη. Τότε ξαφνικά, στα μέσα της δεκαετίας του 60, οι πόρτες του αποκλεισμού στη Ρωσία, κάτω από το κυβερνητικό καθεστώς της Troika άνοιξαν διάπλατα. Οι Ostrander και Schroeder ενθαρρυμένοι, αλλά ακόμη αμφιβάλλοντας για την εξέλιξη των γεγονότων, ξεκίνησαν να γράφουν σε σοβιετικούς επιστήμονες και ερευνητές. Για τρία χρόνια, τα γράμματα και τα πακέτα που περιέγραφαν τη σοβιετική ψυχική έρευνα ήταν άφθονα, συμπληρώνοντας την πρόσκληση του Naumov να έρθει κάποιος και να δει από μόνος του.

Επισκέφτηκαν ακόμη τη Βουλγαρία, αλλά μόλις λίγο πριν το τέλος του συνεδρίου το καθεστώς καταστολής επέστρεψε. Το συνέδριο έκλεισε και οι Ostrander και Schroeder αναγκάστηκαν να βρουν καταφύγιο στην Πράγα. Για ακόμη μια φορά βρέθηκαν ένα βήμα πριν από τα σοβιετικά πειθαρχικά μέτρα, φεύγοντας από την Πράγα λίγες μέρες πριν την επιδρομή των σοβιετικών τανκ. Κατά τη διάρκεια αυτού του σύντομου διαλείμματος της σοβιετικής καταστολής προέκυψε ένα επικό βιβλίο, που άνοιξε τα μάτια του κόσμου στην εκπληκτικά επαναστατική πρόοδο της ψυχικής έρευνας στις κομουνιστικές χώρες. Εκείνο το βιβλίο, 'Ψυχικές ανακαλύψεις πίσω από το Σιδηρούν Παραπέτασμα', που εκδόθηκε το 1971, έγινε αμέσως η 'underground' επιτυχία στους κύκλους της Νέας Εποχής και ακόμη κι αν ποτέ δεν κατάφερε να φτάσει τη θέση ενός best-seller στην πλειοψηφία του αναγνωστικού κοινού, παρολαυτά αποτελεί σήμερα ένα κλασσικό ανάγνωσμα.
Μέχρι το σημείο εκείνο, όλα όσα υπήρχαν ήταν κάποια πολύ διστακτική έρευνα του Dr. Rhine του πανεπιστημίου Duke από τη δεκαετία του 50. Ενώ κάποια από τα συμπεράσματα του Rhine ήταν θετικά και δραματικά, η επίδραση ήταν αμφισβητήσιμη, λόγω του ότι τα αποτελέσματα της έρευνας είχαν εκφραστεί σε προσεχτικούς, στεγνούς στατιστικούς όρους και συνεπώς ήταν δύσκολο να εκτιμηθεί η πραγματική επίδραση. Αλλά η έκδοση των Ψυχικών Ανακαλύψεων τα έκανε όλα πολύ αληθινά. Το μέλλον της ανθρώπινης φυλής έγινε αντικείμενο ευφάνταστων θεωριών και ταυτόχρονα πολύ ανατριχιαστικό. Οι συγγραφείς υπαινίχτηκαν ότι ενώ αυτές οι ανακαλύψεις θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε μια Ουτοπία αν χρησιμοποιούνταν κατάλληλα, θα μπορούσαν επίσης να οδηγήσουν σε μια κόλαση στη Γη, αν γινόταν κατάχρηση.
Οι συγγραφείς έγιναν παγκόσμιες αυθεντίες σε αυτά τα θέματα και έγιναν περιζήτητοι. Με την έκδοση του νέου τους βιβλίου από τον εκδοτικό οίκο Marlowe & Company της Νέας Υόρκης, το ζευγάρι βρέθηκε και πάλι κάτω από το φως της διασημότητας. Το νέο βιβλίο αποτελεί έναν εκσυγχρονισμό του πρωτοτύπου και φέρει το συντομευμένο τίτλο 'Ψυχικές Ανακαλύψεις'. Η επανέκδοση κινητοποιήθηκε από τη ροή πρώην άκρως απόρρητων πληροφοριών, που προήλθαν από τη Σοβιετική Ένωση από την εποχή του τέλους του Ψυχρού Πολέμου. Το νέο βιβλίο περιέχει μια συντμημένη εκδοχή του παλαιού κλασσικού και ένα δεύτερο τμήμα με τον τίτλο 'Ψυχικές Ανακαλύψεις, το Σιδηρούν Παραπέτασμα σηκώθηκε'. Χωρίς να αδρανούν από το 1971, οι συγγραφείς εξέδωσαν το 1991 το βιβλίο 'Υπερ-μνήμη' (Supermemory). Το βιβλίο, το οποίο εξελίχτηκε από τις επαφές και τα ενδιαφέροντά τους που αναπτύχθηκαν κατά τη διάρκεια της έρευνας των πρωτότυπων Ψυχικών Ανακαλύψεων, τείνει να γίνει κλασσικό στο είδος του.
Οι αποκαλύψεις και στα τρία αυτά βιβλία είναι αρκετά ενδιαφέρουσες κι όμως, για πάνω από 25 χρόνια, ο τύπος και το κοινό μόλις που έδωσαν σημασία. Σύμφωνα με το γενικότερο μοντέλο που χαρακτηρίζει το φαινόμενο των ΑΤΙΑ, μερικοί πιστεύουν ότι η κατάσταση ίσως υπαινίσσεται μια παγκόσμια συγκάλυψη. Στην ουσία, οι συγγραφείς δήλωσαν ότι τώρα αναγνώρισαν πως τα μυστικά των ΑΤΙΑ και τα μυστικά των Ψυχικών Φαινομένων μοιάζουν να είναι άρρηκτα συνδεδεμένα. Ακόμα και ο Uri Geller ισχυριζόταν ότι απέκτησε τις δυνάμεις του από εξωγήινες πηγές. Το νέο βιβλίο περιέχει έναν πρόλογο από τον Geller όπου αναφέρει την εντύπωση που του έχει έκανε το γεγονός, ότι ο τύπος έδωσε μικρή σημασία στο θέμα. Αναφέρει μια συνέντευξη τύπου το 1977, κατά την οποία ο Stansfield Turner αποκάλυψε ότι η CIA είχε σε λειτουργία ένα πρόγραμμα παραψυχολογίας και βρήκε έναν άνθρωπο, που μπορούσε να δει μέσα από τοίχους (Pat Price). Η αποκάλυψη δε δημιούργησε καμία αντίδραση στα ΜΜΕ!
Ωστόσο, αν και οι αποκαλύψεις στις Ψυχικές Ανακαλύψεις δεν είχαν ευρεία δημοσιότητα, ήταν επαναστατικές. Η ανακάλυψη ενός κρυφού ηλεκτρικού επισκευαστή από την πόλη Black Sea του Krasnodar αποκαλύφθηκε για πρώτη φορά στον Δυτικό κόσμο, μέσα από το βιβλίο 'Ψυχικές Ανακαλύψεις' και το δράμα που περιέβαλλε τον πειραματισμό του Semyon Kirlian και της γυναίκας του Valentina, ήρθε τελικά στο φως. Ήταν σ' αυτό το κεφάλαιο, που οι έννοιες 'ενεργειακό σώμα' και 'βιοπλασματικό σώμα' χρησιμοποιήθηκαν για πρώτη φορά και έγινε περισσότερο γνωστή η ιδέα της αύρας. Ένα από τα σημαντικότερα αποτελέσματα των εν λόγω αποκαλύψεων ήταν μια νέα κατανόηση της αρχαίας κινεζικής πρακτικής του βελονισμού. Ένας Ρώσος χειρουργός, ο Dr. Mikhail Gaikin έδειξε ότι τα χρωματιστά φώτα που εκπέμπονται από το σώμα και εμφανίζονται στις φωτογραφίες Kirlian, στην πραγματικότητα προερχόντουσαν από τα 700 σημεία βελονισμού. Πριν από την έκδοση των Ψυχικών Ανακαλύψεων, είχαν γραφτεί αρκετά βιβλία σχετικά με τις μοναδικές και παράξενες διαστάσεις της Μεγάλης Πυραμίδας της Γκίζας, περιλαμβάνοντας στοχασμούς σχετικά με τη σημασία τους. Αλλά χάρη στο ταξίδι τους στην Πράγα, οι Ostrander και Schroeder έγιναν οι πρώτοι που μίλησαν στον κόσμο σχετικά με τη δύναμη της πυραμίδας. Εκεί ήταν που τους σύστησαν στον Karel Drbal, έναν Τσέχο ηλεκτρολόγο μηχανικό, που ανακάλυψε ότι μικρές πυραμίδες με τις ίδιες αναλογικά διαστάσεις με τη Μεγάλη Πυραμίδα, μπορούσαν να ακονίσουν τις λεπίδες των ξυραφιών! Το πυραμιδικό σχήμα προφανώς εστιάζει κοσμική ενέργεια όταν ευθυγραμμίζεται με ακρίβεια στον άξονα Βορρά Νότου, η οποία ενέργεια μπορεί να ανανεώσει την κρυσταλλική δομή του ποιοτικά καλού ατσαλιού.

Νοητικοί πόλεμοι και κοινωνικός έλεγχος

Χωρίς εξαίρεση, όλοι οι σοβιετικοί ερευνητές που έδωσαν συνέντευξη, ήλπιζαν ότι αυτές οι ανακαλύψεις θα χρησιμοποιούνταν μόνο για καλό, αλλά ξεκάθαρα αναγνώρισαν ότι πολλές από αυτές προσέφεραν δυναμικό στη ευφυΐα και στην 'αντί-ευφυΐα' και ότι κάποιοι θα μπορούσαν να το χρησιμοποιήσουν για να κατασκευάσουν πολύ καταστροφικά όπλα, όπως έκανε η CIA. Αν και γνωρίζουμε ότι οι υπηρεσίες ευφυΐας των Ηνωμένων Πολιτειών διεξήγαγαν μυστικά, χρηματοδοτημένα από απόρρητες πηγές ψυχικά πειράματα για πολλά χρόνια, υπάρχουν αξιοσημείωτες ενδείξεις ότι πολλά από τα άκρως απόρρητα κυβερνητικά ψυχικά προγράμματα άντλησαν έμπνευση από τις Ψυχικές Ανακαλύψεις. Εκτεταμένα προγράμματα των Ηνωμένων Πολιτειών για την παρακολούθηση της Σοβιετικής έρευνας ξεκίνησαν περίπου εκείνη την εποχή. Οι συγγραφείς προσκλήθηκαν να μιλήσουν στο νέο 'Ίδρυμα Διευθέτησης του Μέλλοντος' του Κογκρέσου (Congressional Clearinghouse of the Future) και τμήματα του βιβλίου διαβάστηκαν στα πρακτικά του Συνεδρίου από τον γερουσιαστή Al Gore, ο οποίος αργότερα έγινε ο πρόεδρος της επιτροπής και ο οποίος διατηρούσε ένα μεγάλο βαθμό ενδιαφέροντος στα ψυχικά θέματα. Προφανώς κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου, και οι δύο πλευρές βρίσκονταν σε μια κούρσα ανταγωνισμού για την τελειοποίηση των ψυχικών όπλων, αλλά, όπως και με τα προγράμματα της διαστημικής, μπορεί κάλλιστα τώρα να συνεργάζονται.
Από την πρωτότυπη εκδοχή του βιβλίου, ο κόσμος πρωτόμαθε σχετικά με μια εκπληκτική σοβιετική ανάπτυξη της ικανότητας του ελέγχου της συμπεριφοράς και της τηλεπαθητικής συναίσθησης. Στο κεφάλαιο που τιτλοφορείται 'το τηλεπαθητικό χτύπημα', οι συγγραφείς αναφέρονται σε πειράματα που χρονολογούνται από το 1924, στα οποία σοβιετικοί επιστήμονες τοποθέτησαν με επιτυχία υποκείμενα σε υπνωτική έκσταση και ύστερα τα αφύπνισαν τηλεπαθητικά σε αποστάσεις χιλιάδων μιλίων. Όταν η σύνδεση εγκαθιδρύθηκε, η συμπεριφορά των υποκειμένων μπορούσε να διαχειριστεί κατ' υπόδειξη, όπως σε μια κατά πρόσωπο αλληλεπίδραση. Μπορούσαν να έχουν συνειδητές συζητήσεις και δραστηριότητα μέσα στην κατάσταση της έκστασης. Στο νέο βιβλίο μαθαίνουμε ότι η CIA πήρε το νήμα από τους Σοβιετικούς και συνέχισε τη σχετική έρευνα.
Ήταν από τους Τσεχοσλοβάκους του συνεδρίου ωστόσο, που οι συγγραφείς έμαθαν σχετικά με μια ανακάλυψη που υπόσχεται ότι επιτέλους θα κάνει τον εκρηκτικό εξοπλισμό όπλων του εικοστού αιώνα να μοιάζει πρωτόγονος, όπως το αμάξι με τα άλογα σε σύγκριση με την ψυχοτρονική γεννήτρια. Και ενώ ήταν στην Πράγα συνάντησαν τον εφευρέτη Robert Pavilita, έναν διευθυντή σχεδιασμού μιας μεγάλης τσέχικης βιομηχανίας υφασμάτων. Σε ένα ντοκιμαντέρ που παρήγαγε ένα μεγάλο τσέχικο στούντιο, οι συγγραφείς είδαν παραταγμένα σε ένα τραπέζι μικρά, παράξενα μεταλλικά αντικείμενα, που έμοιαζαν να έχουν σχεδιαστεί από τον Picasso. Δεν είχαν κινούμενα τμήματα. Στην ταινία, ο Pavlita εξήγησε ότι το μυστικό ήταν στο σχήμα. Οι γεννήτριες συσσωρεύουν ανθρώπινη ενέργεια, είπε. Έπειτα, εστιάζουν αυτή την ενέργεια για να διεξάγουν διαφόρων ειδών εργασίες. Ο Pavlita και η κόρη του Janna φόρτισαν τις γεννήτριες, κοιτώντας έντονα προς αυτές. Όταν φορτίστηκαν, γύρισαν έλικες, προσέλκυσαν μη μεταλλικά σωματίδια, προκάλεσαν την ανάπτυξη μικρών δενδρυλλίων και καθάρισαν μολυσμένο νερό. Αυτή η ανθρώπινη ψυχογενής ενέργεια είχε λάβει πολλές ονομασίες από τους αρχαίους χρόνους, αναφερόμενη ως πράνα, τσι, ζωτική ενέργεια, ζωικός μαγνητισμός, αιθερική δύναμη, οργόνη (ο όρος προήλθε από τον W. Reich) και τώρα βιοπλασματική και ψυχοτρονική ενέργεια. Στο σπίτι του Pavlita στην Πράγα, οι συγγραφείς άγγιξαν τις συσκευές και είδαν προσωπικά επιδείξεις από τον ίδιο τον εφευρέτη. Αλλά τι γίνεται όταν μια ψυχοτρονική γεννήτρια στρέφεται προς έναν άνθρωπο; Η κόρη του Pavlita προσφέρθηκε εθελοντικά να γίνει το υποκείμενο του πειράματος. Ζαλίστηκε και έχασε τον χωρικό της προσανατολισμό. Οι συσκευές μπορούν ακόμη να σκοτώσουν ακαριαία μύγες.
Στη νέα έκδοση μαθαίνουμε ότι ο πρώην αρχιστράτηγος της KGB Kalugin, ξεκίνησε να μιλά το 1990. Ισχυρίστηκε ότι ο Yuri Andropov έδινε εντολές για την ταχεία ανάπτυξη του ψυχικού οπλοστασίου στις αρχές της δεκαετίας του 70 και εξασφάλισε μια χρηματοδότηση αξίας 500 εκατομμυρίων ρουβλίων. Οι Σοβιετικοί τότε ανέπτυξαν σύνθετες γεννήτριες τύπου Pavlita. Ο Dr. Nikolai Khokhlov, ένας Ρώσος εργαζόμενος στη CIA, αποκάλυψε 20 υψηλά φυλασσόμενα και χρηματοδοτούμενα εργαστήρια, που ασχολούνταν με ψυχοτρονικές συσκευές για στρατιωτική χρήση στη δεκαετία του 70. Κάποιο μέρος αυτής της προσπάθειας μπορεί να γινόταν σε συνεργασία με τα Ηνωμένα Έθνη.

συνεχιζεται......

Οι χρονομηχανές και η ιστορία τους

 Το όνειρο για ένα ταξίδι στο χρόνο, στο παρελθόν ή στο μέλλον, είναι πιθανόν τόσο παλιό όσο και η ανθρώπινη φαντασία. Όταν ο H.G. Wells δημοσίευσε το 1895 τη ʽΜηχανή του Χρόνουʼ, την αποκάλεσε ʽεπιστημονικό ρομάντζοʼ, επειδή κανείς δεν ήξερε εάν το ταξίδι στο χρόνο ήταν πιθανό. Περίπου 10 χρόνια αργότερα, ο Albert Einstein θα παρουσίαζε τη θεωρία του για την ειδική σχετικότητα και μέρος της ερώτησης θα έπαιρνε τελικά απάντηση.

Μία από τις προβλέψεις του Einstein, που πλέον έχει επαληθευτεί από αμέτρητα πειράματα, μπορεί να περιγραφτεί καλύτερα με την παραβολή των διδύμων. Ό ένας από τους δίδυμους μένει στη Γη, ενώ ο άλλος κάνει μια βόλτα στο εξωτερικό διάστημα, ταξιδεύοντας για 10 χρόνια όπως μετριούνται από αυτόν που παραμένει στη Γη - με μια ταχύτητα που πλησιάζει αυτήν του φωτός. Όταν ο δίδυμος επιστρέφει, ανακαλύπτει ότι ο αδελφός του έχει γεράσει κατά 10 χρόνια, ενώ ο ίδιος μόλις που έχει σημάδια ότι πέρασε χρόνος από πάνω του. Ταξίδευσε δηλαδή, 10 χρόνια στο μέλλον.
Αυτή είναι η δράση της διαστολής του χρόνου σύμφωνα με την ειδική σχετικότητα και παρόλο που είναι πιο σημαντική όταν εμπλέκονται υπερβολικά μεγάλες ταχύτητες, συμβαίνει γύρω μας όλη την ώρα. Καθώς κινούμαστε ο ένας σε σχέση με τον άλλο, όλοι μας ταξιδεύουμε στο μέλλον σε διαφορετικούς βαθμούς. Οι διαφορές βέβαια είναι πολύ μικρές, αλλά υφίστανται. Το ταξίδι στο μέλλον είναι κάτι που δεν μπορούμε να αποφύγουμε, μία συνέπεια της δομής του σύμπαντος.
Το ταξίδι στο παρελθόν, ή το να επιστρέψει κανείς από ένα ταξίδι στο μέλλον, αποτελεί μια πιο προκλητική υπόθεση. Μέχρι πριν από μερικές δεκαετίες το όλο θέμα άνηκε στη σφαίρα της επιστημονικής φαντασίας. Στην ουσία, η έναρξη της πρώτης σοβαρής και επίμονης έρευνας οφείλεται σε μία σχετική ερώτηση που προήλθε από έναν πρωτοπόρο συγγραφέα της επιστημονικής φαντασίας.
Το 1985 ο αστρονόμος Carl Sagan εργαζόταν επάνω στο σενάριο της νουβέλας του 'Επαφή'. Η ηρωίδα του βιβλίου θα έπρεπε να κάνει μία αστραπιαία διαστρική μετάβαση και εφόσον ο Sagan ήθελε να συμφωνεί η ιστορία του με τη φυσική, ζήτησε τη συμβουλή του φίλου του Kip Thorne, που ήταν θεωρητικός φυσικός στο ινστιτούτο τεχνολογίας της Καλιφόρνια (Caltech). Ο Thorne πρότεινε τη χρήση μιας 'σκουληκότρυπας', μια πρόβλεψη της θεωρίας του Einstein, που αντιπροσωπεύει ένα υποθετικό τούνελ που παρακάμπτει τον χωρόχρονο και που αποτελεί δημοφιλές στοιχείο ανάμεσα στους θιασώτες της επιστημονικής φαντασίας. Ο Sagan θεώρησε καθήκον του να ενσωματώσει την πρόταση στην ιστορία του.

Το ίδιο χρόνο, ο Thorne διαπίστωσε πως εάν αντιμετωπίσει κανείς τα δύο στόμια της σκουληκότρυπας

με τον ίδιο τρόπο που ισχύει για την παραβολή των διδύμων, κρατώντας το ένα στόμιο σταθερό και

μετακινώντας το άλλο σε μια ταχύτητα που πλησιάζει αυτήν του φωτός και μετά επιστρέφοντάς το στην

εγγύτητα του σταθερού στομίου, θα μπορούσε να κατασκευάσει μια χρονομηχανή.

Εάν το κινητό στόμιο ταξίδευε για 10 χρόνια, όπως μετριέται από το σταθερό, τότε ο Thorne θα

μπορούσε να πηδήξει μέσα στο κινητό στόμιο και να εμφανιστεί μέσα από το σταθερό,

10 χρόνια πίσω στο παρελθόν !!!!

Οι φυσικοί είναι ιδιαίτερα επιφυλακτικοί με το θέμα του ταξιδιού στο χρόνο, θεωρώντας το επιστημονική φαντασία. Αλλά η εργασία του Thorne αποτελούσε μια έγκριση για να το αντιμετωπίσει κανείς σοβαρά και ξαφνικά εμφανίστηκε ένας χείμαρρος από επιστημονικά συγγράμματα, πολλά από τα οποία δημοσιεύτηκαν στα πιο έγκριτα επιστημονικά περιοδικά. Μέχρι τα μέσα του 1990 υπήρχαν τουλάχιστον μισή ντουζίνα ιδέες αναφορικά με άλλους τρόπους στρέβλωσης και αναδίπλωσης του χωροχρόνου, σαν ένα χάρτινο οριγκάμι.
Όλες αυτές οι σκέψεις ήταν βασικά θεωρητικές, κανείς δεν είχε κατασκευάσει μια χρονομηχανή στη βάση αυτών των θεωριών. Ένας λόγος ήταν πως στις περισσότερες περιπτώσεις, τα σχέδια απαιτούσαν ένα είδος αντιβαρύτητας, που καλείται αρνητική ενέργεια, ώστε να διατηρήσει την αναδίπλωση του χώρου και του χρόνου. Η αρνητική ενέργεια είναι δύσκολο, αν όχι αδύνατο, να παραχθεί στις αναγκαίες ποσότητες. Ακόμα όμως, η ιδέα του ταξιδιού στο χρόνο, απολάμβανε σοβαρής αντιμετώπισης. Φυσικά, δεν χαρακτηριζόταν όλη αυτή η προσοχή του επιστημονικού κόσμου από ενθουσιασμό. Ο Stephen Hawking, για παράδειγμα, υπέθεσε πως για κάποιον μέχρι στιγμής άγνωστο μηχανισμό, η φύση εμποδίζει το ταξίδι πίσω στο χρόνο. Μια επίμονη δυσκολία ήταν το λεγόμενο 'παράδοξο του παππού': εάν κανείς ταξιδεύσει πίσω στο χρόνο και σκοτώσει τον παππού του, τότε καθιστά αδύνατη τη γέννησή του. Αλλά εάν δεν έχει γεννηθεί, πως θα μπορέσει να ταξιδεύσει πίσω στο παρελθόν και να σκοτώσει τον παππού του;
Ο γεννημένος στη Ρωσία φυσικός Igor Novikov, ενθουσιώδης ερευνητής στο αντικείμενο του ταξιδιού στον χρόνο, πρότεινε πως το παράδοξο δεν έχει εφαρμογή διότι ο χωρόχρονος είναι πιθανότατα συνεπής στον εαυτό του. Αυτό σημαίνει, ότι μπορεί κανείς να ταξιδεύσει πίσω στο χρόνο και κατά κάποιο τρόπο να αναμειχθεί σε ένα παρελθόν του οποίου ήταν μέρος, αλλά δε θα μπορέσει να σκοτώσει τον παππού του, ακριβώς επειδή δεν τον είχε σκοτώσει ποτέ.
Ο Novikov επίσης, είχε αφιερώσει πολύ σκέψη στο άλλο αίνιγμα του ταξιδιού στο χρόνο, το αποκαλούμενο 'bootstrap paradox': Αν υποθέσουμε πως κάποιος ταξιδεύει στο 2009 και βρίσκει το σχέδιο για μια αυτοκίνητη μηχανή που λειτουργεί με μηδενικές εκπομπές και γυρίζει πάλι πίσω στο 2008 να κατοχυρώσει την πατέντα. Ας υποθέσουμε επίσης, πως η πατέντα κατοχυρώνεται επάνω στο σχέδιο που βρέθηκε το 2009. Αναδύεται η προφανής ερώτηση: ποιος θα είχε εφεύρει τη μηχανή μηδενικής εκπομπής; Η απάντηση είναι, πως κανένας δε θα την είχε εφεύρει. Το σχέδιο θα είχε δημιουργηθεί ουσιαστικά από το τίποτα, θα ήταν δείγμα της γενναιοδωρίας της χρονομηχανής και πιθανόν, θα αποτελούσε ένα στολίδι σε μια συλλογή ευφυέστατων νομικών κανόνων, που δεν έχουν ακόμα συνταχθεί.
Ο βρετανός φυσικός David Deutsch, εφαρμόζοντας την ερμηνεία της κβαντομηχανικής που αφορά στα πολλαπλά σύμπαντα, πιστεύει πως το οπισθόδρομο ταξίδι στο χρόνο θα απαιτούσε το ταξίδι σε κάποιο άλλο, παράλληλο σύμπαν, κάποιο στο οποίο θα μπορούσε κανείς να σκοτώσει τον παππού του και όπου συνεπώς δε θα μπορούσε να γεννηθεί ποτέ. Μέσω της χρονομηχανής, ο θύτης θα μετακινούνταν από το δικό του σύμπαν και θα επισκεπτόταν ένα άλλο, παράλληλο.
Η ιδέα αυτή έχει μερικές ενδιαφέρουσες επιπλοκές. Ο Deutsch πρότεινε πως ένας από τους λόγους που δεν έχουμε ακόμα ανιχνεύει εξωγήινους πολιτισμούς, θα μπορούσε να είναι ότι με τη χρήση χρονομηχανών, έφυγαν από αυτό το σύμπαν, γιατί προτίμησαν να ζήσουν σε κάποιο άλλο.

 Αφήνοντας κατά μέρους τις φιλοσοφικές και μεταφυσικές ερωτήσεις, ακριβώς πόσο ρεαλιστική

είναι η φυσική του ταξιδιού πίσω στο χρόνο; Κάθε ένα από τα διάφορα σχήματα για την κατασκευή

μια χρονομηχανής δημιουργεί ένα πεδίο όπου είναι πιθανό το ταξίδι στο παρελθόν και το διαχωρίζει

από το πεδίο όπου το ταξίδι αυτό θα ήταν απίθανο. Το όριο μεταξύ των δύο αυτών πεδίων,

ο 'χρονολογικός ορίζοντας', έχει παραμείνει ένα μυστήριο, εν μέρει επειδή η φύση του εξαρτάται

από τα χαρακτηριστικά του χωροχρόνου στις όσο το δυνατόν μικρότερες κλίμακες.

Έχουμε, στην καλύτερη περίπτωση, μια θολή κατανόηση αυτών των κλιμάκων, και δε θα έχουμε μια πραγματική κατανόηση μέχρις ότου αναπτυχθεί μια πλήρης θεωρία της κβαντικής βαρύτητας. Αυτό είναι το 'ιερό δισκοπότηρο' της θεωρητικής φυσικής: η επονομαζόμενη 'Θεωρία των Πάντων' που θα εξάλειφε τις ανομοιότητες μεταξύ της σχετικότητας (που εξηγεί τη φύση σε μεγάλη κλίμακα, όπου η βαρύτητα παίζει πολύ σημαντικό ρόλο) και της κβαντομηχανικής (που εξηγεί τη φύση σε πολύ μικρή κλίμακα, όπου οι κβαντικές δράσεις είναι πολύ σημαντικές).
Κάποιοι φυσικοί πιστεύουν πως απέχουμε από τη θεωρία των πάντων μόνο 10 χρόνια, άλλοι θεωρούν πως είμαστε ακόμα πολύ μακριά. Για την ώρα λοιπόν, η ερώτηση σχετικά με το εάν είναι εφικτό το ταξίδι στο χρόνο, έχει τεθεί σε αναμονή.
Η πρόσφατη (και σίγουρα προσωρινή) άρνηση ενδιαφέροντος για το ταξίδι στο παρελθόν αποτελεί θέση πολλών φυσικών, που ισχυρίζονται ότι η εργασία σε λιγότερο φαντασμαγορικά πεδία θα μπορούσε να αποφέρει πολύ μεγαλύτερο κέρδος. Ο φυσικός από τη Νέα Ζηλανδία Matt Visser, που ο ίδιος έχει κατασκευάσει έναν αριθμό θεωρητικών χρονομηχανών, αποκαλεί αυτή τη θέση υπερβολικά προσεκτική και 'βαρετή'.
Πάνω από δύο δεκαετίες μετά από τον πρώτο σπόρο που έριξαν ο Sagan και ο Thorne, δεν γνωρίζουμε ακόμα εάν το ταξίδι στο χρόνο είναι εφικτό. Αλλά ένα πράγμα είναι σίγουρο: Ακόμα και ως ιδέα, είναι κάτι το αφάνταστα συναρπαστικό.

Η ομορφιά της συμμετρίας

Από τη φύση, τα μαθηματικά έως και τα διασημότερα αρχιτεκτονικά μνημεία της ανθρωπότητας, η συμμετρία διαφαίνεται σε όλους τους τομείς της ζωής μας. Πρόσφατες επιστημονικές μελέτες υποστηρίζουν ότι οι άνθρωποι με συμμετρικά χαρακτηριστικά ευνοούνται στον σεξουαλικό τομέα.

Αυτή η εμμονή με τη συμμετρία εξηγείται εύκολα ως απλή αντανάκλαση, στη φαντασία των ανθρώπων, συμμετριών που προϋπάρχουν στη Φύση - από τα φύλλα των φυτών και τα κουκουνάρια των δέντρων, μέχρι τις πεταλούδες και τους αστερίες.

Μια νέα μελέτη αποκαλύπτει ότι όσο μεγαλύτερη συμμετρία παρουσιάζει το σώμα ενός ατόμου, τόσο πιο ελκυστικό είναι το άτομο αυτό για το αντίθετο φύλο.

Προηγούμενες μελέτες έχουν ήδη δείξει ότι τα συμμετρικά χαρακτηριστικά του ανθρώπινου προσώπου είναι θαυμαστά από τους παρατηρητές, επιβεβαιώνοντας έτσι τις απόψεις των αρχαίων Ελλήνων που υποστήριζαν ότι η συμμετρία είναι ένα από τα σημαντικότερα κριτήρια της ανθρώπινης ομορφιάς. Τα αποτελέσματα της νέας μελέτης αποδεικνύουν ότι το ίδιο ισχύει και για τη συμμετρία του σώματος, που μπορεί να είναι ένδειξη υγείας.

«Τα αμφίπλευρα ζώα, τα οποία σύμφωνα με τη φυσική επιλογή εξελίχθηκαν ώστε να παρουσιάζουν συμμετρία, όταν εμφανίζουν ελαφρές αποκλίσεις από την εκ γενετής συμμετρία, τότε αυτό αποτελεί ένδειξη ελλιπούς ανάπτυξης ή παραμονής σε αφιλόξενο περιβάλλον,» σχολιάζει ο William Brown μέλος της ερευνητικής ομάδας από το πανεπιστήμιο Brunel της Μ. Βρετανίας.

«Σε πολλά είδη αυτές οι αποκλίσεις σχετίζονται με κακή υγεία, χαμηλό ποσοστό επιβίωσης και λιγότερους απογόνους.»

Στη Βιολογία, τα συμμετρικά σχήματα μπορεί να είναι αποτέλεσμα φυσικής επιλογής, αφού απαιτούν λιγότερη πληροφορία, επομένως λιγότερο γονιδιακό υλικό, από τα ασύμμετρα για την αναπαραγωγή τους. Αυτό μπορεί να εξηγεί εν μέρει και την ενστικτώδη προτίμησή μας για συμμετρικά πρόσωπα - απλούστατα, ο εγκέφαλός μας διευκολύνεται στην καταγραφή τους.

Χρησιμοποιώντας ένα τρισδιάστατο οπτικό σκάνερ παρόμοιο με αυτά που βρίσκονται στις βιομηχανίες μόδας και ιατρικές εγκαταστάσεις, ο Brown και οι συνάδελφοι του δημιούργησαν λεπτομερή εικονικά μοντέλα 77 ενήλικων ατόμων και μέτρησαν το επίπεδο συμμετρίας των μοντέλων. Στη συνέχεια, οι ερευνητές ζήτησαν από μια διαφορετική ομάδα 87 ατόμων να κατηγοριοποιήσουν τα σώματα του αντίθετου φύλου, βασιζόμενοι αποκλειστικά σε αυτό που βλέπουν. Για την αποφυγή οποιουδήποτε διαχωρισμού λόγω του προσώπου ή του χρώματος δέρματος των χαρακτήρων, τα κεφάλια των μοντέλων αφαιρέθηκαν και τα σώματα είχα όλα το ίδιο φυσικό χρώμα.

Αν και οι διαφορές στη δεξιά και αριστερή πλευρά του ανθρώπινου σώματος δεν είναι ορατή με γυμνό μάτι, τόσο οι άνδρες όσο και οι γυναίκες ανέφεραν ότι τα σώματα που παρουσίαζαν μεγαλύτερη συμμετρία ήταν πιο ελκυστικά. Οι ερευνητές επισήμαναν επίσης ότι οι άντρες με φυσικά χαρακτηριστικά που συνήθως συσχετίζονται με την αρρενωπότητα, όπως το ύψος, οι μεγάλες πλάτες και η αναλογία γοφών-μέσης, είχαν πιο συμμετρικά σώματα. Ομοίως, γυναίκες, οι οποίες παρουσίαζαν μεγαλύτερη συμμετρία, έτειναν να έχουν πιο θηλυκά χαρακτηριστικά όπως μεγαλύτερους γοφούς, μακρύτερα και πιο λεπτά πόδια και μεγαλύτερο στήθος.

«Απ'Α ότι φαίνεται, επειδή οι σωματικές ασυμμετρίες είναι κάπως δυσδιάκριτες με γυμνό μάτι, η εξέλιξη έχει οδηγήσει στη δημιουργία πιο έντονων χαρακτηριστικών, όπως μεγάλους ώμους.»

Ο John Manning, εξελικτικός ψυχολόγος από το πανεπιστήμιο του Lancashire, δηλώνει ότι στις περισσότερες περιπτώσεις, οι διαφορές ανάμεσα στην αριστερή και δεξιά πλευρά του σώματος μας είναι ελάχιστες.

Η νέα μελέτη παρέχει επίσης ενδείξεις για τη σχέση ανάμεσα στη συμμετρία του σώματος και τα τυπικά στοιχεία κάθε φύλου.

Η αγάπη "πονά..."

Η πραγματική αγάπη είναι πάντοτε συνυφασμένη με την προσφορά, τη θυσία, την ανιδιοτέλεια ωστόσο συχνά αποδεικνύεται τοξική για την υγεία μας αφού ο πόνος της απόρριψης μπορεί να συγκριθεί με τον σωματικό πόνο.

Νέες τεχνολογίες εγκεφαλικής απεικόνισης αποκαλύπτουν ότι το τμήμα του εγκεφάλου που εκδηλώνεται ο φυσικός πόνος είναι το ίδιο με αυτό που επεξεργάζεται και τον συναισθηματικό πόνο.

Έτσι με τον ίδιο τρόπο με τον οποίο ένα φυσικό τραύμα μπορεί να προκαλέσει χρόνιο πόνο, οι επιστήμονες σήμερα αποκαλύπτουν το λόγο για τον οποίο κάποιοι άνθρωποι δεν καταφέρνουν να ξεπεράσουν ποτέ ένα συναισθηματικό σοκ.

Ο συναισθηματικός πόνος μπορεί να πάρει διάφορες μορφές, όπως ένας χωρισμός ή μια κοινωνική απαγόρευση. Ωστόσο, δεν μπορεί να ξεπεράσει τα όρια του πόνου που μπορεί να νιώσουμε όταν χάνουμε ένα αγαπημένο πρόσωπο, όπως έκανε ο Σκοτσέζος εκφωνητής Mark Stephen.

Τον Ιούλιο του 1995, ο νεαρός άντρας οδηγούσε ένα τρακτέρ όταν κατά λάθος έπεσε πάνω στη μικρή του κόρη, η οποία άφησε την τελευταία της πνοή λίγο αργότερα. Η θλίψη του Mark ήταν αβάσταχτη.

«Όταν η καρδιά σου ραγίσει, τη νιώθεις να αιμορραγεί και δεν μπορεί να ξεφύγεις επειδή η πηγή του πόνοu είσαι εσύ ο ίδιος,» σχολιάζει ο καταβεβλημένος άντρας.

Πιστεύοντας ότι θα τρελαινόταν από τη θλίψη, ο Mark ζήτησε βοήθεια από τον David Alexander. Ο καθηγητής Alexander είναι διευθυντής του κέντρου Aberdeen Centre for Trauma Research και ηγείται της ψυχιατρικής ομάδας που ανταποκρίθηκε πρώτη στην πυρκαγιά της πετρελαιοπηγής Piper Alpha, που είχε 120 θύματα. Έκτοτε, ο καθηγητής προσφέρει βοήθεια σε επιζώντες πολλών καταστροφών, συμπεριλαμβανομένων του τσουνάμι στην Ασία, του πολέμου στο Ιράκ και του σεισμού στο Πακιστάν. Επιπλέον κατάφερε να σώσει τον Mark Stephen από τις σκοτεινές μέρες της θλίψης.

Ο καθηγητής Alexander δεν εκπλήσσεται από τη σχέση που υπάρχει ανάμεσα στον φυσικό και συναισθηματικό πόνο. «Εάν ακούσει κανείς ανθρώπους που έχουν υποστεί συναισθηματικό τραύμα, πολύ συχνά παρομοιάζουν τον πόνο τους με τον φυσικό πόνο και η συσχέτιση είναι πολύ ισχυρή.»

Ωστόσο η ιατρική έρευνα τείνει να περιστρέφεται γύρω από τον φυσικό πόνο. Η νευροεπιστήμονας Mary Frances O'Connor από το πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας του Λος Άντζελες (UCLA) είναι μια από τους επιστήμονες που έχουν βοηθήσει στην ενίσχυση της ιατρικής έρευνας για τον συναισθηματικό πόνο. «Σήμερα μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε τις νέες τεχνολογίες για να ερευνήσουμε τον εγκέφαλο και την καρδιά,» επισημαίνει η O'Connor.

Η Naomi Eisenberger από το UCLA έχει ήδη δείξει τα τμήματα του εγκεφάλου που είναι ενεργά όταν νιώθουμε συναισθηματικό πόνο.

Η Eisenberger επινόησε ένα ενδιαφέρον παιχνίδι στον υπολογιστή, στο οποίο οι συμμετέχοντες θα έπρεπε σκοπίμως να νιώσουν παραμελημένοι. Ταυτόχρονες εγκεφαλικές απεικονίσεις έδειξαν ότι ο πόνος της κοινωνικής απόρριψης εξελίχθηκε με τον ίδιο τρόπο στον εγκέφαλο όπως και ο φυσικός πόνος αλλά και στην ίδια περιοχή, τον πρόσθιο κογχομετωπιαίο φλοιό.

Περίπλοκη θλίψη

Γιατί θα πρέπει ο φυσικός και συναισθηματικός πόνος να συνδέονται με αυτόν τον τρόπο;

Οι κοινωνικές σχέσεις είναι σημαντικές για την επιβίωση μας ως είδος. Σε επικίνδυνες καταστάσεις, ο μοναχικός άνθρωπος βρίσκεται σε κίνδυνο ενώ η ομάδα είναι πιθανό να επιβιώσει.

«Το σύστημα της κοινωνικής διασύνδεσης είναι προσαρτημένο στο σύστημα του φυσικού πόνου για να βεβαιωθούμε ότι μπορούμε να μείνουμε κοντά στους άλλους,» λέει η Naomi Eisenberger. «Η αποστασιοποίηση ή απόρριψη από μια ομάδα είναι οδυνηρή, έτσι την αποφεύγουμε.»

Ο φυσικός πόνος μας προειδοποιεί να κάνουμε κάτι αλλά και ο συναισθηματικός πόνος μπορεί να μας στείλει μηνύματα για να μην πλησιάσουμε ξανά ανθρώπους που μπορεί να μας πληγώσουν. Ο φυσικός πόνος μπορεί να είναι γίνει χρόνιος όπως και ο συναισθηματικός.

Η Mary Frances O'Connor το αποκαλεί «περίπλοκη θλίψη» και συμβαίνει σε ένα ποσοστό 10% ατόμων μετά από μια απώλεια. «Βιώνουν αρκετή πίκρα και θυμό και το μέλλον τους είναι παράλογο. Δεν καταφέρνουν να προσαρμοστούν με το χρόνο όπως πολλοί άλλοι.»

Υπάρχει έντονη αίσθηση ότι οι άνθρωποι που δεν τα καταφέρνουν να συμβιβαστούν με την απώλεια είναι επίσης εκείνοι οι οποίοι βιώνουν και μεγαλύτερο πόνο.

Όμως μπορούμε να πεθάνουμε από τη θλίψη;

Ο Martin Cowie είναι καθηγητής καρδιολογίας στο νοσοκομείο Brompton και είναι βέβαιος για την απάντηση, η οποία είναι: «Ναι, μπορούμε.»

«Υπάρχει ένας αυξανόμενος κίνδυνος θνησιμότητας για τους επόμενους 6 μήνες από την απώλεια και παρατηρείται κυρίως στους άντρες.»

Τα άτομα που υποφέρουν από τη στέρηση ενός αγαπημένου προσώπου είναι πολύ πιθανό να αναμιχθούν σε ατυχήματα, κάτι το οποίο είναι μάλλον κατανοητό, αλλά και σε καρδιακά ή εγκεφαλικά επεισόδια. Οι ορμόνες που παράγονται κατά την διάρκεια του άγχους καθιστούν αυτά τα γεγονότα πιο πιθανά.

Όλα τα παραπάνω αποδεικνύουν ότι η αναγνώριση και η θεραπεία εκείνων των ατόμων των οποίων ο συναισθηματικός πόνος έχει γίνει χρόνιος και μπορεί να προκαλέσει κατάθλιψη ή ακόμα και θάνατο, αποτελεί επιτακτική ανάγκη.

Ύπνος: Μας κάνει εξυπνότερους;

Όλοι γνωρίζουμε ότι ο ύπνος είναι ένας απολύτως κρίσιμος παράγοντας για να αισθανθούμε καλύτερα και να ανταπεξέλθουμε με τον καλύτερο δυνατό τρόπο στην καθημερινότητα. Τα όνειρα, μάλιστα, αποτελούν μια ψυχική διεργασία που έχει ελκύσει την προσοχή των επιστημόνων εδώ και αιώνες

Το 1985 ο Friedrich August Kekulé ξύπνησε τρομαγμένος μετά από ένα περίεργο όνειρο. Είδε στον ύπνο του ένα φίδι που σχημάτιζε κύκλο γύρω από τον εαυτό του και προσπαθούσε να δαγκώσει την ουρά του.

Όπως αρκετοί χημικοί της εποχής, ο Kekulé εργαζόταν πυρετωδώς για να καταφέρει να περιγράψει την χημική δομή του βενζολίου.

Ωστόσο το όνειρο του Kekulé ήταν αυτό που τον βοήθησε να συνειδητοποιήσει ότι η δομή του βενζολίου είναι δακτυλιοειδής. Αυτή η θεωρία άνοιξε ένα νέο δρόμο στην οργανική χημεία και χάρισε στον Kekulé τίτλο ευγενείας.

Αν και πολλοί είναι αυτοί που δεν ενδιαφέρονται για τα όνειρα, δηλώνουν ότι σπάνια ονειρεύονται ή θυμούνται τα όνειρά τους, συμπεραίνοντας ότι δεν είναι σημαντικά, παρόλα αυτά υπάρχει αδιαμφισβήτητο ενδιαφέρον στον τρόπο με τον οποίο ο Kekulé έλυσε το πρόβλημα.

Εάν αποφασίσετε να σπουδάσετε, να δεχτείτε ή να απορρίψετε μια θέση εργασίας, ο ύπνος μπορεί να προσφέρει τη διαύγεια που χρειαζόμαστε για να συνθέσουμε το πάζλ της ζωής. Όμως πως μπορεί ο ύπνος να μας δώσει απαντήσεις;

Μια πρόσφατη έρευνα προτείνει ότι ενώ κοιμόμαστε ο εγκέφαλος μας επεξεργάζεται τις καθημερινές πληροφορίες. Περιπλανιέται σε πρόσφατα σχηματιζόμενες μνήμες, σταθεροποιώντας, αντιγράφοντας και συμπληρώνοντάς τις έτσι ώστε να είναι πιο χρήσιμες την επόμενη μέρα. Ο νυχτερινός ύπνος μπορεί να βοηθήσει στη διατήρηση των αναμνήσεων τις οποίες μας επιτρέπει να ανακαλούμε πιο εύκολα.

Ο ύπνος δεν ενδυναμώνει μόνο τις μνήμες αλλά αφήνει και τον εγκέφαλο μας να επεξεργάζεται νέες αναμνήσεις, πιθανότατα αναγνωρίζοντας όλα αυτά που αξίζουν διατηρώντας ή ενισχύοντας αυτές τις πτυχές των αναμνήσεων.

Όταν μια εικόνα εμπεριέχει τόσο συναισθηματικά αλλά και μη συναισθηματικά στοιχεία, ο ύπνος μπορεί να περισώσει τα σημαντικά συναισθηματικά κομμάτια.

Επίσης μπορεί να αναλύσει συλλογές αναμνήσεων για να ανακαλύψει σχέσεις ανάμεσα τους ή να αναγνωρίσει την ουσία μιας ανάμνησης και να αποβάλει τις περιττές λεπτομέρειες, ίσως ακόμα μπορεί να μας βοηθήσει να ανακαλύψουμε το νόημα αυτών που έχουμε ήδη μάθει.

Εάν εκπλήσσεστε με όλα τα παραπάνω, θα πρέπει να ξέρετε ότι δεν είστε οι μόνοι. Έως τα μέσα του 1950, οι επιστήμονες θεωρούσαν ότι ο εγκέφαλος απενεργοποιείται ενώ κοιμόμαστε.

Αν και ο Γερμανός ψυχολόγος Hermann Ebbinghaus (1885) είχε ενδείξεις ότι ο ύπνος μπορεί να προστατεύσει απλές αναμνήσεις, για δεκαετίες οι ερευνητές απέδιδαν το γεγονός σε μια παθητική προστασία.

Όπως υποστήριζαν οι επιστήμονες της εποχής, ξεχνάμε πράγματα επειδή όλες οι νέες πληροφορίες εμποδίζουν τις υπάρχουσες αναμνήσεις.

Λύσεις στο σκοτάδι

Πρόσφατες έρευνες δείχνουν ότι η ενεργή ανάλυση των νέων αναμνήσεων, βοηθά τον εγκέφαλο να λύνει προβλήματα και να τα συνδέει με νέα δεδομένα. Το 2007, γνωστός επιστήμονας απέδειξε ότι ο εγκέφαλος μαθαίνει κατά τη διάρκεια του ύπνου.

Η μελέτη χρησιμοποίησε μια συγκεκριμένη μέθοδο ανάλυσης. Για παράδειγμα εάν ο  Βασίλης είναι μεγαλύτερος από την Σοφία και η Σοφία είναι μεγαλύτερη από τον Γιώργο, τότε οι νόμοι της αλληλουχίας καθιστούν σαφές ότι ο Βασίλης είναι μεγαλύτερος από το Γιώργο.

Το συμπέρασμα αυτό απαιτεί τη σύνδεση δυο ξεχωριστών πληροφοριών. Οι άνθρωποι και τα ζώα τείνουν να δημιουργούν αυτές τις σχέσεις χωρίς να καταβάλουν ιδιαίτερη προσπάθεια και αυτή η ικανότητα εξυπηρετεί αφάνταστα αφού μπορεί να οδηγήσει σε συμπεράσματα και πληροφορίες που δεν χρειάζεται να τις μάθουμε άμεσα.

Το 2004, ο Ullrich Wagner με τους συναδέλφους του από το πανεπιστήμιο του Lübeck της Γερμανίας έδειξαν πόσο έντονη μπορεί να είναι η διαδικασία της επεξεργασίας κατά τη διάρκεια του ύπνου. Οι ερευνητές έδειξαν στους εθελοντές έναν συγκεκριμένο τρόπο για να λύνουν μαθηματικά προβλήματα χρησιμοποιώντας μια μακροσκελή και βαρετή διαδικασία.

Αυτό που δεν είπαν οι επιστήμονες στους εθελοντές ήταν ότι υπάρχει και πολύ απλούστερος τρόπος για να λύσουν αυτά τα προβλήματα. Οι ερευνητές μπορούσαν να καταλάβουν εάν τα άτομα είχαν υιοθετήσει αυτό τον τρόπο σκέψης αφού η απόδοση τους θα βελτιωνόταν.

Πολλοί ήταν αυτοί που ανακάλυψαν το νέο τρόπο σκέψης αργότερα. Ωστόσο όταν οι εθελοντές κοιμήθηκαν το βράδυ κατάφεραν να ανακαλύψουν το νέο τρόπο επίλυσης σε μεγαλύτερο ποσοστό (59%) σε σχέση με εκείνους που έμειναν ξάγρυπνοι (23%).

Κατά κάποιο τρόπο, ο εγκέφαλος κατά τη διάρκεια του ύπνου έλυνε το πρόβλημα, χωρίς καν να γνωρίζει ότι υπάρχει.

Η ανάγκη για ύπνο

Καθώς νέες ανακαλύψεις φτάνουν στο προσκήνιο, βεβαιωνόμαστε για ένα πράγμα: Κατά τη διάρκεια του ύπνου, ο εγκέφαλος μας είναι ενεργός. Σήμερα είναι ξεκάθαρο ότι ο ύπνος μπορεί να συγχωνεύσει μνήμες ενισχύοντας και σταθεροποιώντας τις και ανακαλύπτοντας πρότυπα που μπορεί να υπάρχουν.

Επίσης είναι εμφανές ότι η έλλειψη ύπνου παρεμποδίζει αυτή την ουσιαστική διαδικασία. Η απώλεια του ύπνου μιας νύχτας μπορεί να οδηγήσει στον παραγκωνισμών των αναμνήσεων της μέρας.   

Το ερώτημα όμως παραμένει: Για πιο λόγο εξελιχθήκαμε με έναν τρόπο που οι γνωστικές λειτουργίες πραγματοποιούνται μόνο ενώ κοιμόμαστε; Δεν θα ήταν πιο λογικό να λαμβάνουν χώρα όλα αυτά κατά τη διάρκεια της μέρας;

Εν μέρει η απάντηση σε αυτό το ερώτημα βρίσκεται στις εξελικτικές πιέσεις για ύπνο που υπήρχαν πολύ πριν από την ανώτερη γνώση, λειτουργίες όπως η ρύθμιση του ανοσοποιητικού συστήματος και η αποτελεσματική χρήση ενέργειας και είναι μόνο δυο από τους λόγους που μπορεί να κοιμάται κανείς σε έναν πλανήτη που εναλλάσσεται το φως με το σκοτάδι.

Ο ανθρώπινος εγκέφαλος λοιπόν εξελίχτηκε για να χρησιμοποιεί σοφά αυτό το χρόνο και να επεξεργάζεται πληροφορίες από την προηγούμενη ημέρα.

Ίσως πάλι να συμβαίνει κάτι διαφορετικό. Η επεξεργασία των αναμνήσεων φαίνεται να είναι η μόνη λειτουργία του ύπνου κατά την οποία ο οργανισμός πρέπει να βρίσκεται σε λήθαργο.

Αυτή η ασυνείδητη κατάσταση απαιτεί τους ίδιους πόρους που χρησιμοποιούνται για την επεξεργασία των σημάτων που δεχόμαστε όταν είμαστε ξύπνιοι. Έτσι ο εγκέφαλος πιθανότατα θα πρέπει να απενεργοποιήσει την εισροή δεδομένων για να εκτελέσει τη λειτουργία αυτή.

Πολλά είναι τα ερωτηματικά που παραμένουν και αφορούν την νυχτερινή εγκεφαλική δραστηριότητα. Πως ακριβώς καταφέρνει ο εγκέφαλος να επεξεργάζεται τις αναμνήσεις; Ποιες είναι οι χημικές και μοριακές δραστηριότητες που λαμβάνουν χώρα;

Όλα αυτά τα ερωτήματα δημιουργούν ένα ακόμα μεγαλύτερο θέμα: Τι είναι αυτό που κάνει τον εγκέφαλο να ανακαλεί συγκεκριμένες πληροφορίες και να ξεχνά άλλες; Ίσως η έρευνα και κατανόηση της διαδικασίας του ύπνου να μας βοηθήσει να κατανοήσουμε καλύτερα τη μνήμη μας.

  Από την σκοπιά του γράφοντος

και όσο για σας που σας αρέσει να κοιμάστε "όρθιοι" επιτέλους ξυπνήστε !!!!!   ......το ότι η γη γυρίζει ακόμα δεν πρέπει να σας νανουρίζει...

ΠΟΝΟΣ.5 "οδυνηρές" αλήθειες

Ο πόνος είναι το υποκειμενικό συναίσθημα με το οποίο κάποιος μπορεί να εκδηλώσει τη δυσφορία του. Όλοι έχουμε νιώσει κατά καιρούς περιοδικό ή χρόνιο πόνο. Σε αυτό τον κόσμο ο πόνος (ψυχικός ή σωματικός) και η αρρώστια είναι "φυσιολογικά".

Η παγκόσμια βιομηχανία φαρμάκων κερδίζει περίπου $50 δις το χρόνο. Εντούτοις οι ασθενείς που πάσχουν από χρόνιο πόνο ανακουφίζονται ελάχιστα από τις συμβατικές φαρμακευτικές αγωγές, ενώ η μορφίνη και άλλες ναρκωτικές ουσίες μπορεί να προκαλέσουν εθισμό.

Μια συνοπτική μελέτη, που δημοσιεύθηκε τον περασμένο μήνα στο περιοδικό Journal of General Internal Medicine, ασχολήθηκε με αρκετές έρευνες για τον πόνο και αποκάλυψε ότι δυστυχώς «οι επιστήμονες δε γνωρίζουν ακόμα τον τρόπο με τον οποίο θα μπορούσαν να προσδιορίσουν την καλύτερη θεραπεία για κάθε ασθενή.»

Σύμφωνα με σύγχρονες μελέτες για φάρμακα, χειρουργικές επεμβάσεις και την εναλλακτική ιατρική, «ανακαλύψαμε ότι υπάρχουν τεράστια κενά στη βάση των γνώσεων μας,» σχολιάζει ο Δρ. Matthew J. Bair, βοηθός καθηγητή ιατρικής από το πανεπιστήμιο της Ιντιάνα.

Τι είναι λοιπόν ο πόνος και γιατί υποφέρουν τόσοι άνθρωποι για τόσο μεγάλο χρονικό διάστημα;

Ο πόνος γίνεται αισθητός όταν ηλεκτρικά σήματα στέλνονται από νευρώνες που καταλήγουν στον εγκέφαλο, ο οποίος στη συνέχεια μπορεί να απελευθερώσει παυσίπονες ουσίες που ονομάζονται ενδομορφίνες και παράγουν σωματικές και στιγμιαίες έως μακροχρόνιες και συναισθηματικές αντιδράσεις. Ωστόσο, το πεδίο της επιστημονικής έρευνας στον τομέα είναι οδυνηρά θολό.

1. Ο επιστήμονας δεν κατανοεί τον πόνο

Όταν κάποιος πονά, το αναγνωρίζει. Παρόλα αυτά, εάν οι επιστήμονες κατάφερναν να κατανοήσουν πλήρως την όλη διαδικασία του πόνου, θα μπορούσαν να μας βοηθήσουν περισσότερο. Σύμφωνα με την Αμερικανική Ακαδημία Πόνου, ο πόνος ορίζεται ως «μια δυσάρεστη αίσθηση και συναισθηματική απόκριση σε αυτή την αίσθηση.»

Ο πόνος πολλές φορές είναι αποτέλεσμα ενός επιφανειακού τραύματος. Ορισμένες φορές όμως, προκαλείται από τραυματισμένους νευρώνες που δεν είναι και τόσο εύκολο να εντοπιστούν. «Ο πόνος είναι πολύπλοκος και καθορίζει την δυνατότητα μας να εγκαθιδρύσουμε ένα ξεκάθαρο ορισμό,» σχολιάζει η Kathryn Weiner, από την Αμερικανική Ακαδημία Πόνου. «Ο πόνος είναι κάτι περισσότερο από μια νευρική μεταβίβαση. Πρόκειται για ένα περίπλοκο μίγμα συναισθημάτων, κουλτούρας, εμπειρίας, πνεύματος και συναίσθησης.»

2. Ο χρόνιος πόνος συρρικνώνει τον εγκέφαλο

Εάν πάσχετε από χρόνιο πόνο, ξέρετε πόσο αποθαρρυντικός και εξασθενητικός μπορεί να είναι, τόσο σωματικά αλλά και ψυχικά. Μπορεί να σας εμποδίσει να ασχοληθείτε με δραστηριότητες και να σας κάνει δύστροπους για λόγους που κανένας άλλος εκτός από εσάς δεν μπορεί να καταλάβει. Όμως, αυτή είναι μόνο η μια όψη του νομίσματος. Σύμφωνα με μια επιστημονική αναφορά από το 2004, οι άνθρωποι που πάσχουν από χρόνιους πονοκεφάλους διαθέτουν εγκέφαλο έως και 11% μικρότερο σε σχέση όλα τα υπόλοιπα άτομα. Δε γνωρίζουν το λόγο και όπως αναφέρει η A. Vania Apkarian, από το πανεπιστήμιο του Northwestern: «Είναι πιθανό να οφείλεται στο άγχος που μπορεί να προκαλέσει μια τέτοια ζωή. Οι νευρώνες γίνονται υπερδραστήριοι ή κουράζονται από τη δραστηριότητα.»

3. Ημικρανίες και σεξ

Ίσως να μη συμβαδίζει με την κλασική ατάκα «Όχι απόψε αγάπη μου…», όμως μια έρευνα του 2006 αποκάλυψε ότι τα άτομα που πάσχουν από ημικρανίες έχουν έως και 20% υψηλότερα ποσοστά σεξουαλικής επιθυμίας σε σχέση με εκείνους που πάσχουν από πονοκεφάλους. Η μελέτη αυτή προτείνει ότι η σεξουαλική επιθυμία και οι ημικρανίες μπορεί να επηρεάζονται από την ίδια χημική ουσία του εγκεφάλου, κάτι το οποίο σημαίνει ότι η καλύτερη αντιμετώπιση της σχέσης αυτής θα μπορούσε να οδηγήσει σε πιο χρήσιμες θεραπείες, τουλάχιστον για το κομμάτι του πόνου.

4. Γυναίκες και πόνος

Όποιος άνδρας έχει παρακολουθήσει τη γυναίκα του να γεννά φυσιολογικά θα ορκιζόταν ότι οι γυναίκες μπορούν να αντέξουν τα πάντα. Όμως η αλήθεια είναι ότι πονάει πιο πολύ απ'Α ότι φαντάζεστε. Οι γυναίκες έχουν περισσότερους νευρικούς υποδοχείς από τους άντρες. Για παράδειγμα, οι γυναίκες διαθέτουν 34 νευρικές ίνες ανά τετραγωνικό εκατοστό στο πρόσωπο ενώ οι άνδρες φτάνουν έως τις 17. Επίσης, σε μια μελέτη που πραγματοποιήθηκε το 2005, οι γυναίκες επιβεβαίωσαν ότι έχουν νιώσει πολύ περισσότερο πόνο σε όλη τη διάρκεια της ζωής τους σε σχέση με τους άνδρες και αυτό διότι ένιωσαν πόνο σε περισσότερα μέρη του σώματος τους και για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα.

5. Ζώα

Η έρευνα μέσω των ζώων θα μπορούσε να προσφέρει ενδείξεις που προοδευτικά θα απαλλάξουν τον άνθρωπο από τον πόνο, όπως για παράδειγμα ο γυμνός τυφλοπόντικας. Μια μελέτη που διενεργήθηκε φέτος απέδειξε ότι το είδος αυτό δε νιώθει τον πόνο του οξέος ή την έντονη γεύση της καυτής πιπεριάς. Εάν οι επιστήμονες κατανοήσουν το λόγο που συμβαίνει αυτό, ίσως να καταφέρουν επιτέλους να δημιουργήσουν νέες θεραπείες για τον άνθρωπο. Το 2006, οι επιστήμονες ανακάλυψαν το μονοπάτι της μετάδοσης του χρόνιου πόνου στα ποντίκια, το οποίο ελπίζουν να μεταφράσουν προς όφελος της καλύτερης κατανόησης του ανθρώπινου χρόνιου πόνου.

Και τώρα τι κάνουμε;

Εντωμεταξύ, η άσκηση είναι μια χρήσιμη θεραπεία για πολλούς τύπους χρόνιου πόνου.

Σε μια ιταλική έρευνα, η οποία δημοσιεύθηκε στο τεύχος Μαΐου του περιοδικού Cephalalgia, υπάλληλοι γραφείου ξεκουράζονταν και ασκούνταν κάθε 2 ή 3 ώρες. Για ένα χρονικό διάστημα 8 μηνών, κράτησαν ημερολόγιο, το οποίο στη συνέχεια συγκρίθηκε με άλλα ημερολόγια μιας ομάδας ατόμων που δεν άλλαξαν συνήθειες. Στο τέλος, η ομάδα των ατόμων που γυμναζόταν καθημερινά ανέφερε ότι οι πονοκέφαλοι και οι πόνοι στο λαιμό και τους ώμους μειώθηκαν κατά 40% ενώ ταυτόχρονα μείωσαν τη χρήση των παυσίπονων στο μισό.

«Στην ουσία η σωματική δραστηριότητα δρα ως ένα φυσικό παυσίπονο για τους περισσότερους ανθρώπους που υποφέρουν από αρθρίτιδα,» καταλήγει άλλη μια μελέτη που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Arthritis Care and Research.

«Ακόμα και μικρές αλλαγές στον τρόπο ζωής μας, όπως ένας 10-λεπτος περίπατος τρείς φορές τη μέρα, μπορεί να ελαχιστοποιήσει τις επιπτώσεις της αρθρίτιδας και να βοηθήσει στην αποφυγή πιο οδυνηρών συνεπειών» σχολιάζει ο Δρ. Patience White, από το Arthritis Foundation. «Η σωματική δραστηριότητα μπορεί να μειώσει τον πόνο φυσικά και να ελαττώσει την εξάρτηση από τα φάρμακα.»

Τα 10 μεγαλύτερα μυστήρια του Νου και της Ζωής

Ζούμε σε έναν κατά το μεγαλύτερο μέρος άγνωστο και ίσως κάπως μυστηριώδη κόσμο, προσπαθώντας από τις πιο μακρινές στιγμές του παρελθόντος να ξεκλειδώσουμε τα μυστικά του, που είναι και τα μυστικά της ύπαρξής μας. Χιλιάδες είναι τα ερωτήματα που έχουν διατυπωθεί ανά τους αιώνες, κάποια από αυτά απαντήθηκαν, κάποια άλλα όχι. Πολλές φορές δε φαίνεται, πως μια απάντηση γεννάει και νέα ερωτήματα. Κάπως έτσι έγινε και με το νου του ανθρώπου. Βαδίζοντας στον 21ο αιώνα η σύγχρονη επιστήμη έχει προσεγγίσει σε μεγάλο βαθμό την κατανόηση νοητικών λειτουργιών, που πριν από μερικούς αιώνες φαινόντουσαν ερωτήματα που θα παρέμεναν για πάντα μυστηριώδη. Τα έχει όμως απαντήσει, ή απλά άνοιξε το κουτί της Πανδώρας;

Όνειρα

Αν ρωτούσατε 10 ανθρώπους σχετικά με τη φύση των ονείρων, πιθανότατα θα παίρνατε 10 διαφορετικές απαντήσεις. Κι αυτό, επειδή οι επιστήμονες ακόμα προσπαθούν να λύσουν το μυστήριο. Μία πιθανότητα: τα όνειρα ασκούν το νου ενεργοποιώντας συνάψεις μεταξύ νευρικών κυττάρων. Άλλη θεωρία είναι ότι οι άνθρωποι ονειρεύονται για στόχους και αισθήματα που δεν πραγματώθηκαν κατά τη διάρκεια της ημέρας και η διαδικασία των ονείρων βοηθάει στη στερεοποίηση των σκέψεων και των αναμνήσεων. Γενικά, οι επιστήμονες συμφωνούν ότι ονειρευόμαστε κυρίως κατά τη διάρκεια του βαθύτερου σταδίου του ύπνου, του ονομαζόμενου ύπνου REM (REM: Rapid Eye Movement γρήγορη κίνηση των ματιών), αν και συμβαίνει να βλέπουμε όνειρα και στα υπόλοιπα στάδια του ύπνου.

Ύπνος

Το κάνουν οι μύγες των φρούτων, το κάνουν οι τίγρεις και άλλα ζώα, το κάνει ο άνθρωπος και φαίνεται πως δεν χορταίνει με τίποτε. Ο λόγος, για τον ύπνο. Κλείνουμε τα μάτια και αυτή η διαδικασία είναι τόσο σημαντική για μας, ώστε ξοδεύουμε το ένα τέταρτο ολόκληρης της ζωής μας κοιμούμενοι. Αλλά οι λόγοι που κρύβονται πίσω από το φαινόμενο του ύπνου εξακολουθούν να αποτελούν ένα αίνιγμα, όσο αποτελούν και τα όνειρα. Ένα πράγμα που γνωρίζουν οι επιστήμονες είναι, πως ο ύπνος έχει κριτική σημασία για τα θηλαστικά. Παρατεταμένες περίοδοι αϋπνίας μπορούν να οδηγήσουν σε ζαλάδες, ψευδαισθήσεις και σε ακραίες περιπτώσεις, ακόμα και στο θάνατο. Υπάρχουν δύο βασικά στάδια ύπνου, ο NREM (non REM) κατά τη διάρκεια του οποίου ο εγκέφαλος παρουσιάζει χαμηλή μεταβολική δραστηριότητα και ο REM, όπου ο εγκέφαλος εμφανίζει μεγάλη δραστηριότητα. Κάποιοι επιστήμονες θεωρούν ότι ο NREM ύπνος είναι αυτός που πρακτικά ξεκουράζει το σώμα εξασφαλίζοντας τη συντήρηση της ενέργειάς μας, όπως γίνεται στα ζώα με τη χειμερία νάρκη. Ο REM ύπνος θα μπορούσε να βοηθάει στην οργάνωση των αναμνήσεων. Αυτή η άποψη όμως δεν έχει αποδειχθεί, και τα όνειρα που εμφανίζονται σ΄ αυτό το στάδιο δε σχετίζονται πάντα με αναμνήσεις.

Αισθήσεις από μέλη φαντάσματα

Υπολογίζεται πως περίπου το 80% των αναπήρων (με κολοβώματα) έχουν αισθήσεις που περιλαμβάνουν θερμότητα, φαγούρα, πίεση και πόνο και που προέρχονται από το αφαιρεμένο μέλος. Τα άτομα που βιώνουν αυτό το φαινόμενο, το οποίο είναι γνωστό ως 'μέλος φάντασμα', νιώθουν σαν το μέλος που έχουν χάσει να είναι ακόμα μέρος του σώματός τους. Μία εξήγηση θεωρεί ότι τα νεύρα που αντιστοιχούν στο απολεσθέν μέλος δημιουργούν νέες συνδέσεις με τον νωτιαίο μυελό και συνεχίζουν να στέλνουν σήματα στον εγκέφαλο σα να υπήρχε το μέλος ακόμα εκεί. Μια άλλη πιθανότητα είναι πως ο εγκέφαλος είναι ρυθμισμένος να λειτουργεί θεωρώντας πως υπάρχει ολόκληρο το σώμα, δηλαδή ο νους συνεχίζει να διατηρεί ένα σχεδιάγραμμα του σώματος στο οποίο περιλαμβάνει όλα τα μέλη του.

Το βιολογικό ρολόι

Βρίσκεται στον υποθάλαμο και ονομάζεται υπερχιασματικός πυρήνας, ή βιολογικό ρολόι και προγραμματίζει το σώμα να ακολουθεί έναν ρυθμό 24 ωρών (κιρκαδιανός ρυθμός). Το πιο ευδιάκριτο αποτέλεσμα του κιρκαδιανού ρυθμού είναι ο κύκλος του ύπνου και της εγρήγορσης, αλλά το βιολογικό ρολόι επίσης ελέγχει τη λειτουργία της πέψης, τη θερμοκρασία του σώματος, την πίεση του αίματος και την παραγωγή ορμονών. Ερευνητές έχουν βρει ότι η ένταση του φωτός μπορεί να προσαρμόσει το ρολόι προς τα μπρος ή προς τα πίσω, ρυθμίζοντας την έκκριση της ορμόνης μελατονίνη. Η τελευταία διαφωνία αφορά στο εάν συμπληρώματα μελατονίνης θα μπορούσαν να βοηθήσουν στην πρόληψη του jet lag, το σύνδρομο που προκαλείται όταν κάποιος πετάει με αεροπλάνο διασχίζοντας διαφορετικές ζώνες ώρας.

Μνήμη

Κάποιες εμπειρίες είναι δύσκολες να τις ξεχάσουμε, όπως ίσως το πρώτο φιλί. Αλλά πως διατηρείται όλη αυτή η 'ταινιοθήκη' της ζωής μας; Χρησιμοποιώντας εγκεφαλο-απεικονιστικές τεχνικές, οι επιστήμονες προσπαθούν να αποκαλύψουν τους μηχανισμούς που είναι υπεύθυνοι για τη δημιουργία και την αποθήκευση των αναμνήσεων. Έχουν ανακαλύψει ότι ο ιππόκαμπος που βρίσκεται στη φαιά ουσία του εγκεφάλου, θα μπορούσε να λειτουργεί σαν ένα κουτί μνήμης. Αλλά αυτή η περιοχή διατήρησης των μνημών δεν είναι πλήρως διακριτή. Προκύπτει πως τόσο αληθινές, όσο και ψευδείς αναμνήσεις μπορούν να ενεργοποιήσουν ίδιες εγκεφαλικές περιοχές. Για να ανακληθεί η πραγματική ανάμνηση, κάποιοι ερευνητές ζητούν σε ένα υποκείμενο να την ανακαλέσει μαζί με τα περιβάλλοντα γεγονότα που σχετίζονται μ' αυτή, κάτι που είναι δύσκολο εάν το γεγονός δεν έχει συμβεί στην πραγματικότητα.

Γέλιο

Το γέλιο αποτελεί μία από τις πιο δυσνόητες ανθρώπινες συμπεριφορές. Επιστήμονες έχουν βρει πως κατά τη διάρκεια μιας περιόδου 'καλού γέλιου' ενεργοποιούνται τρεις εγκεφαλικές περιοχές: μία που αφορά τις νοητικές διεργασίες που συντελούν στην κατανόηση του αστείου, μία κινητική περιοχή που δίνει την χαρακτηριστική για το γέλιο κίνηση των μυών και μία συναισθηματική περιοχή που δίνει το αίσθημα της ιλαρότητας. Αλλά παραμένει άγνωστο γιατί ένα άτομο γελάει με τα ανόητα αστεία κάποιου φίλου του, ενώ κάποιο άλλο άτομο ξεκαρδίζεται παρακολουθώντας μία ταινία τρόμου. Ο John Morreall, που είναι ένας από τους σημαντικότερους ερευνητές του χιούμορ στο Κολέγιο William και Mary, βρήκε ότι το γέλιο είναι μία παιχνιδιάρικη αντίδραση σε ιστορίες που δεν παρουσιάζουν μία εννοιολογική συνάφεια που θα περιμέναμε. Άλλοι ερευνητές του πεδίου τονίζουν ότι το γέλιο είναι ένας τρόπος μη λεκτικής επικοινωνίας μεταξύ των ανθρώπων που υποδηλώνει ότι αυτός που γελάει βρίσκεται σε κέφι. Ένα είναι σίγουρο: το γέλιο μας κάνει να νιώθουμε καλύτερα.

Κληρονομικότητα ή περιβάλλον

Σ' αυτή τη μακρόχρονη μάχη σχετικά με το εάν οι σκέψεις και οι προσωπικότητές μας ελέγχονται από γονίδια ή από το περιβάλλον, οι επιστήμονες έχουν έναν πειστικό όγκο στοιχείων που υποδηλώνει ότι ισχύουν ταυτόχρονα και τα δύο. Η δυνατότητα της μελέτης μεμονωμένων γονιδίων παρέχει ενδείξεις πως λίγο έλεγχο έχουμε επάνω στην κληρονομικότητά μας, ωστόσο σε πολλά πεδία, η άσκηση συγκεκριμένων πιέσεων και μεθόδων ανατροφής έχουν δείξει ισχυρή επίδραση σχετικά με το ποιοι είμαστε και τι κάνουμε.

Γιατί γερνάμε

Η αθανασία είναι μόνο για τις ταινίες του Hollywood. Αλλά γιατί γερνούν οι άνθρωποι; Γεννιόμαστε με ένα εύρωστο σώμα γεμάτο με μηχανισμός για να καταπολεμούν την ασθένεια και τους τραυματισμούς, που θα περίμενε κανείς ότι θα εξακολουθούσαν να μας προστατεύουν από δύσκαμπτες αρθρώσεις και άλλες ασθένειες που εμφανίζονται καθώς μεγαλώνουμε. Αλλά καθώς γινόμαστε μεγαλύτεροι, οι μηχανισμοί επιδιόρθωσης του σώματός μας αρχίζουν να μας εγκαταλείπουν. Ως αποτέλεσμα, η αντοχή μας απέναντι σε φυσικούς τραυματισμούς και φορτία ολοένα και μειώνεται. Οι θεωρίες που εξετάζουν το γιατί γερνάμε διακρίνονται σε δύο κατηγορίες: 1) όπως όλα τα ανθρώπινα χαρακτηριστικά, η γήρανση θα μπορούσε να είναι απλά ένα τμήμα της ανθρώπινης γενετικής και με κάποιον τρόπο είναι ευεργετική για εμάς, 2) στην λιγότερο αισιόδοξη θέαση, η γήρανση δεν επιτελεί κανέναν σκοπό, αλλά είναι αποτέλεσμα της καταστροφής των κυττάρων που γίνεται κατά τη διάρκεια της ζωής μας. Κάποιοι λίγοι ερευνητές ωστόσο, πιστεύουν ότι η επιστήμη θα καταφέρει τελικά να επιβραδύνει τη γήρανση, τουλάχιστον τόσο ώστε να ζούμε διπλάσιο χρόνο από όσο ζούμε τώρα.

Κρυογονική

Το να ζει κανείς για πάντα ίσως δε γίνει ποτέ. Αλλά ένα πρωτοποριακό πεδίο που λέγεται κρυογονική θα μπορούσε να δώσει σε κάποιους ανθρώπους δύο ζωές. Ένα τέτοιο κέντρο είναι το Alcor Life Extension Foundation στην Αριζόνα, που αποθηκεύει σώματα σε θήκες που είναι γεμάτες με υγρό άζωτο σε θερμοκρασίες πολύ χαμηλές, των 320 βαθμών Fahrenheit (ή 78 Kelvin). Η ιδέα είναι πως ένα άτομο που πεθαίνει από μία ανίατη για τη σημερινή επιστήμη ασθένεια, θα μπορούσε να παγώσει και να αναζωογονηθεί στο μέλλον όταν βρεθεί η θεραπεία. Το σώμα του τέως θρυλικού παίχτη του μπέϊζμπολ Ted Williams είναι φυλαγμένο σε μία από τις καταψύξεις του Alcor. Όπως και τα άλλα σώματα που βρίσκονται εκεί, βρίσκεται σε μια θέση με το κεφάλι προς τα κάτω. Μ' αυτόν τον τρόπο, εάν ποτέ υπήρχε κάποια διαρροή στο δοχείο, ο εγκέφαλος θα παρέμενε μέσα στο ψυχρό υγρό. Ακόμα δεν έχει αναζωογονηθεί κανένα από τα κατεψυγμένα σώματα, επειδή δεν υπάρχει τέτοια τεχνολογία. Εάν το σώμα δεν καταψυχθεί στην ακριβώς κατάλληλη θερμοκρασία, τα κύτταρά του θα μετατραπούν σε πάγο και θα σπάσουν σε κομμάτια.

Συνείδηση

Όταν σηκωνόμαστε το πρωί, μπορεί να αντιλαμβανόμαστε ότι ο ήλιος μόλις σηκώθηκε, να ακούμε μερικά πουλιά να τιτιβίζουν, ή ακόμα να νιώθουμε μια στιγμή αγαλλίασης καθώς ο φρέσκος πρωινός αγέρας χαϊδεύει το πρόσωπό μας. Με άλλα λόγια, είμαστε συνειδητοί. Αυτό το περίπλοκο θέμα έχει παιδέψει την επιστημονική κοινότητα από την αρχαιότητα. Μόνο πρόσφατα οι νευροεπιστήμονες έχουν θεωρήσει τη συνείδηση ως ένα πραγματικό θέμα για έρευνα. Το μεγαλύτερο αίνιγμα είναι να εξηγηθεί το πώς οι διεργασίες που γίνονται στον εγκέφαλο δίνουν γένεση σε υποκειμενικές εμπειρίες. Για την ώρα όμως, αυτό που έχουν καταφέρει οι επιστήμονες είναι να συντάξουν μια μεγάλη λίστα από ερωτήσεις.

Από την σκοπιά του γράφοντος

 ...ψάξε ψάξε μη σταματάς ...γιαυτό είσαι εδώ .... αναρωτήσου οσο έχεις ακόμα χρόνο .........................

Μετενσάρκωση: έχουμε γεννηθεί ξανά;

Μπορεί η υπόθεση της μετενσάρκωσης να επαληθευθεί;

Ερχόμαστε από μια σκοτεινή άβυσσο
Καταλήγουμε σε μια σκοτεινή άβυσσο
Το μεταξύ φωτεινό διάστημα το λέμε Ζωή.

Ευτύς ως γεννηθούμε,
αρχίζει και η επιστροφή
Ταυτόχρονα το ξεκίνημα και ο γυρισμός...

- Νίκος Καζαντζάκης, «Ασκητική»

Δεν είναι λίγοι αυτοί που έχουν αναρωτηθεί:

• Έχω γεννηθεί ξανά;

• Έχω ζήσει στο παρελθόν δεκάδες άλλες ζωές;

• Ή είναι η ζωή μου μια μοναδική ευκαιρία ύπαρξης ανάμεσα στις αναρίθμητες ζωές άλλων ανθρώπων που έζησαν, ζουν και θα ζήσουν;

Τα δύο τρίτα του πληθυσμού της γης πιστεύουν (με τον ένα ή τον άλλο τρόπο) ότι ο άνθρωπος δε ζει μόνο μία ζωή, αλλά πεθαίνει και γεννιέται ξανά σε μία συνεχή διαδικασία επαναγεννήσεων που χάνεται στο μακρινό παρελθόν. Είναι γεγονός ωστόσο, πως δεν μπορούμε να ξέρουμε εάν κάτι τέτοιο όντως ισχύει, εφόσον η σκοτεινή άβυσσος που προηγείται της γέννησής μας και που μας αγκαλιάζει με το θάνατό μας, αποτελεί μία άβυσσο μυστηρίου, μία μακρινή χώρα που κερνάει τους επισκέπτες της, το «νερό της λήθης».

Ο άνθρωπος όμως δεν μπορεί να δεχτεί ούτε καν αυτά τα όρια με τα οποία τον περιορίζει ο θάνατος. Θέτει ερωτήματα, ερευνά και προσπαθεί να ρίξει φως, ακόμα και στην απροσπέλαστη άβυσσο από την οποία προήλθε και η οποία τον περιμένει. Η θεωρία της μετενσάρκωσης αποτέλεσε αδιαμφισβήτητη πίστη για πολλούς πολιτισμούς στο παρελθόν και είναι ενσωματωμένη σε πολλά θρησκευτικά δόγματα του παρόντος. Ακόμα και για τους ανθρώπους που λόγω θρησκευτικών πεποιθήσεων, η μετενσάρκωση αποτελεί μία έντονα αμφισβητούμενη υπόθεση, υπάρχουν στοιχεία από έρευνες που θα μπορούσαν τουλάχιστον να τους προβληματίσουν για το αντίθετο.

Η περίπτωση της μικρής Ινδής από το Delhi

Το 1926 γεννήθηκε στο Δελχί ένα κορίτσι που λεγόταν Shanti Devi. Σχεδόν από τα τρία της χρόνια άρχισε να θυμάται λεπτομέρειες από μία προηγούμενη ζωή της στην πόλη Muttra, η οποία βρίσκεται σε απόσταση 130 χιλιομέτρων από τον τόπο όπου είχε γεννηθεί. Δήλωσε πως την έλεγαν Lugdi, πως γεννήθηκε το 1902, άνηκε σε μία συγκεκριμένη κάστα και πως ήταν παντρεμένη με έναν έμπορο υφασμάτων που τον έλεγαν Kedar Nath Chaubey. Είπε επίσης πως γέννησε ένα αγόρι και πως πέθανε 10 ημέρες μετά από τη γέννα. Όταν η Shanti Devi έφτασε στην ηλικία των 9 χρόνων, η οικογένειά της άρχισε μία έρευνα για να διαπιστώσει εάν όντως υπήρχε κάποιος άντρας με το όνομα που είχε πει η Shanti, στην πόλη της Muttra.

Βρέθηκε ένας άντρας με αυτό το όνομα και τους έγραψε ένα γράμμα που επιβεβαίωνε όσα είχε δηλώσει η μικρή Ινδή. Ακολούθως, έστειλε έναν συγγενή του στο σπίτι της μικρής και ενώ ο άνθρωπος αυτός καθόταν με την οικογένεια του κοριτσιού, ο Kedar Nath Chaubey εμφανίστηκε χωρίς να τους έχει προειδοποιήσει. Η Shanti Devi αναγνώρισε και τους δύο αυτούς ανθρώπους. Μετά, εξετάστηκε η πιθανότητα, εάν η μικρή είχε βρεθεί στη Muttra στην παρούσα ζωή της και εάν είχε μάθει τις πληροφορίες αυτές από κάποιον που ζούσε εκεί. Προέκυψε πως δεν είχε συμβεί ποτέ κάτι τέτοιο, εφόσον η μικρή Shanti δεν είχε φύγει ποτέ από το Δελχί.

Το 1936 οργανώθηκε μία επιτροπή για να συνοδεύσει το κορίτσι που επισκέφτηκε τη Muttra, ώστε να διαπιστώσει εάν η κοπέλα αναγνώριζε ανθρώπους και μέρη από την πόλη αυτή. Κατά τη διάρκεια της επίσκεψής της έγινε φανερό, πως δεν ήταν μόνο σε θέση να αναγνωρίζει ανθρώπους, αλλά και πως μπορούσε να δείξει στην επιτροπή τη διαδρομή που οδηγούσε στο σπίτι του Kedar Nath Chaubey. Αναγνώρισε επίσης το σπίτι, παρόλο που το είχαν βάψει με άλλο χρώμα μετά από το θάνατο της Lugdi. Μπορούσε ακόμα να απαντήσει σωστά σε διάφορες ερωτήσεις που αφορούσαν το εσωτερικό του σπιτιού, τις ντουλάπες, κ.λπ. Αναγνώρισε τους γονείς της Ludgi ανάμεσα από ένα πλήθος 50 ανθρώπων.

Ακόμα περισσότερο εντυπωσιακή ήταν η δήλωσή της, πως είχε θάψει σε κάποιο σημείο χρήματα. Όταν σκάψανε στο σημείο που υπέδειξε η κοπέλα και δε βρήκαν τίποτα, ο Kedar Nath Chaubey παραδέχτηκε, πως είχε ήδη βρει τα χρήματα μετά από το θάνατο της γυναίκας του. Τέλος, ανακαλύφθηκε πως η Shanti Devi χρησιμοποιούσε στην παιδική της ηλικία γλωσσικές εκφράσεις, που ήταν χαρακτηριστικές στη διάλεκτο της περιοχής της Muttra, πράγμα το οποίο είχε εντυπωσιάσει όσους την είχαν ακούσει. Συνολικά, είχε κάνει 24 συγκεκριμένες και επαληθευμένες δηλώσεις, που αφορούσαν την περασμένη ζωή της Lugdi.

Ian Stevenson

Ο Ian Stevenson και η επιστημονική έρευνα για τη μετενσάρκωση

τον κο Ian Stevenson, ψυχίατρο από το Charlottesville της Virginia, ο οποίος στο παρελθόν διατέλεσε επικεφαλής του ψυχιατρικού τμήματος στο πανεπιστήμιο της Virginia ,είχαμε την τύχη να παρακολουθήσουμε σε 2μερη παρουσίαση σχετικών θεμάτων στο ψυχοερευνητικό τμήμα του εθνικού καποδιστριακού ιατρικού πανεπιστήμιου Αθηνών στις παρουσιάσεις είχαμε την τιμή να έχουμε κοντά μας άλλον έναν υπέρμαχο της αυτής άποψης ψυχολόγο κο Γεώργιο Βουλούκο*** πρώην διευθυντή έδρας ψυχολογίας του κρατικού πανεπιστήμιου της Νέας Υόρκης … και οι δυο φιερώσαν τα τελευταία 50 χρόνια στην επιστημονική τεκμηρίωση των αναμνήσεων από προηγούμενες ζωές παιδιών από όλο τον κόσμο, έχοντας μελετήσει παραπάνω από 2500 τέτοιες περιπτώσεις. Πολλοί ερευνητές, ακόμα και οι πλεον σκεπτικιστές, συμφωνούν πως αυτές οι περιπτώσεις αποτελούν σοβαρές ενδείξεις για την ύπαρξη της μετενσάρκωσης.

Ο Δρ. Stevenson ξεκίνησε την έρευνά του για την πιθανότητα ύπαρξης της μετενσάρκωσης το 1960, όταν άκουσε για μια περίπτωση στη Σρι Λάνκα, όπου ένα παιδί ισχυριζόταν ότι θυμόταν την περασμένη του ζωή. Εξέτασε εξονυχιστικά την περίπτωση ρωτώντας το παιδί και τους γονείς του, όπως επίσης και τους ανθρώπους, για τους οποίους ισχυριζόταν το παιδί ότι ήταν οι γονείς του στην περασμένη του ζωή. Αυτό τον οδήγησε στην πεποίθηση ότι πιθανότατα η μετενσάρκωση αποτελεί μία πραγματικότητα. Όσο περισσότερες τέτοιες περιπτώσεις μελετούσε, τόσο περισσότερο αυξανόταν το ενδιαφέρον του γι' αυτό το άγνωστο πεδίο, το οποίο μέχρι προσφάτων χρόνων είχε ξεγλιστρήσει από την επιστημονική παρατήρηση. Σκοπός του ήταν να μπορέσει να ελέγξει την ισχύ της υπόθεσης της μετενσάρκωσης με επιστημονικό τρόπο.

Ακόμα και σήμερα, ο Δρ Stevenson είναι ο σημαντικότερος επιστήμονας ερευνητής για την τεκμηρίωση της μετενσάρκωσης και το έργο του αποτελεί βιβλιογραφική πηγή για ένα πολύ μεγάλο πλήθος ερευνητικών εργασιών, που ασχολούνται με το θέμα αυτό. Εκτός από τις περιπτώσεις ατόμων που θυμούνται προηγούμενες ζωές τους και οι οποίοι έχουν γεννηθεί σε χώρες, όπου το δόγμα της μετενσάρκωσης είναι ευρέως διαδεδομένο

ο Stevenson μελέτησε και περιπτώσεις τέτοιες από ολη την Ευρώπη, που οι άνθρωποι δεν είναι τόσο εξοικειωμένοι με την ιδέα αυτή. Σημαντικότατη είναι η συνεισφορά του στη μελέτη περιπτώσεων που αφορούν αναμνήσεις μικρών παιδιών.

Μόνο σαν πιείς απ' το Ποτάμι της Σιωπής
πραγματικά θα τραγουδήσεις.
Κι όταν θα φτάσεις στην κορφή,
τότε μονάχα θ' αρχίσεις ν΄ανεβαίνεις.
Κι όταν η γη τα μέλη σου απαιτήσει,
τότε μονάχα θα χορέψεις αληθινά.

ΧΑΛΙΛ ΤΖΙΜΠΡΑΝ

Από τις μελέτες του εξήγαγε το συμπέρασμα, πως μία τυπική περίπτωση παιδιού που θυμάται την προηγούμενη ενσάρκωσή του, ακολουθεί το παρακάτω μοτίβο:

• Αρχίζοντας από την ηλικία των 2 έως 4 χρόνων, το παιδί θυμάται αυθόρμητα λεπτομέρειες από την προηγούμενη ζωή του.
• Το πλήθος και η καθαρότητα των δηλώσεων του παιδιού αυξάνονται μέχρι την ηλικία των 5 έως 6 χρόνων, όπου το παιδί αρχίζει να μιλάει λιγότερο για τις αναμνήσεις αυτές.
• Στην ηλικία των 8 χρόνων, οι αναμνήσεις από την προηγούμενη ζωή αρχίζουν να εξασθενούν.
• Το παιδί παρουσιάζει αναίτια συμπεριφορά που ταιριάζει με τις συνθήκες ζωής του ανθρώπου που ήταν στην προηγούμενη ζωή του, όπως φοβίες ή ιδιαίτερες προτιμήσεις και ορέξεις.
• Σε πολλές περιπτώσεις το παιδί έχει κάποιο σημάδι ή γενετική ανωμαλία, που αντιστοιχεί σε σημεία του σώματος, όπου ως προηγούμενη ζωή είχε δεχτεί κάποιο θανάσιμο τραύμα. Ένας μεγάλος αριθμός ανθρώπων που δηλώνουν πως θυμούνται πως μετενσαρκώθηκαν, αναφέρουν πως είχαν βίαιο θάνατο που δεν έχει διαγραφεί από τη μνήμη τους.
• Σε μερικούς πολιτισμούς το άτομο που πρόκειται να «μετενσαρκωθεί», προβλέπει την επόμενη ενσάρκωσή του, ή μπορεί μία μητέρα που περιμένει να γεννήσει ένα παιδί, να δει ένα όνειρο που να δηλώνει πως ο προηγούμενος άνθρωπος σκοπεύει να μετενσαρκωθεί στο παιδί.
• Μετά την ηλικία των 10 χρόνων, τα παιδιά που αναφέρουν πως θυμούνται την προηγούμενή τους ζωή, εξελίσσονται κανονικά.

Ο Ian Stevenson συνέλεξε πάνω από 2500 αναφορές για μετενσάρκωση, τις οποίες συγκέντρωσε σε μία βάση δεδομένων για περαιτέρω ανάλυση. Καθόρισε πως για να ενταχθεί μία περίπτωση μετενσάρκωσης στη συγκεκριμένη βάση δεδομένων, θα πρέπει να παρουσιάζει τουλάχιστον 2 από 6 βασικά χαρακτηριστικά:

1. πρόβλεψη επανενσάρκωσης ή προθανάτια δήλωση από το άτομο που προηγήθηκε της παρούσας ενσάρκωσης.
2. όνειρα που ανακοινώνουν την παρούσα ενσάρκωση, που βλέπει είτε η μητέρα του παιδιού της τωρινής ενσάρκωσης, ή κάποιος συγγενής του προηγούμενου προσώπου.
3. λεκτική αναφορά σε αναμνήσεις.
4. συμπεριφορά που παραπέμπει σε συγκεκριμένες αναμνήσεις.
5. αναγνώριση ανθρώπων και τοποθεσιών.
6. ιδιαίτερα γενετικά σημάδια ή γενετικές δυσπλασίες και ατέλειες, που σχετίζονται με τραύματα ή σημάδια του σώματος που είχε το άτομο της προηγούμενης ενσάρκωσης.

Πέρα από τα παραπάνω κριτήρια του Stevenson, υπάρχει ένας αριθμός καταστάσεων και χαρακτηριστικών ανθρώπων, που συντελούν περισσότερο ή λιγότερο στην υπόθεση ότι μπορεί να σχετίζονται με μία προηγούμενη ενσάρκωση. Κάποιες από αυτές τις καταστάσεις και τα χαρακτηριστικά είναι,

οι αμφιβολίες που σχετίζονται με την σεξουαλική ταυτότητα κάποιου ανθρώπου,

οι εμπειρίες τύπου Dιjΰ vu,

οι περιπτώσεις παιδιών θαυμάτων καθώς και ιδιοφυών ηλιθίων,

η περίπτωση της ξενογλωσσίας, της ικανότητας δηλαδή ενός ανθρώπου να μιλάει ή να γράφει σε μία γλώσσα που δεν έχει διδαχτεί ποτέ, το ανεξήγητο αίσθημα «αγάπης» ή «μίσους» απέναντι σε έναν άνθρωπο που είναι παντελώς άγνωστος

και τέλος οι πολλαπλές προσωπικότητες και η σχιζοφρένεια.

  Από την σκοπιά του γράφοντος

την χρονιά του 1985 οργανώσαμε μια επιστημονική ερευνητική ομάδα η οποία επιστάμενα ασχολήθηκε με την αναζήτηση τέτοιων μαρτυριών , έως και το τέλος του 1998 καταφέραμε να συγκεντρώσουμε υλικό και καταγράψαμε 2.500 περιπτώσεις στον ελλαδικό χώρο ανθρώπων που είχαν εμπειρία των προηγούμενων ζωών τους……και με την μέθοδο της υπνώσεως αρκετοί από αυτούς ξεπέρασαν και προβλήματα που τους βασάνιζαν στην παρούσα …παρουσιάζοντας το φαινόμενο των συγκοινωνούντων δοχείων...τα νούμερα είναι ενδεικτικά και τα αποτελέσματα μας αφήσαν άφωνους

*** Γεώργιος Βουλούκος

O Ψυχολόγος-ερευνητής Γιώργος Βουλούκος, απόφοιτος του Κρατικού Πανεπιστημίου της Νέας Υόρκης, έχει ασχοληθεί για πάνω από 35 χρόνια με την ψυχολογία της διεύρυνσης της συνειδητότητας και με τη μεταφυσική όψη του ανθρώπου.

Γεννήθηκε στο χωριό Σκούρα Λακωνίας, έξω από τη Σπάρτη. Σε ηλικία 13 ετών, το 1948, η οικογένειά του μετανάστευσε στις ΗΠΑ. Ο ίδιος επέστρεψε στην Ελλάδα το 1979.

Έχει αποφοιτήσει από τα εξής πανεπιστήμια:
1. Πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης - Οικονομικά και Φιλοσοφία
2. Κρατικό Πανεπιστήμιο Νέας Υόρκης - Ψυχολογία

Από το 1964 ασχολήθηκε με τις αναδρομές ζωής, αποκλειστικά για θεραπευτικούς και ερευνητικούς λόγους, σε πανεπιστήμια και σε άλλα επιστημονικά ερευνητικά κέντρα.

Από το 1980, και επί 16 χρόνια, έκανε δημόσιες αναδρομές στην Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Πάτρα, Βόλο, Λαμία, Καλαμάτα και Κόρινθο, τις οποίες παρακολούθησαν πάνω από 100.000 άτομα, ερχόμενοι σ' επαφή με τον συμπαντικό νόμο του Αιτίου και του Αποτελέσματος.

Ως πρόεδρος του Ι.Π.Α. εδείνε διαλέξεις κάθε Δευτέρα, σε ολοκληρωμένους κύκλους θεμάτων σχετικών με την ανάπτυξη της συνειδητότητας και την εν γένει εσωτερική ανάπτυξη του ατόμου, και σεμινάρια Συμπαντικών Νόμων, Εναρμόνισης των 7 κέντρων, Προσευχής και Διαλογισμού, Μετενσάρκωσης, Αυτογνωσίας και Μεταμόρφωσης του εαυτού.

23/10/2005 ημέρα Κυριακή, ΕΦΥΓΕ από κοντά μας ο ιδρυτής του ΙΠΑ Γιώργος Βουλούκος, σε ηλικία 70 ετών. Ο ακούραστος δάσκαλός μας, ο αδελφός μας, ο σύντροφος και βοηθός στο πέρασμα απ' τη Στενή Πύλη προς την ανηφορική πορεία που δεν έχει πισωγύρισμα..

αφιερωμένο σε εκείνη την «ομάδα» που έδωσε τον καλύτερο επιστημονικό της εαυτό και τόλμησε να αμφισβήτηση τον ίδιο της τον εαυτό προκείμενου να αποδείξει ………και στους «άλλους».. εκείνους που δεν αμφισβήτησαν ποτέ ....ούτε μια στιγμή ......

Το φαινόμενο Kirlian - μπορεί να φωτογραφηθεί η αύρα;

....το 1961 ο Semyon Davidovitch Kirlian και η Valentina Kirliana δημοσίευσαν μία έρευνα στο ρωσικής έκδοσης περιοδικό     για την επιστημονική και εφαρμοσμένη φωτογραφία (Russian Journal of Scientific and Applied Photography), στην οποία περιέγραψαν για πρώτη φορά τη διαδικασία που σήμερα είναι γνωστή ως φωτογράφηση Kirlian.

Το επονομαζόμενο "αυρικο σωμα"

Περιγραφή

Η μέθοδος συνίσταται στην τοποθέτηση ενός αντικειμένου ή ενός τμήματος του σώματος απευθείας επάνω σε ένα φωτογραφικό χαρτί, ενώ στη συνέχεια διέρχεται υψηλή τάση διαμέσου του αντικειμένου (γεγονός που καθιστά τη σύνθεση της μηχανής αρκετά περίπλοκη, ιδιαίτερα όταν χρησιμοποιείται κάποιο ανθρώπινο μέλος, γιατί πρέπει να χρησιμοποιηθεί υψηλή τάση, αλλά χαμηλής εντάσεως ρεύμα). Αυτό που ανακάλυψαν οι Kirlian είναι ότι γύρω από το αντικείμενο που έχει εκτεθεί στην υψηλή τάση, εμφανίζεται μία φωτεινή αύρα.

Περαιτέρω πειράματα με τη φωτογράφηση Kirlian έχουν δημιουργήσει έγχρωμες και αρκετά εντυπωσιακές εικόνες. Οι εικόνες αυτές συχνά έχουν συνδεθεί με την 'αύρα' των αντικειμένων, που θεωρείται ότι είναι αποτέλεσμα της 'βιοενέργειας' ή του 'βιοπλάσματος' που το διαρρέει. Σύμφωνα με πολλούς ερευνητές που χρησιμοποιούν τη φωτογράφηση Kirlian, διαφορετικοί βαθμοί ψυχικών ικανοτήτων, καθώς και ιδιαίτερες παραψυχολογικές δυνάμεις μπορούν να ανιχνευθούν μέσω αυτών των φωτογραφιών.

Ένα φαινόμενο που έχει απασχολήσει τους ερευνητές είναι το λεγόμενο 'φύλλο-φάντασμα' σύμφωνα με το οποίο, φύλλα που τους έχει κοπεί ένα τμήμα, στις φωτογραφίσεις Kirlian εμφανίζουν την αύρα ολόκληρου του φύλλου. Σημαντική έρευνα έχει γίνει από την Δρ. Thelma Moss του νευροψυχιατρικού Ινστιτούτου του UCLA, καθώς και από τον πρώην φοιτητή της, Kendal Johnson. Τα συμπεράσματά τους υποδεικνύουν πως η φωτογράφηση Kirlian αποτελεί ένα παράθυρο στον κόσμο της 'βιοενέργειας' και οι δύο ερευνητές (όπως και πολλοί άλλοι εξάλλου) έχουν συνδέσει την φωτογράφηση Kirlian με την τηλεπάθεια, την οργόνη, τον βελονισμό, και πολλά παραφυσικά φαινόμενα. Τόνισαν επίσης την πιθανότητα, μέσω της συγκεκριμένης φωτογράφησης να μπορεί να γίνει πρώιμη ιατρική διάγνωση για μια μεγάλη ποικιλία ασθενειών που πιθανόν να εμφανίσει ο φωτογραφιζόμενος. Οι Moss και Johnson πιστεύουν πως η φωτογράφηση Kirlian απεικονίζει το μέχρι προσφάτως αόρατο 'αστρικό σώμα', ενώ άλλοι πιστεύουν ότι πρόκειται κυρίως για ένα ηλεκτρικό εφφέ, που είναι κατά κάποιον τρόπο ευαίσθητο σε συγκεκριμένες ψυχικές καταστάσεις.

Λίγη Ιστορία

Η βίο-ηλεκτρογραφία ή φωτογράφηση Kirlian, έχει τις ρίζες της σε παρατηρήσεις που είχαν γίνει σε ακτινόμορφα σχέδια, που είχαν σχηματιστεί από την επίδραση ηλεκτρικών εκκενώσεων σε σκόνη ρητίνης, από τον γερμανό φυσικό και φιλόσοφο Georg Christoph Lichtenberg (1742-1799) το 1977. Ο Lichtenberg ήταν επίσης ο πρώτος που παρατήρησε μία εκκένωση με μορφή κορώνας σε ανθρώπινο χέρι. Μετά από την εμφάνιση της φωτογραφικής τέχνης, ο τσέχος φυσικός Batholomew Navratil (1848-1927) και ο ρώσο-πολωνός ηλεκτροθεραπευτής, μηχανικός και γιατρός Yakov Narkiewicz- Yodko (1848-1904) ήταν οι πρώτοι που χρησιμοποίησαν το νέο μέσο για να καταγράψουν ηλεκτρικές εκκενώσεις από ακίνητα και κινούμενα αντικείμενα και ερεύνησαν συστηματικά τα αποτελέσματα. Ο όρος 'ηλεκτρογραφία' επινοήθηκε το 1888 από τον Navratil. Άλλες παρατηρήσεις σχετικά με το σχηματισμό περιγράμματος έγιναν επίσης από τον Νίκολα Τέσλα.

Το 1939 ο αρμένιος ηλεκτρολόγος Davidovich Kirlian (1900-1980) στην βόρεια καυκάσια πόλη του Krasnodar, ανακάλυψε ξανά από τύχη το συγκεκριμένο φαινόμενο που φέρει σήμερα το όνομά του. Μαζί με τη γυναίκα του τη Valentina βελτίωσε τη βασική συσκευή και ανέπτυξε μία νέα μέθοδο για έναν αριθμό εφαρμογών, κυρίως για την έρευνα σε φυτά. Ο φυσικός Viktor G. Adamenko, που ως φοιτητής είχε συμμετάσχει σε πολλά πειράματα μαζί με τους Kirlian, υπερασπίστηκε την πρώτη διδακτορική θέση στο αντικείμενο, στο πολυτεχνείο Minsk (Belorussia), αναφερόμενος στον φυσικό μηχανισμό του σχηματισμού εικόνας από την εκφόρτωση τύπου κορώνας. Αν και θεώρησε ότι ο βασικός μηχανισμός που σχετίζεται με το φαινόμενο είναι η ψυχρή εκπομπή ηλεκτρονίων από το δείγμα, που προέρχεται από τον υψηλής τάσεως παλμό, ένας άλλος διακεκριμένος ρώσος ερευνητής, που ανέλαβε έρευνα στο ίδιο αντικείμενο, ο Victor M. Inyushin καθηγητής βιοφυσικής στο πανεπιστήμιο του Καζακστάν, μαζί με τον πολωνό φυσικό Wlodzimierz Sedlak, ανέπτυξαν την 'υπόθεση του βιοπλάσματος' με σκοπό να εξηγήσουν το φαινόμενο Kirlian στην βίο-ηλεκτρογραφία.

Με τη δημοσίευση του βιβλίου των Ostrander και Schroeder 'Ψυχικές ανακαλύψεις πίσω από το σιδηρούν παραπέτασμα'(1970) και του βιβλίου των Krippner και Rubin 'η αύρα Kirlian' (1974), η ηλεκτρογραφία εισήλθε στη Δύση και προκάλεσε μία σωρεία δραστηριοτήτων. Μετά από μία επίσκεψη του Adamenko στη Μόσχα και του Inyushin στην Alma-Ata το 1970, η ψυχολόγος Thelma Moss του νευροψυχιατρικού Ινστιτούτου του πανεπιστημίου της Καλιφόρνια στο Λος Άντζελες, ήταν η πρώτη δυτική επιστήμονας που επέλεξε να ερευνήσει το συγκεκριμένο πεδίο. Ιδιαίτερα σημαντική ήταν η συμβολή του Gary K.Poock, καθηγητή και σημαντικού ερευνητή στα συστήματα ανθρώπου-μηχανής. Το 1975 ανέπτυξε εκτός της Σοβιετικής Ένωσης, την πρώτη μέθοδο βιοηλεκτρογραφικής απεικόνισης σε κίνηση. Περιλάμβανε τη χρήση ενός ενισχυτή φωτός ώστε να βελτιωθεί η φωτεινότητα και μπορούσε να αναπαραστήσει τα δυναμικά της διαδικασίας εκκένωσης, που είναι αόρατα όταν ένα αντικείμενο είναι εκτεθειμένο για αρκετή ώρα σε ακίνητη φωτογράφηση. Το 1976 ο Poock έκανε το πρώτο βήμα για την ποσοτικοποίηση της ηλεκτρογραφικής φωτογραφίας, εισάγοντας μία τεχνική ανάλυσης εικόνας.

Μία παραδειγματική έρευνα για την ηλεκτρογραφία δημοσιεύτηκε το 1976 και το 1978 και εν μέρει χρηματοδοτήθηκε από το Υπουργείο Αμύνης των Ηνωμένων Πολιτειών. Η έρευνα είχε διάρκεια 6 χρόνια και έγινε από μία πολυτμηματική ομάδα με επικεφαλή τον William Eidson, καθηγητή φυσικής στο πανεπιστήμιο Drexel της Φιλαδέλφειας (Pehek et al., 1976 Eidson et al., 1978). Ενέτεινε σε αξιοσημείωτο βαθμό την ποιότητα της συζήτησης για το όλο θέμα, που μέχρι τότε μόλις που ήταν ζωηρή. Μεταξύ άλλων, η έρευνα εστιάζει στην τυπική αστάθεια του εξοπλισμού που έχει χρησιμοποιηθεί στην πλειοψηφία των ερευνών και στο ευρύ φάσμα των παραμέτρων που πρέπει να ελεγχθούν για την επιτυχή διεξαγωγή της μεθόδου. Παρέχει επίσης προτάσεις για ευνοϊκότερη τεχνολογία εκκενώσεων και συστημάτων καταγραφής, όπως διαφανή ηλεκτρόδια και φιλμ που ενισχύει την εικόνα, ή συστήματα καταγραφής βίντεο που επιτρέπουν την εξ΄αποστάσεως καταγραφή εικόνας χωρίς την παρεμβολή που γίνεται μεταξύ του κυκλώματος που αποτελείται από το δείγμα και τα ηλεκτρόδια και τέλος τη χρήση ανάλυσης εικόνας και ανάλυσης του φάσματος της διαδικασίας εκκένωσης. Η έρευνα κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η ηλεκτρογραφία μπορεί να απεικονίσει ηλεκτρικές παραμέτρους ενός δείγματος σε πραγματικό χρόνο, καθιστώντας την ως ένα πιθανό εργαλείο για την χαρτογράφηση των ενεργειακών πεδίων που περιβάλλουν ζώντες οργανισμούς. Ο σημαντικός στόχος της προσεκτικής ανάλυσης όλων των παραμέτρων που μπορούν να επηρεάζουν την βιοηλεκτρογραφική απεικόνιση που είχε αρχίσει η ομάδα του Drexel, και στην οποία έχουν αναφερθεί πολλοί άλλοι στη συνέχεια, συνεχίστηκε από τον Mark de Payrebrune, που εκείνη την εποχή ήταν απόφοιτος ηλεκτρολόγος μηχανικός στο πανεπιστήμιο McGill του Montreal στον Καναδά, και ήταν το αντικείμενο της μεταπτυχιακής του εργασίας (de Payrebrune, 1984). Περαιτέρω έρευνα σχετικά με την βιοηλεκτρογραφία έγινε στη Ρωσία και σε άλλες χώρες της πρώην Σοβιετικής Ένωσης, αλλά δεν είναι εύκολα προσβάσιμες για λόγους όπως η δυσκολία της μετάφρασης.

Μία περισσότερο διαισθητική αλλά πολύ επιτυχημένη και σήμερα ευρέως χρησιμοποιούμενη μέθοδος για την ερμηνεία μίας βιοηλεκτρογραφικής εικόνας με σκοπό την ιατρική διάγνωση, βασίζεται στην κορώνα των ακροδακτύλων σε συσχετισμό τους με τα τελικά σημεία των μεσημβρινών της παραδοσιακής κινέζικης ιατρικής. Αναπτύχθηκε από τον γερμανό φυσίατρο Peter Mandel (Mandel, 1986).

Παρολαυτά, λόγω του άγνωστου πεδίου που αγγίζει το θέμα της φωτογράφησης Kirlian, καθώς και των συσχετισμών που έχουν γίνει με ζητήματα που αφορούν την παραψυχολογία, έχει καταστεί δύσκολο να γίνει μια εξονυχιστική εξέταση του φαινομένου από τους σύγχρονους επιστήμονες. Ενώ η φωτογράφηση Kirlian επιδεικνύεται από διάφορους που ασχολούνται με παραψυχολογικά θέματα ως κάποιου είδους τεκμήριο, η επιστημονική έρευνα στο πεδίο αυτό, μετά από μία σχετικά έντονη δραστηριότητα στη δεκαετία του 1970, έχει σχεδόν λιμνάσει.

Δεν υπάρχει καμία αμφιβολία για το γεγονός ότι οι φωτογραφίες Kirlian δεν είναι ψεύτικες. Φωτογραφίζουν πράγματι κάτι, το ερώτημα όμως βρίσκεται στο τι ακριβώς φωτογραφίζουν....

μημπως τον "αιθήρ περιβάλων πάντα" του Πλατωνα ... 

Από τη σκοπιά των σκεπτικιστών

Η πιο πιθανή εξήγηση, που υιοθετείται ακόμα κι από πολλούς που ασχολούνται με την παραψυχολογία, είναι ότι το φαινόμενο αποτελεί κάποιου είδους 'κορώνα εκκένωσης'. Η κορώνα αυτή είναι υπεύθυνη μεταξύ άλλων για τον συνήθη φωτισμό, ή για τις σπίθες που βγάζουν τα δάκτυλα όταν κάποιος περπατάει επάνω σε ένα μάλλινο χαλί, ή ακόμα για τις φωτιές του St. Elmo. Ο Νίκολα Τέσλα συνήθιζε να παρουσιάζει τις νέες του ανακαλύψεις σε παρουσιάσεις, στις οποίες το σώμα του έλαμπε και έβγαζε σπίθες από τα δάκτυλά του, χρησιμοποιώντας μία παρόμοια τεχνική.

Μία ομάδα από φυσικούς και ψυχολόγους στο πανεπιστήμιο του Drexel αφιέρωσαν κάποια χρόνια για να μελετήσουν το φαινόμενο Kirlian και συμπέραναν πως ο σημαντικότερος καθοριστικός παράγοντας στην εικόνα που προκύπτει σε μια τέτοια φωτογράφηση, είναι η ποσότητα υγρασίας που βρίσκεται στο αντικείμενο ή στο δέρμα του μέλους που φωτογραφίζεται. Είναι εύλογο, ότι διαφόρων ειδών ψυχικές καταστάσεις μπορούν να προκαλέσουν διαφορετικές ποσότητες υγρασίας, για παράδειγμα στα ακροδάκτυλα. Αυτή είναι και η βάση για τη λειτουργία του ανιχνευτή ψεύδους. Από την άλλη μεριά, οι περιπτώσεις που εμφανίζεται το φαινόμενο του 'φύλλου φάντασμα' είναι πολύ σπάνιες η ομάδα του Drexel δεν κατάφερε ποτέ να αναπαράγει το φαινόμενο αυτό, αλλά πρότειναν διάφορες πιθανότητες για την εξήγησή του, που περιλαμβάνουν υπολείμματα που μπορεί να έχουν μείνει στην φωτογραφική πλάκα, την παρουσία συμπτώσεων, ακόμα και την πιθανότητα όλη η ιστορία να είναι μία απάτη σε κάποιες περιπτώσεις.

Εξάλλου, παρόλο που η φωτογράφηση Kirlian δεν είναι πλήρως κατανοητή, δεν υπάρχει απόδειξη ότι οι παραλλαγές στις εικόνες που προκύπτουν από μία τέτοια φωτογράφηση, οφείλονται σε παραψυχικά φαινόμενα. Η ομάδα του Drexel έφτιαξε μια λίστα με 25 παράγοντες που μπορούν να επηρεάσουν μία φωτογράφηση Kirlian, συμπεριλαμβάνοντας τα διαφορετικά χαρακτηριστικά δέρματος, την πρόσφατη φυσική δραστηριότητα, ακόμα και τη νοητική ένταση. Όλα αυτά επιδρούν στην ποσότητα της υγρασίας επάνω στο δέρμα. Όσον αφορά τις ιατρικές εφαρμογές της φωτογράφησης Kirlian, συχνά είναι υπερτιμημένες. Οι διαφορές στις φωτογραφίες έχουν πολλές αιτίες, αλλά είναι πολύ δύσκολο να προσδιοριστούν οι αιτίες αυτές από την απλή μελέτη μιας φωτογραφίας -  πολλές παθολογικές αιτίες δημιουργούν ακριβώς τις ίδιες διακυμάνσεις στις εικόνες Kirlian.

Από την σκοπιά του γράφοντος

παρόλο που αποφεύγω να παίρνω θέση για τα όσα αναρτώ στο ιστολόγιο μου αφήνοντας σε εσάς να αναγνωρίσετε την δική σας χρωματική νοητική θέση και αντίληψη σε αυτά και σαφώς σεβόμενος παντα την διαφορετικότητα των απόψεων μας, μάλλον αναπόφευκτα κάποιες στιγμές πρέπει να γίνεται

.....Το 19996 κατά το τέλος της μεταπτυχιακής μου εργασίας στην ψυχολογία περί Οχλου και Ατόμου Φως και Ήχος με θέμα «διαδραστικά μέσα και επιδράσεις αυτών στον άνθρωπο» είχα την τύχη να συμμετέχω με ομάδα επιστημόνων από διαφορές χώρες σε σχετική παρουσίαση της μεθόδου Κυρλιαν στο ιατρικό πανεπιστήμιο της Συμφερουπόλεως στην Κριμαία – (νότια Ουκρανία - η αρχαία Ταυρίδα – Σκυθία τόπος εμπνευσμού του αρχαίου μας τραγωδού Ευριπίδη όπου εξελίχθηκε η τραγωδία «Ἰφιγένεια ἐν Ταύροις»)***παραπομπή στο τέλος της σελίδας

Εκεί λοιπόν στον πανεπιστημιακό χώρο μετείχαμε στις καθημερινές φωτογραφήσεις και αντικειμένων αλλά και ημών των ιδίων,,, τα αποτελέσματα ήταν θεαματικά και αφήναν άφωνο και τον πλέον σκεπτικιστή καθώς αποτυπωνόταν στα ειδικά χαρτιά και οθόνες η διαφορετική συναισθηματική φόρτιση των στιγμών της καθημερινότητας . Με απόλυτο τρόπο εναλλάσσωνταν οι χρωματισμοί και μας έκαναν απόλυτα παραδεκτό το γεγονός ότι κατέγραφαν την εναλλαγή των συναισθημάτων μας …θεαματικότερο όλων δε τα φύλλα των φυτών που ενώ τα κόβαμε αυτά συνέχισαν να αποτείνονται για μέρες στην φωτογραφεία παρόμοιες εικόνες είδαμε από τα ιατρικά αρχεία και με ανθρώπινα μέλη που αποκόπησαν είτε βίαια λόγω ατυχήματος είτε με ιατρική επέμβαση λόγω ασθενείας η ανεπίστρεπτης βλάβης….Και συνέχιζαν να εμφανίζονται ενωμένα με το υπόλοιπο σώμα ..............

(για να θυμόμαστε ...)

Ευριπίδης***«Ἰφιγένεια ἐν Ταύροις») -

Η «Ἰφιγένεια ἐν Ταύροις» είναι τραγωδία που έγραψε ο Ευριπίδης με άγνωστο το έτος που διδάχτηκε.

Το έργο εκτυλίσσεται με σκηνικό «την Ταυριδα» της Σκυθίας όπου ο Ορέστης και ο Πυλάδης προσορμίζονται προκειμένου να πάρουν το ξόανο της θεάς Άρτεμης και να το μεταφέρουν στην Αττική. Αλλά οι δύο ήρωες συλλαμβάνονται από βαρβάρους ως σύμφωνα με δικούς τους νόμους ιερόσυλοι καθώς ο βασιλιάς της Ταυρίδας, Θόας, μισούσε τους ξένους και τους Έλληνες. Προτού λοιπόν θανατωθούν ως θυσία προς τη θεά Άρτεμις, οδηγούνται για εξαγνισμό, στο ναό της θεά, από την ιέρεια του ναού. Όμως ιέρεια του Ναού της Θεάς τυγχάνει να είναι η αδελφή του Ορέστη η Ιφιγένεια με την οποία αναγνωρίζονται. Έτσι με τέχνασμα αυτής οι ήρωες και μαζί τους η Ιφιγένεια καταφέρνουν με την βοήθεια της Θεάς Αθηνάς να αποδράσουν αποκομίζοντας και το ιερό ξόανο της Θεάς.

Ζώα που μπορούν να νιώσουν τον Θάνατο

Οι υπερφυσικές αισθήσεις των ζώων

Γάτες που γνωρίζουν επακριβώς πότε θα τις πάνε στον κτηνίατρο. Σκύλοι που νιώθουν ότι το αφεντικό τους πλησιάζει, ακόμα και αν είναι πολλά χιλιόμετρα μακριά. Και πουλιά που πενθούν το θάνατο των ανθρώπων που είναι κοντά τους. Τα κατοικίδιά μας και άλλα ζώα φαίνεται πως έχουν διαισθητικές δυνάμεις, έχουν όμως στʼ αλήθεια μια μυστηριώδη έκτη αίσθηση; Ένα νέο βιβλίο από δύο πολύ σημαντικούς κλινικούς επιστήμονες που έχουν ασχοληθεί με τις επιθανάτιες εμπειρίες, ο Δρ. Peter Fenwick και η γυναίκα του Elizabeth, εξετάζει τις αξιοπρόσεχτες περιπτώσεις ζώων με ψυχικές δυνάμεις. Ας δούμε λοιπόν στη συνέχεια μερικές τέτοιες περιπτώσεις:

Δεν υπάρχει τίποτε το καινούργιο στην ιδέα ότι τα ζώα μπορούν να έχουν πρόσβαση σε πληροφορίες μέσω μιας επιπλέον αίσθησης που οι άνθρωποι έχουμε χάσει ή που δεν είχαμε ποτέ. Οι περισσότεροι άνθρωποι που έχουν κατοικίδια μπορούν πιθανότατα να αναφέρουν κάποιο παράδειγμα από τη γάτα ή το σκύλο τους που έδειξε συμπεριφορά σα να μπορεί διαβάζει τη σκέψη. Τα σκυλιά συχνά συμπεριφέρονται με τρόπο που μοιάζει σα να ξέρουν πότε τα αφεντικά τους ξεκινούν για να γυρίσουν στο σπίτι αν και μπορεί να βρίσκονται πολλά χιλιόμετρα μακριά και συχνά τους περιμένουν στην πόρτα πριν φτάσουν. Και οι γάτες είναι περιβόητες για την ικανότητά τους να νιώθουν πότε πρόκειται να τις πάνε στο κτηνιατρείο.

Ένας ακαδημαϊκός, ο Rupert Sheldrake, συγγραφέας του 'Σκύλοι που Γνωρίζουν Πότε οι Ιδιοκτήτες τους Επιστρέφουν στο Σπίτι' επικοινώνησε με 65 κτηνιατρεία στο Λονδίνο και ρώτησε εάν είχανε κάποιο πρόβλημα με ιδιοκτήτες γατών σχετικά με την τήρηση των ραντεβού που είχανε κλείσει. Όχι μόνο οι 64 στους 65 είχανε τέτοια προβλήματα, αλλά επιπρόσθετα μερικοί είχαν σταματήσει να κλείνουν ραντεβού σε άτομα που είχαν γάτες εξηγώντας ότι "τα ραντεβού για γάτες δεν μπορούν να λειτουργήσουν." Δεν είναι μόνο το γεγονός ότι οι γάτες προσέχουν τον ιδιοκτήτη τους που πλησιάζει με το ειδικό κλουβί μεταφοράς, η γάτα κρύβεται πολύ νωρίτερα όταν νιώσει ότι ο άνθρωπος που την έχει, αρχίζει να σκέφτεται ότι είναι καιρός να ψάξει τη γάτα για να μην αργήσει στο ραντεβού με τον κτηνίατρο.

Παρομοίως, η προαίσθηση του θανάτου δεν περιορίζεται μόνο στους ανθρώπους. Το υπερβολικό ενδιαφέρον που προκάλεσε η περίπτωση μιας διαισθητικής αμερικάνικης γάτας με το όνομα Όσκαρ, αποτελεί ένα παράδειγμα των περίεργων συμπεριφορών που επιδεικνύουν τα ζώα. Ο Όσκαρ μένει σε μια νοσηλευτική κλινική και έχει μια αλλόκοτη ικανότητα να νιώθει πότε κάποιος που μένει εκεί πρόκειται να πεθάνει. Όταν ένας ασθενής πλησιάζει να πεθάνει σχεδόν πάντα ο Όσκαρ εμφανίζεται και πηδάει επάνω στο κρεβάτι. Το προσωπικό τελικά αναγνώρισε και σέβεται τα ένστικτα του Όσκαρ και καλεί τους συγγενείς του ασθενή που επιλέγει κάθε φορά ο γάτος. Αλλά δεν μπορούν να εξηγήσουν το φαινόμενο. Ο Όσκαρ δε δείχνει ενδιαφέρον σε ασθενείς που η υγεία τους φαίνεται πολύ άσχημη ή που έχουν λίγες μέρες ζωής. Σύμφωνα με μια θεωρία, η οξυδέρκεια της οσφρητικής αισθητικότητας των γατών μπορεί να τους παρέχει τη δυνατότητα να ανιχνεύσουν κάποια μικρή μεταβολική αλλαγή που προηγείται της ώρας του θανάτου, αλλά κανείς δεν έχει βρει το λόγο, γιατί ένας γάτος θα έβρισκε ενδιαφέρον στο να πλησιάσει κάποιον που είναι έτοιμος να αναχωρήσει για τον άλλο κόσμο.

Ιστορίες με σκύλους

Με τα παραπάνω δεδομένα, δεν προκαλεί ιδιαίτερη έκπληξη το γεγονός ότι τόσο πολλοί άνθρωποι αναφέρουν ακόμα και τρομακτικά περιστατικά που αφορούν γάτες και σκύλους.

Η Ann Liddell περιέγραψε την παράξενη συμπεριφορά του σκύλου της, ράτσας Newfoundland, τη νύχτα που πέθανε η μητέρα της: "Περίπου στις 4:30 π.μ. ο σκύλος άρχισε να γαβγίζει, όχι με το συνηθισμένο του τρόπο, αλλά κραύγαζε πολύ άγρια. Ήξερα αστραπιαία ότι η μητέρα μου πέθανε και λίγο αργότερα λάβαμε το τηλεφώνημα από το νοσοκομείο, που μας επιβεβαίωσε το γεγονός."

Η μητέρα του Michael Finch πέθαινε από καρκίνο. Ένα βράδυ ο Michael έφευγε από το νοσοκομείο και επέστρεφε στο σπίτι για να βγάλει βόλτα το σκύλο του. "Δεν θα το ξεχάσω ποτέ αυτό σ' όλη τη ζωή μου. Στις 10:45 μ.μ. ο σκύλος άρχισε να ουρλιάζει σα λύκος. Σου προκαλούσε ανατριχίλα στη σπονδυλική στήλη. Και τότε αντιλήφθηκα ότι αυτό γινόταν επειδή η μητέρα μου πέθανε. Για πέντε λεπτά ούρλιαζε ανεξέλεγκτα και μετά πήγε για ύπνο. Ο σκύλος ήταν ένα βασιλικό Cavalier Spaniel και ποτέ πριν δεν είχε βγάλει έναν τέτοιο βαθύ, άγριο και οξύ ήχο. Όταν αργότερα επέστρεψε ο πατέρας μου και η αδελφή μου, επιβεβαίωσαν ότι η μητέρα πέθανε στις 10:45 μ.μ."

Ιστορίες με γάτες

Μια άλλη περίπτωση είναι αυτή της Susan Burman που αφηγείται το περιστατικό που συνέβη όταν ο άντρας της ήταν στο κρεβάτι του θανάτου. Η γάτα τους κουλουριάστηκε γύρω από τα πόδια του. Καθώς έβγαζε την επιθανάτια εκπνοή του οι τρίχες στην πλάτη της γάτα σηκώθηκαν σαν από στατικό ηλεκτρισμό. Μια παρόμοια ιστορία αφορά έναν άνθρωπο που κοιμόταν σε μια κλινική. Η γάτα μπήκε στο δωμάτιό του τη στιγμή που πέθαινε και μια νοσηλεύτρια που βρισκόταν εκεί ανέφερε: "Γρύλιζε και γύρναγε γύρω γύρω στο δωμάτιο δύο φορές και μετά ξαφνικά πετάχτηκε έξω σα να μην ήθελε πλέον να βρίσκεται εκεί."

Μια ακόμα πιο παράξενη ιστορία αφορά την οικογένεια Cox και τη γάτα τους. Ο Brian Cox είναι βιοχημικός και εργάζεται στο ερευνητικό τμήμα ενός πανεπιστημίου, ένας άνθρωπος που δεν είναι επιρρεπής στο να φαντάζεται πράγματα και να βγάζει εύκολα συμπεράσματα. Λίγα χρόνια πριν από το θάνατό της, η γριά θεία του Brian τους επισκεπτόταν με μεγάλη συχνότητα. Κάθε φορά που ερχόταν περνούσε την περισσότερη ώρα καθισμένη σε μια συγκεκριμένη καρέκλα και η γάτα (που όπως οι περισσότερες γάτες τους αρέσει να βρίσκουν ένα άτομο που να κάθεται ήσυχα σε ένα συγκεκριμένο μέρος για αρκετή ώρα) κούρνιαζε επάνω στα γόνατά της. Η θεία πάντοτε επέμενε πως στο θάνατό της ο Brian θα την έθαβε δίπλα στο σύζυγό της αλλιώς, έλεγε, θα στοίχειωνε τον ανιψιό της. Μετά από κάμποσο καιρό, πέθανε.

Μεταξύ της ημέρας του θανάτου της και της ημέρας που έγινε η κηδεία η συμπεριφορά της γάτας ήταν περίεργη. Καθώς έμπαινε στο καθιστικό ολόκληρη η γούνα της ανασηκωνόταν. Απέφευγε την καρέκλα της θείας και κρυβόταν πίσω από τον καναπέ. Μετά τη κηδεία όταν η θεία όντως θάφτηκε δίπλα στον σύζυγό της, η συμπεριφορά της γάτας επανήλθε στο φυσιολογικό.

Σε αντίθεση με τη συμπεριφορά του γάτου Όσκαρ, που ποτέ δεν έχασε την ηρεμία του μπροστά στο πρόσωπο του θανάτου αλλά έμοιαζε κιόλας σα να το αναζητούσε, τα περισσότερα ζώα που εμφανίζουν αντιδράσεις στο θάνατο φαίνεται ότι ενοχλούνται. Οι σκύλοι γαβγίζουν ή ουρλιάζουν και η γούνα των γατών σηκώνεται. Ίσως βιώνουν την παρουσία του θανόντα, ή έχουν κάποια επίγνωση για το θάνατο, αλλά δε φαίνεται πως βρίσκουν την όλη υπόθεση ευχάριστη.

Ιστορίες με πουλιά

Παραδοσιακά συνδεδεμένα με το θάνατο είναι τα πουλιά, συνήθως ως προάγγελοι δυσάρεστων συμβάντων. Έχουν αναφερθεί δύο περιπτώσεις όπου πολύ λίγο μετά από κάποιον θάνατο, ένα μικρό πουλί μπήκε μέσα σε κάποιο σπίτι και κούρνιασε επάνω σε ένα έπιπλο πριν φύγει ξανά μακριά. Μια εμφάνιση ενός πουλιού στο σπίτι δεν είναι κάτι το ασυνήθιστο, αλλά το να εμφανιστεί το πουλί με τέτοια άνεση χωρίς να πετάει εδώ κι εκεί με αγωνία και να χτυπάει στους τοίχους με πανικό για να ξεφύγει, αυτό είναι αρκετά ασυνήθιστο. Στην αναφερόμενη περίπτωση οι άνθρωποι που ήταν μπροστά στο γεγονός ένιωσαν πως το πουλί είχε μια σύνδεση με τον θάνατο.

Η νοσοκόμα Alison Hole έγραψε στους δύο συγγραφείς (Peter και Elizabeth Fenwick) περιγράφοντας τις στιγμές μετά το θάνατο ενός από τους ασθενείς της. Η αίσθηση γαλήνης που υπάρχει στην ατμόσφαιρα ενός δωματίου μετά από έναν θάνατο και η αίσθηση ότι κάτι απελευθερώνεται αργά, έχει αναφερθεί από αρκετούς άλλους ανθρώπους που ήταν παρόντες σε μια τέτοια στιγμή. Η Alison ανέφερε: "η πορεία μέσα στο δωμάτιο ήταν αργή καθώς η ατμόσφαιρα ήταν βαριά και στο πάτωμα έμοιαζε να έχει στρωθεί πίσσα. Καθώς άνοιξα το παράθυρο, η ατμόσφαιρα στο δωμάτιο καθάρισε και πρόσεξα ένα λευκό πουλί στην άλλη άκρη του παραθύρου. Αν και είναι συνηθισμένο για τα πουλιά να ξεκουράζονται ή και να φωλιάζουν στις άκρες των παραθύρων σε νοσοκομεία, η ώρα ήταν περίπου 4 π.μ. και η εποχή χειμώνας. Ήταν σκοτεινά και πολύ νωρίς για να ξημερώσει και το πουλί δεν ήταν γλάρος. Δεν είχα ξαναδεί τέτοιο πουλί στην περιοχή."

Η ακόλουθη ιστορία περιγράφει την παράξενη συμπεριφορά πουλιού που απέχει πολύ από αυτό που θα περίμενε κανείς από ένα φυσιολογικό πουλί σε φυσιολογικές συνθήκες. Μια κουκουβάγια σύμφωνα με αναφορά του Oliver Robinson έκανε την εμφάνισή της λίγο καιρό μετά από ένα περιστατικό θανάτου και η περίπτωση μοιάζει περισσότερο με μεταθανάτια επικοινωνία παρά με εμφάνιση την ώρα του θανάτου. Η περίεργη συμπεριφορά της κουκουβάγιας μαζί με τα αισθήματα που προκάλεσε στη μητέρα του Oliver τον έκαναν να αναφέρει την περίπτωση που θα δούμε στη συνέχεια.

Η πρώτη εμφάνιση της κουκουβάγιας ήταν ένα ζεστό πρωινό του Απρίλη, μερικούς μήνες μετά από το θάνατο της γιαγιάς του Oliver. Η μητέρα του περιγράφει το γεγονός: "Υπήρχε φοβερή οχλαγωγία έξω από την κουζίνα που την προκαλούσαν τα πουλιά που σύχναζαν στον κήπο. Όταν βγήκα έξω για να διαπιστώσω τι προκαλούσε την αναταραχή είδα ότι τα πουλιά πετούσαν επιθετικά γύρω από μια κουκουβάγια που καθόταν σε ένα από τα χαμηλότερα κλαδιά μιας βελανιδιάς. Φαινόταν περίεργο που μια κουκουβάγια ήταν εκεί μέσα στο φως της ημέρας και παρόλο που τα μικρά πουλιά προσπαθούσαν να την τρομάξουν εκείνη καθόταν ήρεμη επάνω στο δέντρο.

Καθώς η ημέρα προχωρούσε άνοιξα τα παράθυρα στη νότια πλευρά του σπιτιού. Όταν βγήκα στον κήπο πρόσεξα ένα δυνατό χτύπημα φτερών και η κουκουβάγια πέταξε προς τα κάτω φτάνοντας ακριβώς μπροστά μου στο γρασίδι. Ήταν μια μεγάλη κουκουβάγια με ύψος περίπου 30 εκατοστά. Με κοίταξε με τα μεγάλα καφέ μάτια της και έκραξε. Φαινόταν πολύ εξημερωμένη. Κατά τη διάρκεια της ημέρας κάθε φορά που έβγαινα έξω η κουκουβάγια ερχόταν προς τα κάτω και καθόταν μπροστά μου. Ήταν σχεδόν σα να προσπαθούσε να μου πει κάτι. Τα μεγάλα καφέ μάτια της έμοιαζαν τόσο πολύ με ανθρώπινα και μου θύμιζαν τη μητέρα μου, που ήταν επίσης καστανή, και που είχε πεθάνει το προηγούμενο καλοκαίρι."

Αλλά η περίεργη συμπεριφορά του φτερωτού επισκέπτη δεν τελείωσε εκεί. Η μητέρα του Oliver συνεχίζει την αφήγησή της: "Όταν ο σύζυγος και τα παιδιά μου επέστρεψαν στο σπίτι τους είπα την ιστορία με την κουκουβάγια και μετά βγήκε από το μυαλό μου η όλη υπόθεση. Πάντα κοιμόμαστε με τα επάνω παράθυρα ανοιχτά και τη νύχτα εκείνη ακούγαμε γδαρσίματα και θροΐσματα στο παράθυρο. Η κουκουβάγια ήρθε και έκατσε στο παράθυρο, μια συμπεριφορά που δεν άρεσε καθόλου στον σύζυγό μου. Την επόμενη ημέρα άνοιξα τα παράθυρα της κουζίνας. Μόλις άνοιξα το μεγάλο παράθυρο ακούστηκε ένα δυνατό φτερούγισμα και η κουκουβάγια πέταξε κατευθείαν μέσα στην κουζίνα.

Φάνηκε καλύτερο στον άντρα και τα παιδιά μου να βγούμε έξω και να κλείσουμε τις πόρτες ανοίγοντας την εξώπορτα ώστε να φύγει το πουλί έξω, αλλά εκείνο καθόταν σαν στο σπίτι του άνετα μέσα στην κουζίνα. Πέταξε προς την άλλη άκρη και κάθισε στο κουρτινόξυλο κοιτάζοντάς με. Είχε τρομακτικό άνοιγμα φτερών και ήταν εντυπωσιακό το γεγονός πως πέταξε χωρίς να ρίξει κάτω κάτι. Τελικά πέταξε έξω από το παράθυρο και κάθισε στη βεράντα.

Όταν βγήκαμε έξω για το αυτοκίνητο αργότερα ήρθε κατευθείαν προς τα κάτω και σκαρφάλωσε επάνω στη γλάστρα που κρατούσα. Καθώς φεύγαμε, κάθισε μπροστά στην πόρτα και μας κοιτούσε. Ήρθε και πάλι στο παράθυρό μας εκείνη τη νύχτα και στη βεράντα την επόμενη ημέρα αλλά δεν κατέβηκε κάτω μπροστά στα πόδια μου. Μετά από μερικές ημέρες εξαφανίστηκε. Κάποιες φορές μου φαίνεται πως την ακούω κάπου κοντά στην περιοχή."

Η δυνατότητα του πετάγματος είχε θεωρηθεί από παλιά ως μαγική δύναμη και αποτελεί συχνό περιεχόμενο των ονείρων. Ίσως γι' αυτό το λόγο τα πουλιά είχαν θεωρηθεί πως έχουν ένα υπερφυσικό στοιχείο και σε πολλούς θρύλους και μύθους κατέχουν μια θέση σύνδεσης μεταξύ του ανθρώπινου κόσμου και τους μυστηριώδους αγνώστου, ενώ συνδέονται και με τη ζωή αλλά και με το θάνατο. Σε μερικούς πολιτισμούς η ανθρώπινη ψυχή πιστεύεται πως φτάνει στη γη σαν πουλί και σε πολλές κοινωνίες τα πουλιά θεωρούνται ως φορείς ή σύμβολα της ανθρώπινης ψυχής, ιπτάμενοι φρουροί των ουρανών ή φύλακες που οδηγούν την ψυχή στην άλλη ζωή.

αφιερωμένο εξαιρετικά σε όσους συνδέονται "μεταφυσικά" με τα ζωάκια τους....ακόμα και χωρίς να ξέρουν τον λόγο.......

Είμαστε όλοι υποκριτές ;

Σήμερα όταν μιλάμε για υποκρισία, η αναφορά αυτή είναι τόσο αυτονόητη όσο ο αέρας που αναπνέουμε. Νέα επιστημονική μελέτη αποδεικνύει πως είτε θέλουμε να το παραδεχτούμε είτε όχι όλοι έως ένα βαθμό είμαστε ηθικοί υποκριτές.

Οι περισσότεροι από εμάς ασκούμε πολύ αυστηρή κριτική στους συνανθρώπους μας, όμως όταν πρόκειται για εμάς τους ίδιους οι τόνοι πέφτουν.

Νέες ενδείξεις αποδεικνύουν ότι οι ηθικές μας αποφάσεις προέρχονται από την διαμάχη ανάμεσα στις στιγμιαίες αντιδράσεις μας (όπως το ένστικτο της επιβίωσης) και την πιο αργή αλλά συγκεντρωτική ικανότητα αξιολόγησης. Όμως ποιο απ' όλα είναι υπεύθυνο για την αυτό – επιείκεια μας;

Για την αποκάλυψη του προηγούμενου μυστηρίου, σε μια πρόσφατη έρευνα έλαβαν μέρος άτομα που ασχολήθηκαν με δυο διαφορετικές εργασίες. Η μια από τις ασχολίες χαρακτηρίστηκε βαρετή και χρονοβόρα και η άλλη εύκολη και σύντομη.

Οι συμμετέχοντες θα έπρεπε να αναθέσουν κάθε μια από τις εργασίες αυτές είτε στους εαυτούς τους είτε στους υπόλοιπους συμμετέχοντες. Αυτό θα μπορούσε να γίνει από αυτούς τους ίδιους ή από έναν υπολογιστή, ο οποίος θα αναλάμβανε την διαδικασία του καταμερισμού της εργασίας με τυχαίο τρόπο.

Το 85% των 42 εθελοντών απέρριψαν την αντικειμενικότητα του υπολογιστή και ανέλαβαν οι ίδιοι την πιο σύντομη εργασία, αφήνοντας την κοπιαστική δουλειά σε κάποιον άλλο. Επιπλέον, ένιωθαν βέβαιοι ότι η απόφαση τους ήταν δίκαιη. Παρόλα αυτά, όταν άλλοι 43 συμμετέχοντες παρακολούθησαν αγνώστους να λαμβάνουν την ίδια απόφαση, αναλογίστηκαν πόσο άδικη ήταν η απόφαση των προηγούμενων.

Ώρα για σκέψη

Οι ερευνητές στη συνέχεια ζήτησαν από τους συμμετέχοντες να θυμηθούν εκτενείς αλληλουχίες αριθμών. Σε αυτή την κατάσταση άγχους, τα υποκείμενα έγιναν πολύ πιο αμερόληπτα και παραδέχτηκαν επιτέλους ότι η δικιά τους απόφαση ήταν το ίδιο μεμπτή όπως αυτή που έλαβαν οι υπόλοιποι συμμετέχοντες.

Όλα αυτά προτείνουν ότι διαισθητικά είμαστε ηθικά πλάσματα όμως «όταν μας δοθεί η ευκαιρία του χρόνου για σκέψη, δημιουργούμε επιχειρήματα που δικαιολογούν όλα όσα κάνουμε,» σχολιάζει ο ερευνητής Piercarlo Valdesolo, ο οποίος πραγματοποίησε τη μελέτη στο πανεπιστήμιο Northeastern και τώρα είναι καθηγητής στο κολλέγιο Amherst.

Οι ερευνητές υποθέτουν ότι η έμφυτη ανθρώπινη ηθική έχει τις ρίζες της στην φυσική εξέλιξη των παιχτών της ομάδας. Η δικαιοσύνη, όπως τονίζουν, ενδυναμώνει αμοιβαία τις ευεργετικές σχέσεις και βελτιώνει τις ευκαιρίες για επιβίωση.

Παραδεχτείτε το!

Για ποιο λόγο όμως επιλέγουμε να κρίνουμε τους εαυτούς μας με τόση επιείκεια;

Αυτό που κάνουμε συνήθως είναι να αφιερωνόμαστε στην δημιουργία και διατήρηση μιας θετικής εικόνας για τον εαυτό μας, σχολιάζει ο Valdesolo και γι' αυτό το λόγο δυσκολευόμαστε να παραδεχτούμε, ακόμα και στους εαυτούς μας, ότι μερικές φορές μπορεί να συμπεριφερόμαστε ανήθικα.

Μια κολακευτική άποψη για τον εαυτό μας σχετίζεται με ανταμοιβές, όπως η συναισθηματική σταθερότητα, τα αυξημένα κίνητρα και η εμμονή.

Εφόσον στην πραγματική ζωή, δεν μπορούμε να καθοδηγήσουμε οποιονδήποτε σε μια κατάσταση επιβράβευσης, το πιο δύσκολο απ' όλα είναι να κατανοήσουμε με ποιο τρόπο μπορούν τα ευγενικά μας ένστικτα μας να βγουν στην επιφάνεια